Cha qua đời, gia đình phải nộp 10 tỷ USD thuế thừa kế

Di sản khổng lồ, gánh nặng hàng chục tỷ USD

Sau khi Chủ tịch Samsung Lee Kun-hee qua đời vào tháng 10/2020, gia đình họ Lee phải đối diện với một trong những khoản thuế thừa kế lớn nhất lịch sử kinh doanh toàn cầu. Theo Reuters, tổng số tiền thuế mà gia đình phải nộp lên tới 12 nghìn tỷ won, tương đương khoảng 10,78 tỷ USD. Đây là con số chưa từng có trong giới doanh nghiệp, phản ánh mức thuế suất cao đặc thù của Hàn Quốc – có thể lên đến 50%, thậm chí 60% đối với cổ phần mang quyền kiểm soát.

Khối tài sản mà ông Lee để lại bao gồm cổ phần tại các công ty chủ chốt như Samsung Electronics, Samsung Life Insurance, Samsung C&T và Samsung SDS, với tổng giá trị ước tính khoảng 26 nghìn tỷ won, tức gần 23,4 tỷ USD. Ngoài ra, bất động sản và bộ sưu tập nghệ thuật hàng chục nghìn tác phẩm cũng là một phần trong khối di sản khổng lồ này ( Reuters ).

Để trang trải nghĩa vụ thuế, gia đình Lee đã phải thực hiện nhiều biện pháp. Business Insider cho biết, họ đã bán ra một lượng cổ phần trị giá khoảng 2 tỷ USD trong các công ty con của Samsung. Một căn biệt thự cao cấp tại khu Itaewon, Seoul, cũng đã được bán với giá 22,8 tỷ won (xấp xỉ 16,7 triệu USD), được đồng thừa kế bởi vợ và ba người con của ông Lee ( The Korea Herald ). Ngoài ra, hàng chục nghìn tác phẩm nghệ thuật, trong đó có tranh của Picasso, Monet và Dali, đã được hiến tặng cho các bảo tàng công cộng, vừa nhằm mục đích xã hội, vừa giảm bớt giá trị chịu thuế ( AP ).

Áp lực cải cách thuế và bài toán duy trì quyền lực

Theo The Independent, hệ thống thuế thừa kế của Hàn Quốc nằm trong nhóm cao nhất OECD, tạo ra sức ép lớn với các tập đoàn gia đình (chaebol). Chính phủ nước này đã nhiều lần hứng chịu tranh cãi về việc liệu mức thuế quá cao có khiến các gia đình giàu có buộc phải bán tháo tài sản và làm lung lay quyền kiểm soát doanh nghiệp hay không.

Với Samsung, thách thức không chỉ nằm ở tiền bạc. Các nhà phân tích lo ngại việc bán cổ phần để trả thuế có thể làm suy yếu quyền kiểm soát của gia đình Lee đối với tập đoàn trị giá hàng trăm tỷ USD. Tuy nhiên, theo đánh giá từ giới đầu tư quốc tế, chiến lược đa dạng – kết hợp bán tài sản, hiến tặng nghệ thuật, sử dụng các khoản vay – đã giúp gia đình duy trì phần lớn quyền lực trong cơ cấu tập đoàn ( Reuters ).

Đến tháng 3/2025, Reuters đưa tin Chính phủ Hàn Quốc đã đề xuất cải cách quan trọng : chuyển từ mô hình thuế trên tổng tài sản người đã mất (estate-based) sang thuế trên phần người thừa kế nhận được (recipient-based). Cách tiếp cận này sẽ giảm bớt gánh nặng cho từng cá nhân thừa kế, đồng thời đưa hệ thống gần hơn với thông lệ quốc tế. Song song, chính phủ cũng đề xuất mở rộng các khoản khấu trừ cho vợ/chồng và các thừa kế nhỏ để giảm tính bất bình đẳng trong phân bổ tài sản liên thế hệ.