Ông Trần Vinh Quang , Tổng Giám đốc Công ty Quản lý Quỹ Thiên Việt (TVAM )
Bất kỳ ai dấn thân vào con đường tài chính cũng đều mang theo những mục tiêu cụ thể. Đó có thể là một con số trong tài khoản, một khoản đầu tư thành công hay một cột mốc từng được viết ra nhiều năm trước. Nhưng khi con số ấy thực sự xuất hiện, sau niềm vui ban đầu, những câu hỏi khó hơn sẽ bắt đầu hiển hiện: Mình có bình an hơn không? Có bớt lo lắng và có đang sống tốt hơn không?
Đây là những chia sẻ tại Inside The Wealth của ông Trần Vinh Quang , Tổng Giám đốc Công ty Quản lý Quỹ Thiên Việt (TVAM ).
Từ cột mốc tuổi 31 đến bài học "lễ hội"
Ông Trần Vinh Quang chia sẻ, bản thân từng đặt mục tiêu tài chính từ năm 28 tuổi và chính thức đạt được cột mốc đầu tiên vào năm 31 tuổi. Ở độ tuổi còn khá trẻ, sự hào hứng là điều không tránh khỏi. Tuy nhiên, thay vì tự mãn, ông chọn cách ngồi xuống để phân tích nguyên nhân cốt lõi của thành công đó.
Nội hàm của một thương vụ lãi lớn hay một cột mốc tài chính thành công, hóa ra, lại là sự tổng hòa của rất nhiều "bánh răng" cùng lúc vận hành trong cuộc sống.
""Tôi nghĩ lại, có lẽ không phải là 'mình đạt được thành công đó', mà giống như mình được tham gia vào một sự thành công. Nó giống như một lễ hội và mình được tham gia vào lễ hội đó." - Ông Quang nói.
Sự thành công ấy có yếu tố may mắn, có nỗ lực cá nhân, có sự đồng hành của bạn bè, đồng nghiệp. Xa hơn thế, đó là sự cố gắng của chính các doanh nghiệp được đầu tư – khi họ tạo ra kết quả kinh doanh tốt thì cổ phiếu mới tăng giá để mang lại lợi nhuận cho nhà đầu tư – và cả sự thuận lợi của nền kinh tế vĩ mô.
Nhận ra bản thân chỉ là một phần nhỏ trong guồng quay lớn lao đó chính là nền tảng để giữ được sự biết ơn trước khi tự hào – thứ vốn dĩ khó giữ nhất khi mọi điều kiện thị trường đang thuận lợi.
Thị trường sẽ dạy sự khiêm tốn cho đến khi người ta thực sự cúi đầu
Tham gia thị trường từ năm 2007, trải qua đủ các chu kỳ lên xuống và chứng kiến không ít người giỏi hơn mình kiếm được rất nhiều tiền rồi lại mất hết, ông Quang sớm nhận diện mặt tối của những thành công sớm. Thành công ở tuổi trẻ dễ tạo ra cảm giác mình đã hiểu hết luật chơi, dẫn đến sự ảo tưởng và thiếu tập trung.
Trên thực tế, người thắng một lần vẫn hoàn toàn có thể thua ở lần tiếp theo. Những ai từng đứng trên đỉnh cao hoàn toàn có thể rơi xuống rất nhanh nếu nhầm lẫn giữa may mắn, thời điểm và yếu tố chu kỳ với năng lực tuyệt đối của bản thân.
Với chứng khoán, đầu tư không chỉ đơn thuần là học cách kiếm tiền, mà quan trọng hơn là học cách đi qua các chu kỳ biến động mà không để cái tôi phình to quá nhanh. Điều này đặc biệt đúng với các nhà đầu tư trẻ – những người thường có xu hướng muốn sử dụng margin (giao dịch ký quỹ) hoặc các công cụ đòn bẩy tài chính với mong muốn nhân tài khoản một cách nhanh chóng.
"Những nhà đầu tư ở đủ lâu trên thị trường chứng khoán thì không cần học về sự khiêm tốn trong sách vở. Thị trường sẽ dạy cho chúng ta bài học về sự khiêm tốn, và dạy rất kỹ. Dạy tới, dạy lui, cho đến ngày chúng ta thật sự khiêm tốn."
Không một thị trường nào có thể lên mãi và cũng không có thị trường nào xuống mãi. Trong thành công luôn ẩn chứa mầm mống của thất bại, và ngược lại, trong thất bại luôn tồn tại hạt giống của thành công.
Ông Quang cũng nói riêng về việc dùng đòn bẩy khi đầu tư: "Margin giống như một chiếc kính lúp. Nó phóng đại tất cả hiệu ứng. Thành công nhỏ có thể thành công lớn, nhưng thất bại nhỏ cũng có thể thành thất bại lớn. Người có kinh nghiệm biết khi nào thuận lợi thì dùng, khi nào không thuận lợi thì thu lại. Người mới nên tránh xa margin trong giai đoạn đầu để hình thành phong cách trước."
Bình an phải có trước khi kiếm tiền
Nhiều người bước vào thị trường với một giả định quen thuộc: Cứ cố gắng kiếm thật nhiều tiền trước, rồi sau đó mới tính đến chuyện sống chậm lại, sống khỏe hơn, dành thời gian cho gia đình, học tập hay trải nghiệm. Thế nhưng cuộc sống vô thường không chờ đợi bất kỳ ai tích lũy đủ tiền mới bắt đầu.
Theo ông Quang, sự an tâm hay an toàn tài chính đôi khi chỉ là một sự tưởng tượng. Tiền bạc có thể giúp cuộc sống trở nên dễ dàng hơn, nhưng tiền không tự động làm con người ta bình an hơn.
"Bất cứ điều gì mình muốn đạt được sau khi có tiền, mình nên cố gắng đạt nó ngay trong lúc kiếm tiền. Bởi sau lúc có tiền, cũng chỉ có như vậy mà thôi. Nếu chúng ta không có bình an trước khi kiếm tiền, thì chúng ta cũng sẽ không có bình an trong lúc kiếm tiền và sau khi có tiền."
Chỉ khi thấu hiểu được điều đó, nhà đầu tư mới có thể đi xa hơn trên hành trình tài chính mà không đánh mất đi sự bình thản của chính mình.