Mua nhà ở xã hội: Giao công an cấp xã xác nhận thu nhập

Chính phủ ban hành Nghị định số 54/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định trong lĩnh vực nhà ở, kinh doanh bất động sản; trong đó đáng chú ý là các quy định về nhà ở xã hội .

Loạn thông tin dự án

Thời gian qua, giới kinh doanh bất động sản và người dân có nhu cầu về nhà ở không khỏi xôn xao trước thông tin về giá bán căn hộ tại một dự án nhà ở xã hội trung tâm TP HCM. Sự việc càng "nóng" hơn khi giá bán trôi nổi xuất hiện tràn lan trên mạng xã hội, buộc chủ đầu tư phải lên tiếng bác bỏ. Doanh nghiệp này khẳng định chưa mở bán, không ủy thác cho bất kỳ sàn giao dịch nào nhận đặt cọc; đồng thời đã báo cáo sự việc lên cơ quan chức năng và khuyến cáo người dân thận trọng.

Phải đến khoảng 10 ngày sau những ồn ào này, Sở Xây dựng TP HCM mới có văn bản công bố thông tin dự án. Đáng chú ý, văn bản ký ngày 2-2 nhưng lại quy định thời gian nhận hồ sơ đăng ký bắt đầu từ ngày 1-2 đến hết 31-3.

Ngay khi có thông tin chính thức, người dân đã khẩn trương tìm hiểu thủ tục đăng ký. Tuy nhiên, không ít người đành "lắc đầu" tiếc nuối vì cho rằng với vị trí đắc địa nhưng thời gian nộp hồ sơ quá gấp gáp thì "khó tới lượt". Thực tế này cho thấy công tác truyền thông về nhà ở xã hội còn nhiều hạn chế, khiến người có nhu cầu loay hoay không biết tìm thông tin ở đâu và khi biết được thì cơ hội có khi đã trôi qua.

Siết trách nhiệm

Tình trạng này sẽ có điều kiện chấm dứt với quy định chặt chẽ, công khai hơn từ Nghị định số 54/2026. Trong đó, Nghị định số 54/2026 sửa đổi, bổ sung điều 38 Nghị định số 100/2024 về trình tự, thủ tục bán, cho thuê mua, cho thuê nhà ở xã hội được đầu tư xây dựng theo dự án và không sử dụng vốn đầu tư công, nguồn tài chính Công đoàn. Quy định mới hướng tới mở rộng và chuẩn hóa hình thức công khai thông tin trên hệ thống cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.

Cụ thể, trong thời hạn 30 ngày kể từ khi khởi công, chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội có trách nhiệm cung cấp thông tin liên quan để công bố công khai tại trang thông tin điện tử của Sở Xây dựng và UBND cấp xã nơi có dự án.

Chủ đầu tư phải đăng tải ít nhất 1 lần trên báo là cơ quan ngôn luận của chính quyền địa phương, đồng thời công bố tại trang thông tin điện tử hoặc sàn giao dịch bất động sản của chủ đầu tư (nếu có). Việc này nhằm giúp người dân nắm bắt thông tin, chuẩn bị hồ sơ đăng ký và thực hiện quyền giám sát.

Thông tin công khai gồm: tên dự án; chủ đầu tư; địa điểm xây dựng; địa chỉ liên lạc và nộp đơn đăng ký; tiến độ thực hiện; quy mô dự án; số lượng căn hộ/căn nhà (bao gồm số lượng để bán, diện tích, giá bán tạm tính); dự kiến thời gian bắt đầu nhận hồ sơ và các nội dung liên quan khác.

Đặc biệt, tối thiểu 30 ngày trước thời điểm bắt đầu tiếp nhận hồ sơ, chủ đầu tư phải công khai các thông tin chi tiết (thời gian nhận/kết thúc hồ sơ, số lượng, giá bán...) trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia và gửi Sở Xây dựng để công bố.

Việc nộp hồ sơ được thực hiện đa dạng qua các hình thức: trực tiếp, trực tuyến, dịch vụ bưu chính hoặc qua cơ quan/đơn vị nơi cá nhân làm việc. Thời gian tiếp nhận hồ sơ do chủ đầu tư quyết định nhưng tối thiểu phải là 30 ngày.

Trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày hết hạn nhận hồ sơ, chủ đầu tư có trách nhiệm tổng hợp danh sách đăng ký, gửi Sở Xây dựng để rà soát đối tượng được hưởng chính sách theo quy định.

Chuyển thẩm quyền xác minh

Nghị định số 54/2026 sửa đổi, bổ sung quy định về điều kiện thu nhập để được hưởng chính sách nhà ở xã hội theo hướng chuyển thẩm quyền xác nhận từ UBND cấp xã sang công an cấp xã.

Cụ thể, trường hợp đối tượng quy định tại khoản 5 điều 76 Luật Nhà ở không có hợp đồng lao động thì phải bảo đảm điều kiện về thu nhập theo quy định tại khoản 1 điều này và được cơ quan công an cấp xã xác nhận.

Trong thời hạn 7 ngày kể từ ngày nhận được đơn đề nghị, công an cấp xã nơi công dân thường trú, tạm trú hoặc nơi ở hiện tại có trách nhiệm xác nhận các thông tin. Công dân chịu trách nhiệm kê khai và cam kết về tính chính xác của thông tin thu nhập bình quân hằng tháng.

Cơ quan công an cấp xã sẽ phối hợp với các đơn vị liên quan để xác minh, hậu kiểm thu nhập của công dân trong trường hợp cần thiết. Ngoài ra, đơn đề nghị xác nhận điều kiện về thu nhập cũng đồng thời là giấy tờ chứng minh đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội .