Vì sao TP HCM kiến nghị cho phép sử dụng không gian dưới dạ cầu phục vụ mục đích công cộng?

Sở Xây dựng TP HCM vừa có báo cáo gửi Bộ Xây dựng và UBND TP HCM về tình hình triển khai Công điện 157/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Chỉ thị 06/CT-BXD của Bộ trưởng Bộ Xây dựng, liên quan đến công tác quản lý, bảo vệ kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ.

Theo Sở Xây dựng, sau khi sáp nhập, TP HCM mới có diện tích hơn 6.770 km² với dân số khoảng 14 triệu người, hình thành cấu trúc liên vùng gồm khu đô thị lõi, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương (cũ).

Hệ thống hạ tầng đô thị được đầu tư khá bài bản với các trục đường, vành đai, metro và cầu vượt, song vẫn còn tình trạng quá tải và thiếu các tuyến kết nối ngang.

Đường sắt đô thị mới đưa vào khai thác gần 20 km của tuyến số 1 và đang chuẩn bị khởi công tuyến số 2 dài 11 km, dự kiến hoàn thành năm 2032.

Đối với hạ tầng đường bộ, tổng chiều dài các tuyến hiện đạt hơn 24.700 km với 1.569 cây cầu, trong đó một số công trình vẫn chưa bàn giao cho nhà nước quản lý. Công tác bảo vệ hạ tầng đường bộ thời gian qua được triển khai đồng bộ, song tình trạng lấn chiếm, sử dụng trái phép dưới gầm cầu vẫn còn tái diễn.

Ghi nhận có 5 cầu bị vi phạm, trong đó cầu Him Lam bị chiếm dụng gầm cầu để ở, tập kết đồ dùng, kinh doanh và lập bãi giữ xe trái phép; cầu Rạch Ông có tình trạng để xe máy, dây điện và cáp viễn thông chằng chịt; cầu Lò Gốm biến thành nơi chứa vật liệu, chất thải xây dựng.

Sở Xây dựng khẳng định TP HCM không cấp phép hoạt động trông giữ xe dưới gầm cầu . Hiện thành phố chỉ tổ chức khai thác tạm thời một phần lòng đường để đỗ xe có thu phí tại 20 tuyến đường ở quận 1, 5 và 10 với 879 ô đậu xe. Tuy nhiên, thực tế cho thấy quy hoạch 550 ha bãi đỗ xe theo Quyết định 568/QĐ-TTg năm 2013 mới chỉ được thực hiện 0,5%, tương đương 2,69 ha.

Khó khăn lớn nhất là nhu cầu đỗ xe của người dân rất cao nhưng quỹ đất dành cho giao thông tĩnh còn hạn chế, vướng giải phóng mặt bằng. Đồng thời, thành phố thiếu không gian sinh hoạt cộng đồng, đặc biệt là sân bãi thể dục thể thao cho thanh thiếu niên.

Do đó, theo Sở Xây dựng, việc tận dụng một số gầm cầu làm bãi giữ xe hoặc sân tập thể dục được xem là giải pháp trước mắt nhằm đáp ứng nhu cầu dân sinh, song lại chưa phù hợp quy định pháp luật.

Sở Xây dựng kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Quốc hội và Chính phủ xem xét sửa đổi Luật Đường bộ và Nghị định 165/2024/NĐ-CP. Trên cơ sở đó cho phép UBND cấp tỉnh được quyết định sử dụng không gian dưới dạ cầu phục vụ mục đích công cộng, với điều kiện bảo đảm an toàn công trình, phòng cháy chữa cháy và trật tự an toàn giao thông.