Nước đi không ngờ: Quốc gia thân thiết đang tìm cách thay thế Moscow ở Đông Âu, ráo riết săn lùng tài sản Nga bị trừng phạt

Động thái này không chỉ nhằm củng cố an ninh năng lượng cho Hungary mà còn giúp nước này tận dụng thời cơ để mở rộng vai trò chiến lược trong lĩnh vực dầu khí ở Đông Âu.

Hôm 28/11, Thủ tướng Orban gặp Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic để bàn về hợp tác năng lượng, trong bối cảnh Serbia đang đối mặt nguy cơ khủng hoảng nhiên liệu do nhà máy lọc dầu duy nhất NIS - hiện do tập đoàn Gazprom của Nga kiểm soát - bị tê liệt vì lệnh trừng phạt của Mỹ.

Theo Bộ trưởng Nội các Hungary, Gergely Gulyas, tập đoàn năng lượng quốc doanh Mol của Hungary đang đàm phán với phía Serbia nhằm hỗ trợ nước này loại Gazprom khỏi quyền sở hữu NIS, mở đường cho việc khôi phục hoạt động cung ứng nhiên liệu.

Gulyas xác nhận: “Các cuộc đàm phán đang diễn ra. NIS mong muốn chấm dứt quyền sở hữu của Nga, vì đây chính là nguyên nhân gây ra những khó khăn về kinh tế do trừng phạt. Nếu Mol đóng vai trò lớn hơn, đó có thể là một cơ hội.”

Dù Hungary là ứng viên nổi bật, ông Orban không phải người duy nhất để mắt đến các tài sản này. Tổng thống Serbia tiết lộ rằng các công ty từ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) cũng đang đàm phán với Nga để giành quyền sở hữu NIS.

Trong khi đó, tại Bulgaria, cổ phần của Lukoil trong nhà máy lọc dầu Neftohim cũng đang được nhiều bên săn đón. Một liên doanh giữa tập đoàn SOCAR của Azerbaijan và Cengiz Holding của Thổ Nhĩ Kỳ từng là ứng viên sáng giá, nhưng các lệnh trừng phạt gần đây khiến thương vụ gặp trở ngại. Ông Orban cho biết Mol cũng đã nộp hồ sơ đấu giá.

Điểm đặc biệt là Hungary đã được Tổng thống Mỹ Donald Trump miễn trừ khỏi lệnh cấm nhập khẩu dầu Nga. Đây là sự ưu ái chưa từng có đối với một quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU). Sự miễn trừ này giúp Hungary tiếp tục nhập dầu thô Nga qua đường ống, đồng thời gia tăng vị thế đàm phán trong khu vực. Đây được xem là phần thưởng cho mối quan hệ thân thiết giữa ông Orban và ông Trump.

Trong khi Serbia loay hoay tìm giải pháp thay thế NIS nhưng vẫn e dè việc quốc hữu hóa do lo ngại phản ứng từ Moscow, các nước khác trong khu vực hành động cứng rắn hơn. Bulgaria đầu tháng này đã thẳng tay tiếp quản nhà máy lọc dầu Neftohim và toàn bộ 220 trạm xăng Lukoil tại nước này, với lý do đảm bảo nguồn cung trong nước. Romania - nơi Lukoil sở hữu một nhà máy lọc dầu và hơn 300 trạm xăng, cũng đã chuẩn bị luật cho phép trưng thu tài sản nếu cần thiết.

Trước tình hình đó, Hungary đã chủ động điều phối các bước đi ngoại giao. Ngoại trưởng Peter Szijjarto của nước này được cử đi công du các quốc gia bị ảnh hưởng để xúc tiến hợp tác năng lượng. Trong tuần qua, ông đã đến Belgrade trấn an Serbia rằng Mol sẽ tăng nguồn cung dầu mỏ. Trước đó, ông cũng thăm Romania và Bulgaria để bàn bạc các thỏa thuận năng lượng mới.