“Soi” khả năng sinh lời của các nhà băng trong 6 tháng đầu năm 2019

Kết thúc 6 tháng đầu năm 2019, nhiều ngân hàng tiếp tục công bố kết quả kinh doanh khả quan, tăng trưởng khá tốt so với cùng kỳ.

Thống kê số liệu từ BCTC 6 tháng đầu năm của 17 ngân hàng đang niêm yết trên sàn chứng khoán cho thấy, Vietcombank vẫn đang dẫn đầu với mức lợi nhuận ghi nhận trong 6 tháng đầu năm lên tới 11.303 tỷ đồng, tăng trưởng 41% so với cùng kỳ.

Với mức lợi nhuận 5.662 tỷ đồng, tăng trưởng 9% so với cùng kỳ, Techcombank đã vượt qua VietinBank (lợi nhuận trước thuế 5.335 tỷ đồng) để trở thành ngân hàng có lợi nhuận cao thứ hai.

MBB đang đứng vị trí thứ 4 với lợi nhuận trước thuế 6 tháng đầu năm đạt 4.875 tỷ đồng, tăng trưởng 27,3% so với cùng kỳ năm trước.

Xét về tốc độ tăng trưởng, LienVietPostBank là một trong số những nhà băng có lợi nhuận tăng nhanh nhất khi kết thúc 6 tháng đầu năm ghi nhận lợi nhuận trước thuế tăng tới 80,6% so với cùng kỳ năm trước, đạt 1.117 tỷ đồng.

Tương tự, VIB và TPBank tiếp tục có một kỳ kinh doanh khả quan khi ghi nhận lợi nhuận trước thuế tăng trưởng 58% so với cùng kỳ, đạt mức lần lượt 1.820 tỷ đồng và 1.619 tỷ đồng.

Ngân hàng lớn nhất không có nghĩa là hiệu quả nhất

Dù phần lớn các nhà băng đều đạt lợi nhuận khả quan nhưng hiệu quả khai thác tài sản cũng như khai thác nguồn vốn tại các ngân hàng này lại có sự phân hoá khá rõ rệt.

Khảo sát của BizLIVE tại 17 ngân hàng niêm yết cho thấy, mặc dù 3 ngân hàng có vốn Nhà nước là BIDV, VietinBank và Vietcombank vẫn đang là những ngân hàng có tài sản và vốn chủ sở hữu “khủng” nhất, nhưng đây lại không phải là những ngân hàng có khả năng khai thác “tài nguyên” một cách hiệu quả nhất.

Cụ thể, với tổng tài sản tính đến cuối tháng 6/2019 lên tới hơn 1,3 triệu tỷ đồng, BIDV đang là ngân hàng có tài sản lớn nhất trong nhóm khảo sát.

Tuy nhiên, ROA của ngân hàng lại xếp ở nhóm cuối khi chỉ đạt 0,28%, nghĩa là trong 100 đồng tài sản, ban lãnh đạo của BIDV chỉ đem về cho cổ đông 0,28 đồng lợi nhuận.

Mức sinh lời của ngân hàng thậm chí còn đang có xu hướng thụt lùi khi con số cùng kỳ năm ngoái là 0,31%.

Tương tự, kết quả tại VietinBank cũng không khả quan hơn BIDV là mấy khi ROA 6 tháng đầu năm chỉ đạt 0,37%, mặc dù ngân hàng này đứng thứ hai trong nhóm về tài sản.

Con số này chỉ tương đương với kết quả đạt được tại một số ngân hàng nhỏ như VietBank (0,37%) hay BacABank (0,35%).

Hiệu quả khai thác tài sản của Vietcombank nhỉnh hơn khi đạt 0,83% trong 6 tháng, tuy nhiên, mức này vẫn thấp hơn rất nhiều các ngân hàng top dưới như MBB (1,03%), VPBank (1,03%), VIB (0,96%), TPBank (0,92%)…

Ở chiều ngược lại, Techcombank vẫn đang là ngân hàng khai thác tài sản hiệu quả nhất nhóm khảo sát khi 6 tháng đầu năm, ROA của ngân hàng lên tới 1,33%, tức với mỗi 100 đồng tài sản, cổ đông ngân hàng được nhận 1,33 đồng lợi nhuận.

Đứng ngay sát sau là VPBank và MBB khi ROA cùng đạt 1,03%.

Một mức ROA thấp là kết quả của một chính sách đầu tư hay cho vay không hiệu quả hoặc chi phí hoạt động của ngân hàng quá mức.

Ngược lại, mức ROA cao phản ánh ngân hàng sử dụng một cơ cấu tài sản hợp lý, chính sách kinh doanh và đầu tư tài sản hiệu quả.

Các chỉ số đưa ra cho thấy, tính hiệu quả trong việc sử dụng tài sản đang thuộc về một số các ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân nhiều hơn.

Trong khi đó, xét về hiệu quả sử dụng nguồn vốn, VIB đang là ngân hàng có suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu cao nhất trong 17 ngân hàng khảo sát với chỉ số ROE 6 tháng đầu năm đạt 18,58%, nghĩa là ngân hàng đã kiếm lời được 18,58 đồng trên 100 đồng vốn bỏ ra kinh doanh.

Vietcombank đứng thứ hai với ROE đạt 13% trong khi ACB đứng ngay sát phía sau với 12,93%.

Kienlongbank đang là ngân hàng đứng cuối bảng khi ROE chỉ đạt 3,08% trong 6 tháng đầu năm.

Tại VietinBank và BIDV, chỉ số này ở mức lần lượt 6,14% và 6,82%, thấp hơn so với mức trung bình nhóm khảo sát là 8,48%.

Tỷ lệ chi phí trên thu nhập tại nhiều nhà băng tiếp tục tăng

Xét về hiệu quả hoạt động, việc chi phí hoạt động tăng khiến tỷ lệ chi phí trên thu nhập (CIR) của nhiều ngân hàng tiếp tục tăng trong 6 tháng đầu năm.

Trong đó, CIR tại Eximbank lên tới 70%, so với mức chỉ 53,8% cùng kỳ năm trước. Nguyên nhân chính là do chi phí cho nhân viên tăng mạnh (tới 22%) trong khi khoản mục thu nhập từ góp vốn, mua cổ phần của ngân hàng lại sụt giảm mạnh khiến tổng thu nhập giảm 14% so với cùng kỳ năm trước.

Tương tự, CIR của Kienlongbank cũng tiếp tục duy trì ở mức cao, tới 73,56%, so với mức 70,82% cùng kỳ năm trước. Nguyên nhân chủ yếu khiến chi phí hoạt động của ngân hàng tăng là lương và phụ cấp. Tính đến cuối tháng 6 năm 2019, số nhân viên của Kienlongbank đạt 3.063 người, tăng mạnh 10,9% so với cùng kỳ năm ngoái.

Ở chiều ngược lại, số liệu thống kê cho thấy, ba ngân hàng có vốn Nhà nước (bao gồm Vietcombank, VietinBank và BIDV) và MBB đang là những ngân hàng có CIR tốt nhất trong các ngân hàng niêm yết.

Mặc dù với xu hướng chung là đẩy mạnh mảng bán lẻ, CIR của các ngân hàng này vẫn được duy trì ở mức dưới 40% và có xu hướng giảm so với cùng kỳ năm trước.