Nợ xấu trên 6%, điều gì đang xảy ra với Saigonbank?

Theo báo cáo tài chính 6 tháng đầu năm 2018 đã được soát xét, Ngân hàng TMCP Sài Gòn Công Thương (Saigonbank) ghi nhận tổng tài sản tại thời điểm 30/6 là 20.725 tỷ đồng, tăng 5,35% so với cùng kỳ năm trước. Huy động vốn đạt gần 17.000 tỷ đồng, tăng 7,63% so với cùng kỳ trong đó tiền gửi khách hàng là hơn 14.223 tỷ đồng. Dư nợ cho vay đạt 13.852 tỷ, tăng 5,7% so với cùng kỳ. Tuy nhiên so với đầu năm thì cả huy động vốn lẫn tăng trưởng tín dụng đều giảm, trong đó tín dụng âm 1,79%.

Lý giải về việc sụt giảm huy động vốn và tín dụng, lãnh đạo ngân hàng cho biết là do Saigonbank đang điều chỉnh lại đối tượng cho vay nhằm nâng cao chất lượng tín dụng và tập trung vốn cho các chương trình hạ tầng kỹ thuật, xã hội của Thành phố. Bên cạnh đó ngân hàng cũng rà soát và đánh giá lại các khoản nợ hiện có, nhận diện các rủi ro và triển khai cơ cấu lại gắn với xử lý  nợ xấu theo chủ trương của Chính phủ.

Trong hoạt động kinh doanh, 6 tháng đầu năm ngân hàng ghi nhận thu nhập lãi thuần giảm 2% so với cùng kỳ năm trước xuống 327 tỷ, hoạt động kinh doanh ngoại hối cũng ghi nhận mức giảm hơn 6% xuống còn 10,5 tỷ đồng. Tuy nhiên hoạt động dịch vụ lại tăng lãi thêm 8,4% so với cùng kỳ đạt 19,2 tỷ đồng và các hoạt động khác lãi gần 45 tỷ, tăng 3,1%.

Tổng lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh trước dự phòng rủi ro của ngân hàng đạt hơn 189 tỷ đồng, giảm 10,9%  so với cùng kỳ. Do tăng mạnh trích lập dự phòng rủi ro tới 48% nên lợi nhuận trước thuế 6 tháng còn gần 112 tỷ đồng, giảm 30,2% so với cùng kỳ năm trước, tuy nhiên vẫn hoàn thành xấp xỉ 75% so với kế hoạch năm.

Đáng chú ý, nợ xấu của ngân hàng trong 6 tháng qua chiếm 6,48% trên tổng dư nợ cho vay khách hàng với con số tuyệt đối là 897 tỷ đồng.

Theo lãnh đạo ngân hàng này, tỷ lệ nợ xấu cao thực chất là kết quả tạm thời của việc Saigonbank đang cơ cấu lại gắn với xử lý nợ xấu theo phương án đã được NHNN phê duyệt. "Chủ trương của lãnh đạo ngân hàng là tuyệt đối không che giấu nợ xấu. Chúng tôi đang tích cực rà soát, đánh giá lại toàn bộ các khoản nợ hiện tại, phân loại và hạch toán trung thực phản ánh đúng bản chất của các khoản nợ để từ đó có giải pháp xử lý" - ông Vũ Quang Lãm, thành viên HĐQT đảm nhiệm chức vụ của chủ tịch HĐQT tại ngân hàng cho biết.

Nguyên nhân phát sinh nợ xấu là do khách hàng doanh nghiệp gặp khó khăn trong hoạt động sản xuất kinh doanh như đầu tư xây dựng dự án nhà máy sản xuất vào giai đoạn nền kinh tế bị ảnh hưởng bởi suy thoái kinh tế chung của kinh tế thế giới, đã ảnh hưởng đến dòng tiền hoàn vốn đầu tư, hiệu quả đầu tư; đối với khách hàng cá nhân kinh doanh vận chuyển không hiệu quả; đầu tư nông nghiệp (trồng lúa, nuôi cá,…) gặp thời tiết không thuận lợi, bị mất mùa, hoặc biến động giảm giá cá xuất khẩu; đầu tư kinh doanh các mặt hàng tiêu dùng không thu được tiền; kinh doanh bất động sản nhỏ lẻ thời điểm giá bất động sản cao khi giá xuống không bán kịp nên bị lỗ không trả nợ được,... từ đó đã dẫn đến hoạt động kinh doanh bị thua lỗ, khách hàng bị mất khả năng thanh toán nợ, lãi cho ngân hàng.

Trong cơ cấu nợ xấu hiện nay, nợ nhóm 3 của Saigonbank là 201 tỷ đồng, nợ nhóm 4 chiếm 238 tỷ và nợ nhóm 5 là 459 tỷ đồng.

Lãnh đạo ngân hàng này cũng cho biết, nợ xấu tăng còn do một số khoản nợ cơ cấu hết thời gian cơ cấu mà khách hàng không có khả năng phục hồi sản xuất, kinh doanh dẫn đến không trả nợ được. Ngoài ra, các khoản nợ nhóm 2 cũng được chuyển sang nợ xấu do khách hàng không thanh toán nợ và lãi do việc kinh doanh gặp khó khăn nguồn doanh thu không đủ khả năng trả nợ.

Tuy nhiên, vị đại diện ngân hàng cũng chia sẻ, các khoản nợ xấu hầu hết có tài sản đảm bảo nên việc thu hồi nợ là hoàn toàn có khả năng nhưng phải theo lộ trình và thời gian cụ thể theo quy định, đảm bảo thủ tục thu giữ tài sản, tổ chức bán đấu giá tài sản, khởi kiện, thi hành án….Ngoài ra ngân hàng cũng đã trích lập hơn 600 tỷ đồng cho số nợ xấu đó, tương đương 67% giá trị của tổng nợ xấu.

Hiện các giải pháp xử lý nợ xấu của ngân hàng đều đã được phê duyệt tại phương án tái cơ cấu. Cụ thể như, thời gian tới sẽ thực hiện miễn, giảm lãi nhằm chia sẻ chi phí tài chính và tạo điều kiện tích cực cho ngân hàng để ngân hàng có động lực trả nợ; khuyến khích khách hàng bán tài sản để thanh toán nợ; thực hiện khởi kiện, phát mãi tài sản với những khách hàng cố tình chây ỳ; sử dụng nguồn lực sẵn có của ngân hàng để xử lý nợ tồn đọng…