"Mỏ vàng tỷ đô" của Việt Nam được người Mỹ say mê: Chi hàng chục triệu USD mua những gì?

Cá tra là một trong những mặt hàng xuất khẩu (XK) tỷ đô của Việt Nam. Năm 2024, xuất khẩu cá tra đạt 2 tỷ USD, tăng 9% so với năm 2023.

Theo số liệu do Hải quan Việt Nam mới công bố, tháng 3/2025, XK cá tra sang các thị trường của Việt Nam tiếp tục tăng trưởng dương 16%, đạt 182 triệu USD. Lũy kế trong 3 tháng đầu năm, XK cá tra đạt hơn 465 triệu USD, tăng 13% so với quý 1/2024.

Mỹ là 1 trong số các thị trường nhập khẩu mặt hàng này nhiều nhất từ Việt Nam. Trong nhiều năm qua, Mỹ luôn là thị trường quan trọng đối với ngành cá tra Việt Nam.

Tháng 3/2025, giá trị XK cá tra sang thị trường Mỹ đạt 29 triệu USD, giảm 4% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế, XK cá tra trong quý 1/2025 sang Mỹ đạt khoảng 69 triệu USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, tháng 3 ghi nhận là tháng XK cá tra đạt giá trị cao nhất kể từ đầu năm nay.

Những mặt hàng cá tra được dân Mỹ ưa chuộng

Trong 3 tháng đầu năm, phile đông lạnh mã HS 0304 vẫn là sản phẩm cá tra chủ lực Việt Nam XK sang Mỹ. Quốc gia này tiêu thụ 63 triệu USD phile cá tra đông lạnh Việt Nam, chiếm 91% tỷ trọng trong tổng cá tra Mỹ NK từ Việt Nam.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), một số sản phẩm cá tra Việt Nam được người tiêu dùng tại Mỹ ưa thích bao gồm: Cá tra phile đông lạnh; cá tra cắt miếng/cắt khúc đông lạnh; cá tra tẩm bột đông lạnh; khô cá tra phồng, da cá tra chiên.`

XK các sản phẩm cá tra khô và sản phẩm đông lạnh khác (nguyên con, cắt khúc, bong bóng,..) sang Mỹ trong 3 tháng đầu năm cũng ghi nhận tăng trưởng dương 75%, với giá trị hơn 1,4 triệu USD, chiếm 2% tỷ trọng.

Đáng chú ý, quý đầu năm 2025, XK cá tra giá trị gia tăng (GTGT) sang Mỹ tiếp tục ghi nhận tăng trưởng ấn tượng, gấp 8 lần so với quý 1/2024, giá trị đạt 5 triệu USD , chiếm 7% tỷ trọng. Người tiêu dùng Mỹ đang dần quan tâm nhiều hơn các sản phẩm cá tra GTGT từ Việt Nam, bên cạnh sản phẩm truyền thống là phile cá tra đông lạnh.

Cá tra giá trị gia tăng (GTGT) là sản phẩm cá tra được chế biến thêm để nâng cao giá trị, thay vì chỉ là sản phẩm cá tra nguyên liệu hay phi lê đông lạnh. Đây là những sản phẩm cá tra đã được xử lý, chế biến hoặc kết hợp với các thành phần khác để tạo thành các sản phẩm hoàn chỉnh, có giá trị cao hơn. Một số sản phẩm cá tra GTGT được nhiều thị trường nước ngoài yêu thích như cá tra cắt miếng tẩm bột, chiên đông lạnh; chả cá viên rau củ đông lạnh…

Trước đó, năm 2024, Mỹ cũng là quốc gia nhập khẩu hàng đầu cá tra GTGT của Việt Nam. Mỹ đã chi hơn 12 triệu USD để nhập khẩu cá tra GTGT, trong đó, riêng tháng 11, con số này đã vượt ngưỡng 2 triệu USD, một kỷ lục hiếm thấy trong lịch sử ngành. Sự tăng trưởng mạnh mẽ này đã giúp Mỹ trở thành thị trường tiêu thụ cá tra GTGT lớn nhất của Việt Nam.

Các doanh nghiệp xuất khẩu hàng đầu cá tra GTGT tại Việt Nam sang Mỹ phải kể đến Công ty TNHH Chế biến Thực phẩm Xuất khẩu Vạn Đức Tiền Giang, Biển Đông, NTFS và Vĩnh Hoàn...

Bên cạnh việc Mỹ tăng mua cá tra từ Việt Nam, giá XK cá tra của Việt Nam sang Mỹ trong 3 tháng đầu năm nay cũng tăng. Giá trung bình XK cá tra sang Mỹ ghi nhận tăng trưởng dương đều ở tất cả các tháng so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, tháng đầu năm nay, giá này đạt mức cao nhất với 3,87 USD/kg, tăng 47% so với tháng 1/2025. Đây đồng thời cũng là mức giá XK sang Mỹ cao nhất kể từ đầu năm 2023.

Trong một diễn biến khác, theo số liệu mới nhất của Trung tâm Thương mại Thế giới (ITC), 2 tháng đầu năm 2025, Mỹ NK hơn 386 triệu USD cá thịt trắng từ thế giới, tăng 18% so với cùng kỳ năm ngoái, chủ yếu là các sản phẩm phile đông lạnh mã HS 0304. Trong đó, Mỹ tiêu thụ nhiều nhất là phile cá rô phi đông lạnh mã HS 030461 với giá trị NK đạt 103 triệu USD, tăng 49% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 27% tỷ trọng.

Theo sau đó là các sản phẩm cá tuyết phile đông lạnh mã HS 030471, với giá trị NK trong 2 tháng đầu năm nay đạt hơn 96 triệu USD, giảm 5% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 25% tỷ trọng; phile cá da trơn đông lạnh mã HS 030462 đạt 56 triệu USD, tăng 16% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 14% tỷ trọng.