Từ phòng lab vô danh tới tham vọng siêu nền tảng: OpenAI vung trăm tỷ USD đấu với Google, Meta, sẽ biến ChatGPT thành thứ người dùng không thể sống thiếu

OpenAI là một phòng thí nghiệm nghiên cứu trí tuệ nhân tạo ít được biết đến bên ngoài Thung lũng Silicon trước khi ChatGPT ra mắt vào tháng 11/2022.

Ba năm sau, OpenAI đã trở thành đồng nghĩa với sự bùng nổ của AI, khiến công ty trở thành niềm ao ước của các đồng nghiệp công nghệ và đưa CEO Sam Altman vào quỹ đạo của Tổng thống Donald Trump. ChatGPT viết ứng dụng, lên kế hoạch cho các chuyến đi và duyệt web thay mặt người dùng. Và tại một hội nghị diễn ra vào đầu tuần này, OpenAI tuyên bố họ đang thâm nhập vào các dịch vụ mua sắm, giải trí, giáo dục và chính phủ - mục tiêu là trở thành một nền tảng hơn là một ứng dụng cơ bản.

Khi phần mềm của công ty ngày càng thâm nhập vào nhiều lĩnh vực của đời sống trực tuyến, OpenAI đang chi hàng tỷ USD để trở thành một công ty hàng đầu về cơ sở hạ tầng vật lý cho tương lai AI. Với khoản đầu tư lớn mới nhất được công bố vào thứ hai, OpenAI sẽ đầu tư vào 6 gigawatt dung lượng trung tâm dữ liệu được cung cấp bởi chip AMD. Thỏa thuận này tiếp nối các thỏa thuận tương tự với Nvidia và Oracle.

Theo một số khía cạnh, sự mở rộng của OpenAI mang tính tuần hoàn - công ty cần các ứng dụng mới để mang lại nguồn tiền tài trợ cho sức mạnh tính toán khổng lồ của mình. Và nó cần nhiều tài nguyên tính toán hơn nữa để vận hành những công cụ mới này.

Sự phát triển nhanh chóng của OpenAI diễn ra trong bối cảnh đầy thách thức. Các công ty công nghệ đang cạnh tranh quyết liệt để xây dựng những mô hình AI mạnh mẽ nhất, nhưng một số nhà đầu tư lo ngại thị trường đang trong tình trạng bong bóng. Hơn nữa, OpenAI đang cạnh tranh với những gã khổng lồ công nghệ như Meta, vốn đã có hệ sinh thái công nghệ rộng lớn giúp họ mở rộng và kiếm tiền từ công nghệ AI của mình. Và OpenAI , vốn vẫn chưa có lãi, cần tìm cách tiếp tục thu về lượng tiền mặt khổng lồ để tài trợ cho các nỗ lực trong tương lai.

Google , Amazon và Meta đã đặt nền móng cho web hiện đại bằng cách phổ biến các công cụ tìm kiếm, thương mại điện tử và mạng xã hội. Theo Altman, OpenAI có thể làm điều tương tự cho kỷ nguyên AI bằng cách bổ sung các tính năng mới cho ChatGPT, hiện có 800 triệu người dùng hoạt động hàng tuần.

OpenAI muốn người dùng hoàn thành công việc trực tuyến mà không cần phải rời khỏi ChatGPT, điều này một ngày nào đó có thể đưa ứng dụng này trở thành cốt lõi trong cách mọi người sử dụng công nghệ, tương tự như hệ điều hành iOS của Apple hay Android của Google . OpenAI đã công bố vào thứ hai rằng ChatGPT sẽ sớm có thể tạo danh sách phát trực tiếp trên Spotify hoặc duyệt danh sách căn hộ trên Zillow ngay từ các cuộc trò chuyện.

Cuối thang 9, OpenAI đã ra mắt một công cụ có tên là Thanh toán tức thì, cho phép người dùng mua một số mặt hàng nhất định trực tiếp thông qua ChatGPT.

ChatGPT hiện cũng có chế độ học tập, giúp tùy chỉnh lời nhắc và phản hồi cho học sinh sử dụng công cụ này cho bài tập về nhà. Ứng dụng Sora 2 mới của họ đang thách thức Meta và TikTok với nguồn cấp dữ liệu video ngắn có thể cuộn được do AI tạo ra.

OpenAI thậm chí có thể thách thức thiết bị phổ biến nhất trong cuộc sống hàng ngày của người tiêu dùng: Điện thoại thông minh. Công ty đang hợp tác với cựu giám đốc thiết kế của Apple, Jony Ive, để phát triển một sản phẩm phần cứng AI mới, mặc dù thông tin chi tiết vẫn còn rất hạn chế.

Quỹ đạo của OpenAI phản ánh sự trỗi dậy của Alphabet, công ty mẹ của Google , công ty đã xây dựng hoạt động kinh doanh của mình xung quanh việc lập chỉ mục web và hiện đã có chỗ đứng trong mọi lĩnh vực, từ thiết bị công nghệ tiêu dùng đến nghiên cứu sức khỏe.

Thomas Thiele, một chuyên gia về AI tại tập đoàn tư vấn quản lý Arthur D. Little cho biết ông nhận thấy những điểm tương đồng giữa hai công ty.

Google “đã trở thành một tập đoàn rất lớn, có dấu ấn không thể tránh khỏi trong mọi thứ chúng ta thấy trên internet”, Thiele nói. “OpenAI cũng đang hướng tới một dấu ấn lớn hơn nhiều”.

CHI ĐẬM

Nhưng việc mở rộng quy mô những nỗ lực AI đó đồng nghĩa với việc đầu tư mạnh vào các trung tâm dữ liệu rộng lớn và cơ sở hạ tầng cần thiết để vận hành chúng. OpenAI đang chi hàng tỷ USD để xây dựng một dấu ấn vật lý khổng lồ, với kế hoạch xây dựng các trung tâm dữ liệu AI trên khắp Hoa Kỳ và trên toàn thế giới.

“Chúng tôi cần càng nhiều sức mạnh tính toán càng tốt”, Chủ tịch OpenAI , Greg Brockman nói.

Vào tháng 1, công ty đã công bố hợp tác với Oracle và SoftBank để đầu tư tới 500 tỷ USD vào một công ty có tên là Stargate nhằm xây dựng thêm cơ sở hạ tầng AI tại Mỹ. Dự án đầu tiên của tập đoàn, một trung tâm dữ liệu rộng 1 triệu foot vuông (khoảng 90.000 m2), hiện đang được xây dựng tại Abilene, Texas, với các địa điểm bổ sung được lên kế hoạch ở Texas, New Mexico và Trung Tây. Vào tháng 7, OpenAI đã đồng ý trả thêm 300 tỷ USD cho Oracle trong 5 năm để phát triển thêm năng lực trung tâm dữ liệu cho Stargate.

Tháng trước, OpenAI cho biết họ sẽ mua đủ chip AI Nvidia để cung cấp năng lượng cho 10 gigawatt công suất trung tâm dữ liệu để đổi lấy khoản đầu tư 100 tỷ USD từ nhà sản xuất chip này. Và trong khi các nhà phân tích kỳ vọng Nvidia - công ty dẫn đầu không thể tranh cãi về chip AI - vẫn sẽ là đối tác cơ sở hạ tầng cốt lõi của OpenAI , thì nhà sản xuất ChatGPT hiện cũng đang đặt cược vào thỏa thuận với AMD.

OpenAI cũng đã ký kết các quan hệ đối tác để xây dựng cơ sở hạ tầng AI ở nước ngoài, bao gồm cả Vương quốc Anh và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất.

Sự mở rộng mạnh mẽ của OpenAI có thể rất quan trọng để theo kịp các đối thủ như Meta, Microsoft và Google , những công ty đã dành hàng thập kỷ để xây dựng hệ sinh thái kỹ thuật số, theo Daniel Keum, phó giáo sư tại Trường Kinh doanh Columbia. Ví dụ, Google có lợi thế khi tích hợp AI của mình vào các dịch vụ phổ biến như Gmail và Google Docs.

“ChatGPT hiện rất tuyệt vời, nhưng không phải là ChatGPT so với Copilot. Mà là ChatGPT so với gói Microsoft ”, Keum nói. Vì vậy, đối với OpenAI , việc hợp tác với các nhà sản xuất chip để duy trì các mô hình ngôn ngữ lớn tiên tiến nhất có thể mang lại lợi thế cho họ, ông nói.

Nhưng để thực hiện các kế hoạch cơ sở hạ tầng đầy tham vọng của mình, OpenAI cần tiếp tục thu hút rất nhiều tiền mặt.

Công ty được cho là có giá trị 500 tỷ USD. Tuy nhiên, công ty vẫn còn rất lâu nữa mới đạt tới điểm có lãi. Theo The Information, công ty đã lỗ 7,8 tỷ USD trong nửa đầu năm 2025 và vẫn đang tăng cường chi tiêu cho trung tâm dữ liệu.

Vẫn chưa rõ liệu nỗ lực biến ChatGPT thành một nền tảng toàn diện của OpenAI có giúp công ty này đi đúng hướng để đạt được lợi nhuận hay không. William Lee, một nhà đầu tư doanh nghiệp tại SuRo Capital, coi đây là vấn đề "con gà hay quả trứng". Nhu cầu có thể khó dự đoán trước, nhưng OpenAI càng tùy chỉnh ChatGPT cho các tác vụ như mua sắm và bài tập về nhà, thì càng có nhiều người có thể sử dụng nó cho các hoạt động đó.

Đó là một chiến lược đã hiệu quả với các gã khổng lồ công nghệ ngày nay - chi tiêu mạnh tay để biến công nghệ của bạn trở nên thiết yếu đối với cuộc sống của hàng triệu người dùng, rồi sau đó mới tìm cách kiếm tiền từ chúng.

Về phần mình, OpenAI rõ ràng đang đặt cược rằng chiến lược này sẽ lại mang lại thành quả.

"Tôi nghĩ doanh thu từ AI đang tăng nhanh hơn hầu hết mọi sản phẩm trong lịch sử", Brockman nói với Bloomberg. "Cần phải nhớ rằng, lý do sức mạnh tính toán này quan trọng đến vậy, đáng để mọi người xây dựng đến vậy, là vì cuối cùng doanh thu sẽ đến".

Theo: CNN, Financial Times