Báo Nhật: Từ sự tham gia của Vingroup đến tiềm năng và thách thức hậu Covid-19 cho lĩnh vực sản xuất thiết bị y tế ở Việt Nam

GDP quý 2 chỉ tăng 0,36%, giảm mạnh so với mức 3,8% trong quý 1. Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF dự báo tăng trưởng GDP thực tế của Việt Nam sẽ giảm từ 7% năm 2019 xuống 2,7% vào năm 2020.

Medtronic sẽ mua các linh kiện do VinSmart và Công ty Sản xuất và Kinh doanh VinFast sản xuất để đáp ứng nhu cầu gia tăng về máy thở tại Mỹ và Ireland. Các công ty cho biết lô sản phẩm đầu tiên đã được xuất xưởng vào đầu tháng này.

Đối với Việt Nam, thiết bị y tế là trụ cột sản xuất tiềm năng thứ ba, bên cạnh ô tô và điện tử. Chính phủ đang nỗ lực nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

"Việc tham gia vào chuỗi cung ứng phức tạp của Medtronic - đòi hỏi các linh kiện phải có độ chính xác tuyệt đối - không chỉ khẳng định năng lực sản xuất và công nghệ của VinSmart mà còn đánh dấu bước chuyển mình đáng kể lên một tầm cao mới của Vingroup, trên con đường trở thành công ty công nghiệp hàng đầu khu vực" - công ty cho biết trong một tuyên bố.

Trong quá trình chuẩn bị cho hiệp định thương mại tự do EU-Việt Nam (có hiệu lực từ đầu tháng này), các cơ quan chức năng của Việt Nam và các đại diện châu Âu đã nhấn mạnh tiềm năng của thỏa thuận trong môi trường kinh tế hậu coronavirus.

"Quá trình chuyển đổi Covid-19 đang tạo cơ hội cho Việt Nam xuất khẩu thiết bị y tế, trong bối cảnh Trung Quốc mất uy tín đối với các đối tác EU và Hoa Kỳ", ông Võ Quang Tuyến, nguyên chuyên gia phân tích tại Viện Pasteur nói hồi tháng Sáu.

Chuỗi cung ứng toàn cầu về y tế đã bị gián đoạn khi coronavirus lây lan ở Trung Quốc, làm tê liệt hệ thống sản xuất dược phẩm hàng đầu và nguồn cung nguyên liệu hóa học của họ. Để đối phó với cuộc khủng hoảng, nhiều công ty EU tại Trung Quốc đã tính đến việc chuyển các cơ sở sản xuất về nước.

"Nhưng việc sản xuất thiết bị y tế và thuốc ở châu Âu sẽ đòi hỏi một quy trình phức tạp, trong khi chúng không mang lại nhiều lợi nhuận do chi phí sản xuất. Điều đó sẽ mang lại nhiều cơ hội hơn cho Việt Nam", Nicolas Audier, Chủ tịch Phòng Thương mại châu Âu tại Việt Nam, nói với Nikkei Asian Review.

Các thành viên của Tập đoàn EuroCham Pharma đang mở rộng sự hiện diện tại Việt Nam với mong muốn đầu tư mới.

Novartis (công ty Thụy Sĩ) vào hồi tháng 1 đã thành lập pháp nhân mới tại Việt Nam với tên gọi Novartis Việt Nam. Novartis cho biết họ có kế hoạch đầu tư ít nhất 6 triệu USD "để tăng cường khả năng nghiên cứu và phát triển của địa phương".

Năm ngoái, công ty đa quốc gia Thụy Điển-Anh AstraZeneca cũng cho biết họ sẽ đầu tư 220 triệu USD vào Việt Nam từ năm nay đến năm 2024.

Vào tháng 7, Việt Nam đã đưa ra dự thảo kế hoạch phát triển ngành y tế và chăm sóc sức khỏe trong nước đến năm 2030 để đáp ứng nhu cầu trong nước và tăng cường xuất khẩu. Kế hoạch đặt ra các mục tiêu như đáp ứng 40% nhu cầu trang thiết bị phòng mổ, trong đó có thiết bị gây mê và hồi sức "trên cơ sở liên doanh với nước ngoài sản xuất".

Việt Nam có khoảng 200 công ty sản xuất các sản phẩm được sử dụng trong cuộc chiến chống Covid-19, chẳng hạn như khẩu trang, găng tay, kính bảo hộ và các thiết bị bảo vệ cá nhân khác (PPE). Các công ty này có kế hoạch tăng công suất thêm 40% trong năm nay để đáp ứng nhu cầu toàn cầu.

"Trong khi các đơn hàng xuất khẩu trị giá hàng triệu USD được đặt với các công ty Việt Nam, kể cả đơn hàng trực tiếp từ chính phủ Mỹ, họ vẫn không thể đáp ứng đầy đủ do các nhà sản xuất trong nước có quy mô nhỏ và manh mún, thiếu cơ chế kiểm soát hiệu quả", ông Nguyễn Ngọc Tâm, cố vấn chiến lược tại Công ty Tuấn Dương, một công ty thiết bị y tế nói.

Các nhà sản xuất Việt Nam cũng phải giải quyết những lo ngại về các vấn đề kiểm soát chất lượng để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu khi thị trường chăm sóc sức khỏe ở các nền kinh tế tiên tiến được quản lý chặt chẽ. Hợp tác với các công ty tiên tiến sẽ là một bước quan trọng để đáp ứng các tiêu chuẩn, bao gồm tiêu chuẩn của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ cũng như chứng nhận nhãn hiệu CE của Liên minh Châu Âu.

"Chúng tôi nhận thấy nhu cầu quan trọng là phải nâng cao các tiêu chuẩn, đảm bảo chất lượng và hệ thống chứng nhận hiện hành để đáp ứng nhu cầu trong nước và xuất khẩu. Việt Nam có thể biến thách thức Covid-19 thành cơ hội trở thành quốc gia hàng đầu về sản xuất PPE cho thế giới", ông nói. Sitara Syed, đại diện Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam.