Vừa công bố lộ trình 'quay xe' với năng lượng Nga, châu Âu bất ngờ tăng nhập khẩu khí đốt Nga trong tháng 5, ai vẫn đang âm thầm mua hàng?

Dữ liệu do Reuters tổng hợp vào ngày 2/6 đã chỉ ra lượng khí đốt tự nhiên của Nga vận chuyển qua đường ống đến châu Âu đã tăng 10,3% trong tháng 5 so với tháng trước đó.

Cụ thể trong tháng 5, gã khổng lồ Gazprom của Nga đã vận chuyển 46 triệu m3/ngày khí đốt tự nhiên qua tuyến đường duy nhất còn lại tới châu Âu – TurkStream. Lượng khí giao trong tháng 5 cao hơn nhiều so với lượng khí cung cấp 41,7 triệu m3/ngày của Nga vào tháng 4.

Tính đến thời điểm hiện tại, lượng khí đốt mà Nga vận chuyển qua TurkStream đã tăng so với năm tháng đầu năm 2024, lên 7,2 tỷ mét khối trong năm nay, tăng so với mức 6,6 tỷ mét khối của năm ngoái.

Nguồn cung cấp khí đốt của Nga qua đường ống tới châu Âu đã giảm mạnh kể từ năm 2022, sau khi Nga cắt đứt nguồn cung cấp khí đốt cho nhiều khách hàng EU, và Nord Stream ngừng cung cấp khí đốt cho Đức sau khi Nga giảm lưu lượng vào tháng 9 năm 2022. Hiện khí đốt của Nga vẫn chiếm hơn 15% lượng khí đốt được cung cấp cho EU, bao gồm cả qua đường ống và thông qua nhập khẩu LNG .

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho biết vào cuối tháng 4 rằng EU đã giảm thị phần nhập khẩu khí đốt của Nga từ 45% thị phần vào năm 2022 xuống còn 18% như hiện nay. Nguồn cung cấp khí đốt qua đường ống của Nga quá cảnh qua Ukraine đã dừng lại vào 1/1/2025 sau khi Ukraine từ chối đàm phán gia hạn thỏa thuận trung chuyển.

Tuy nhiên, một số nước châu Âu, bao gồm Hungary, vẫn tiếp tục nhận khí đốt của Nga thông qua đường ống TurkStream qua Balkan. Hungary đã tăng mức độ phụ thuộc vào dầu thô của Nga từ 61% vào năm 2021 lên 86% vào năm 2024. Mức độ phụ thuộc của Slovakia vẫn ở mức gần 87% cùng năm đó. Tổng cộng, hai nước đã nhập khẩu 8,7 triệu tấn dầu thô của Nga vào năm 2024, tăng 2% so với năm 2021. Hungary đã định vị mình là trung tâm khu vực cho khí đốt của Nga, tăng lượng nhập khẩu qua TurkStream và tái xuất sang Slovakia. Hợp đồng 15 năm của Hungary với Gazprom, được ký vào năm 2021, đã được gia hạn vào năm 2024 với thêm 2 tỷ mét khối mỗi năm.

Tháng trước, EU đã công bố lộ trình chấm dứt sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga. Cụ thể, lộ trình kêu gọi EU ngừng mọi hoạt động nhập khẩu khí đốt của Nga vào cuối năm 2027 bằng cách cải thiện tính minh bạch, giám sát và khả năng truy xuất nguồn gốc khí đốt của Nga trên khắp các thị trường EU. Ủy ban châu Âu cho biết các hợp đồng mới với các nhà cung cấp khí đốt của Nga sẽ bị ngăn chặn và các hợp đồng giao nga y (để thanh toán nga y) sẽ bị dừng vào cuối năm 2025.