Nghiên cứu bán điện một giá

Trước phản ánh của nhiều người dân về tiền điện tăng bất thường trong thời gian qua khi trả tiền theo giá điện bậc thang, Bộ Công Thương đang nghiên cứu thêm phương án giá bán lẻ điện sinh hoạt một giá bên cạnh phương án biểu giá bán lẻ điện bậc thang sửa đổi, rút ngắn từ 6 bậc xuống còn 5 bậc.

Xây dựng phương án điện một giá

Thứ trưởng Bộ Công Thương Hoàng Quốc Vượng cho biết đơn giá sẽ được xây dựng dựa trên giá điện bình quân 1.864,44 đồng/KWh (chưa gồm thuế GTGT). "Mức giá của phương án một giá đang được cân nhắc nhưng chắc chắn sẽ cao hơn giá điện bình quân hiện nay là 1.864,44 đồng/KWh. Tuần sau, bộ sẽ rà soát lại và có báo cáo lần cuối, đưa ra lấy ý kiến trước khi trình Thủ tướng vào cuối năm nay" - Thứ trưởng Bộ Công Thương cho hay. Với phương án này, dù lượng điện tiêu thụ bao nhiêu thì người dân vẫn được tính một giá, thay vì lũy tiến như hiện nay, dùng càng nhiều giá càng cao.

Bộ Công Thương đã có những tính toán ban đầu cho thấy những khách hàng sử dụng từ 400 KWh/tháng trở lên sẽ chọn phương án một giá, trong khi những khách hàng chiếm lượng lớn, sử dụng trung bình dưới 300 KWh/tháng có thể sẽ lựa chọn phương án biểu giá bậc thang, bởi sẽ có lợi hơn.

Trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động, TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả (Bộ Tài chính), nhận định với phương án điện một giá, Bộ Công Thương sẽ xây dựng mức giá bán lẻ cho nhóm khách hàng sinh hoạt cao hơn giá điện bình quân hiện nay nhằm cân đối với 3 nhóm khách hàng còn lại là nhóm sản xuất, nhóm hành chính - sự nghiệp và nhóm kinh doanh. Đưa ra 2 cách tính giá điện cần đánh giá toàn diện để hài hòa lợi ích các bên.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, ủng hộ biểu giá điện bậc thang, bởi sẽ khuyến khích người dân tiết kiệm điện, đồng thời hài hòa lợi ích cho những người sử dụng điện ít. "Hiện nay, Bộ Công Thương và các đơn vị liên quan đang cải tiến biểu giá bậc thang, chúng tôi cho rằng 5 bậc là hợp lý, bởi đời sống của người dân đã khá hơn, mức sử dụng điện bình quân của mỗi hộ gia đình cũng tăng lên, nên phương án 5 bậc có mức tăng giá điện giữa các bậc ở mức hợp lý, phù hợp với thực tế" - ông Hùng nói.

Bộ Công Thương đang xây dựng phương án giá bán lẻ điện sinh hoạt theo hướng linh hoạt hơn

Tùy quyền lựa chọn

TS Ngô Trí Long nhấn mạnh dù đưa ra bao nhiêu phương án và chọn phương án nào cũng cần tham khảo thực tế, kinh nghiệm của các nước trong khu vực và trên thế giới. Về điện một giá, hiện nay Singapore sử dụng nhưng quốc gia này điều chỉnh giá rất linh hoạt, theo chu kỳ 3 tháng/lần. Sau 3 tháng, ngành điện sẽ tính toán lại chi phí đầu vào, nếu tăng thì giá điện sẽ tăng, nếu giảm thì giá điện cũng theo đó điều chỉnh giảm.

Trong trường hợp đưa ra 2 phương án gồm điện một giá và biểu giá bậc thang cho khách hàng lựa chọn, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng cho biết đang tính toán để quy định việc người tiêu dùng chọn phương án giá điện nào thì sẽ áp dụng phương án đó cho tới khi có biểu giá mới. Trong một cuộc kiểm tra về ghi chỉ số điện, lập hóa đơn tiền điện, đại diện Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cũng cho rằng nếu đưa ra 2 phương án, cần có quy định rõ về khoảng thời gian và số lần người dân được thay đổi phương án giá điện đã chọn.

Thứ trưởng Bộ Công Thương cũng nhấn mạnh về yếu tố doanh thu của EVN sẽ có sự giảm sút nếu khách hàng lựa chọn phương án điện một giá, mà đa phần là nhóm khách hàng tiêu thụ lượng điện lớn. Đồng tình về vấn đề này, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cũng dự báo những hộ sử dụng điện nhiều sẽ lựa chọn phương án một giá, trong khi đó, những hộ sử dụng ít sẽ lựa chọn biểu giá bậc thang để hưởng giá thấp hơn. "Người dân chắc chắn sẽ lựa chọn phương án có lợi cho họ nhất nhưng điều này lại ảnh hưởng đến doanh thu của ngành điện" - ông Long nêu quan điểm.

Dù vậy, lãnh đạo Bộ Công Thương cho rằng xét tổng thể thì dù với phương án giá nào, tổng doanh thu trên số điện thương phẩm và giá điện thu được cũng phải bằng giá bình quân của hệ thống điện để bảo đảm hài hòa lợi ích các bên.