Mỹ và Trung Quốc chính thức đặt bút ký thoả thuận thương mại giai đoạn 1, nhưng Bắc Kinh vẫn phải gánh khoản thuế quan lớn

Mới đây, Tổng thống Trump đã ký kết thoả thuận thương mại giai đoạn 1 với Trung Quốc, khi 2 quốc gia nỗ lực giảm bớt căng thẳng về kinh tế. Thông qua thoả thuận, chính quyền ông Trump nhắm đến việc giải quyết một số lo ngại lâu dài của Mỹ về việc Trung Quốc "bắt nạt thương mại". Tuy nhiên, thoả thuận này vẫn để lại câu hỏi về Washington và Bắc Kinh sẽ thực hiện các điều khoản và ngăn chặn mâu thuẫn leo thang trong tương lai như thế nào.

Thoả thuận này giúp 2 nước thực hiện các bước để tìm ra những vấn đề khiến các thành viên lưỡng đảng của Quốc hội và Nhà Trắng, bao gồm ăn cắp tài sản trí tuệ, chuyển giao công nghệ bắt buộc để có thể tiếp cận thị trường Trung Quốc, theo văn bản được Nhà Trắng công bố. Ngoài ra, chi tiết về 200 tỷ USD nông sản Trung Quốc mua từ Mỹ trong 2 năm cũng được nhắc đến.

Ông Trump cho biết Mỹ và Trung Quốc đang "sửa chữa những sai lầm của quá khứ và mang đến một tương lai công bằng, đảm bảo kinh tế cho người lao động, nông dân và các gia đình Mỹ. Tổng thống Trump đặt bút ký thoả thuận trong khi Hạ viện chuẩn bị gửi những tài liệu về việc luận tội lên Thượng viện và bắt đầu mở phiên toà về việc có nên kết tội, phế truất ông hay không.

Sau khi ký kết thoả thuận, Tổng thống gửi lời cảm ơn đến các quan chức chính quyền, các nhà lập pháp của đảng Cộng hoà. Các quan chức Trung Quốc đứng bên cạnh phái đoàn Mỹ khi ông Trump phát biểu trong gần 1 giờ, sau đó Phó Thủ tướng Trung Quốc cũng gửi thông điệp từ Chủ tịch Tập Cận Bình. Nhà lãnh đạo Trung Quốc gọi thoả thuận thương mại là "tốt đối với Trung Quốc, Mỹ và cả thế giới." Ông viết rằng "trong giai đoạn tiếp theo, hai nước cần phải thực hiện thoả thuận một cách nghiêm túc."

Ở thoả thuận lần này, chính quyền ông Trump đã loại bỏ khoản thuế vốn được áp dụng vào tháng trước và đồng ý giảm thuế với 120 tỷ USD hàng hoá xuống còn 7,5%. Tuy nhiên, Nhà Trắng cho biết thuế quan với 250 tỷ USD hàng hoá Trung Quốc hiện vẫn còn, sẽ thảo luận về việc dỡ bỏ vào các cuộc đàm phán ở giai đoạn sau.

Thoả thuận thương mại giai đoạn 1 đánh dấu một bước tiến lớn trong nỗ lực kiềm chế sự leo thang của thương chiến kéo dài hơn 18 tháng giữa Washington và Bắc Kinh. Thoả thuận được ký kết vào ngày 15/1 này mang đến sự hứng khởi cho những doanh nghiệp vốn đang lo ngại về thuế quan - dù phần lớn trong số đó vẫn được áp dụng.

Cùng ngày, Đại diện Thương mại Mỹ Robert Lighthizer chia sẻ với truyền thông rằng thoả thuận này có "tầm quan trọng thực sự" để giải quyết những hành động về thương mại của Trung Quốc. Ông nói thêm rằng mùa xuân này Mỹ sẽ cho biết thoả thuận có được thực thi hay không, thuế quan của Mỹ sẽ là yếu tố thúc đẩy chính quyền thực thi thoả thuận.

Mỹ đặt mục tiêu cho các cuộc đàm phán về thoả thuận giai đoạn 2 trước cuộc bầu cử Tổng thống tháng 11, theo Lighthizer.  

Tham khảo CNBC