VinFast, Thaco, TC Group, Kim Long Motor... xây "môn phái" trên đất Việt, hóa giải lời nguyền "Việt Nam không sản xuất nổi con ốc vít"

Từ rất lâu rồi, trong giới "võ lâm công nghiệp" thế giới, "Anh chàng" Công nghiệp Việt Nam luôn phải chịu một lời nguyền oan nghiệt. Lời nguyền mang tên "Ốc Vít".

Lời nguyền này bắt nguồn từ một câu chuyện "truyền kiếp" khi một "đại sư" FDI nước ngoài lắc đầu ngao ngán, phán rằng ngay cả một con ốc vít đơn giản, các "võ đường" Việt Nam cũng không cung ứng nổi. Thế là, mỗi khi có một "môn phái" nước ngoài đến đây xây dựng nhà xưởng, họ phải tự mang theo tất cả "gươm, giáo, bí kíp", để lại cho anh chàng của chúng ta phần việc có giá trị gia tăng thấp nhất: lắp ráp.

Nhưng câu chuyện của ngày hôm nay đã khác. "Anh chàng" Công nghiệp Việt Nam đã quyết định thực hiện một cuộc "trừ tà" quy mô lớn để chứng minh mình không còn là người yếu đuối thuở nào.

Lời nguyền chỉ có thể được hóa giải khi có người đủ mạnh đứng ra dẫn dắt. Và các "sư phụ" đã xuất hiện.

Không ai khác, đó chính là những "chưởng môn" như VinFast, Thaco,  TC Group hay Kim Long Motor. Họ không chỉ đi "tầm sư học đạo" từ nước ngoài, mà còn quyết tâm xây dựng "môn phái" của riêng mình ngay trên sân nhà. Họ nhận ra rằng, muốn hóa giải lời nguyền, không thể chỉ dựa vào một người, mà phải tạo ra cả một hệ sinh thái, một "liên minh chính phái".

Họ bắt đầu chiêu mộ và đào tạo các "môn đệ" - chính là các doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam.

Dưới sự dẫn dắt của các "sư phụ", các "môn đệ" (doanh nghiệp SME Việt) đã có một màn "lột xác" ngoạn mục. Bản thân họ - với tư duy và tri thức mới - cũng luôn nỗ lực tư nâng cao năng lực theo tiêu chuẩn quốc tế.

Họ không còn làm những thứ đơn giản nữa. Ví dụ như Công ty An Thịnh - ban đầu chỉ sản xuất các loại dây điện và thiết bị điện như ổ cắm, phích cắm, dây nguồn… - giờ đã "luyện" được tuyệt kỹ sản xuất dây và jack cắm phức tạp.

Vnines Innovation - mới thành lập năm 2020 - chuyên sản xuất động cơ điện, bộ điều khiển, bảng điều khiển và các mô-đun điện tử dùng cho xe điện và xe máy điện.

Rất nhiều doanh nghiệp Việt đã đạt được chứng chỉ quốc tế IATF 16949. Nôm na thì đây là một loại "giấy thông hành" cao cấp, chứng minh rằng "võ công" của bạn đã đạt đến trình độ có thể giao đấu sòng phẳng với bất kỳ cao thủ nào trên thế giới.

Số lượng doanh nghiệp có "chứng chỉ" này của Việt Nam đã vươn lên thứ 2 Đông Nam Á.

Cụ thể, tính đến ngày 20/5/2025, Việt Nam có 858 doanh nghiệp và cơ sở sản xuất đạt chứng nhận IATF 16949, xếp sau Thái Lan với 1.947 và Malaysia 639 đạt tiêu chuẩn quốc tế.

Theo Bộ Công Thương, tính đến tháng 4 vừa rồi, Việt Nam có hơn 360 công ty trực tiếp tham gia chuỗi cung ứng ngành ô tô. Nhưng khi mở rộng hơn có khoảng 5.000 nhà cung ứng trực tiếp và gián tiếp. Có 70% trong số này cung cấp hàng cho nhà sản xuất trong nước, 8% cho các hãng nước ngoài và 17% cho cả hai. 

Tóm lại, lời nguyền đã được hóa giải chưa?

Về cơ bản là rồi! Anh chàng Công nghiệp Việt Nam giờ đã có thể tự tin vỗ ngực và chỉ vào những bộ phận phức tạp hơn trên một chiếc xe và nói: "Cái động cơ điện kia, cái màn hình điện tử nọ, là do 'môn đệ' của tôi làm đó!".

Giấc mơ về một "Thần binh" - chiếc ô tô 100% "Made in Vietnam" - vẫn còn ở phía trước và cần nhiều nỗ lực hơn nữa. Nhưng ít nhất bây giờ, chúng ta biết rằng mình không còn là những "lính lác" chỉ biết vặn ốc vít nữa, mà đã trở thành những cao thủ có tên có tuổi trong giới giang hồ công nghiệp toàn cầu.