Cú bắt tay với Nga tạo nên kỳ tích: Quốc gia láng giềng thu 70 tỷ kWh điện sạch từ công trình 11 tỷ USD

Cột mốc trọng đại từ dự án lớn nhất của Nga - "quốc gia láng giềng" Belarus

Kể từ khi tổ máy đầu tiên được kết nối với lưới điện quốc gia từ năm 2020 đến tháng 11/2206, Nhà máy điện hạt nhân Belarus đã sản xuất 70 tỷ kWh điện sạch, đáp ứng khoảng 40% nhu cầu điện của cả nước; đồng thời giúp Belarus thay thế hơn 18 tỷ mét khối khí đốt tự nhiên, Bộ Năng lượng Belarus công bố thông tin vào ngày 8/11/2026.

Nhà máy điện hạt nhân Belarus (BelNPP) là nhà máy điện hạt nhân thương mại đầu tiên và duy nhất của Belarus tính cho đến nay. Tổng chi phí xây dựng BelNPP khoảng 11 tỷ USD.

Theo thông tin từ Cổng thông tin Hội đồng Bộ trưởng Belarus công bố hồi tháng 4/2026, dự án nhà máy điện hạt nhân BelNPP không chỉ là trụ cột mới của ngành công nghiệp nước này, mà còn đánh dấu mốc hợp tác quy mô chưa từng có trong lịch sử quan hệ Belarus - Nga, hai quốc gia có chung đường biên giới trải dài 1.239 km.

Sản lượng điện lũy kế 70 tỷ kWh đặc biệt đáng chú ý khi so sánh với sản lượng hàng năm của nhà máy BelNPP.

Năm 2025, Nhà máy điện hạt nhân Belarus đã sản xuất khoảng 17 tỷ kWh - chiếm khoảng 40% tổng lượng điện tiêu thụ của cả nước. Do đó, tổng lượng điện tích lũy 70 tỷ kWh tương ứng với hơn 4 lần sản lượng hàng năm của năm 2025.

Việc giảm lượng tiêu thụ khí đốt xuống 18 tỷ mét khối là một trong những kết quả quan trọng của việc đưa vào vận hành nhà máy điện hạt nhân: Belarus đã thành công trong việc giảm nhu cầu sử dụng khí đốt làm nhiên liệu cho sản xuất điện và tái cấu trúc cân bằng năng lượng quốc gia. Ngoài ra, còn củng cố tiềm năng công nghệ và sản xuất trong các lĩnh vực trọng yếu như năng lượng, công nghiệp, xây dựng, y tế, khoa học và giáo dục.

Nhà máy điện hạt nhân Belarus (BelNPP) nằm gần Ostrovets thuộc vùng Grodno. Nhà máy được xây dựng theo thiết kế AES-2006 của Nga, với Atomstroyexport, một công ty con của Tập đoàn nhà nước Rosatom, làm chủ thầu chính.

Hãng TASS cho biết, tổ máy phát điện đầu tiên được kết nối với lưới điện thống nhất Belarus vào ngày 3 tháng 11 năm 2020. Tổ máy này đi vào hoạt động thương mại vào tháng 6 năm 2021. Tổ máy phát điện thứ hai bắt đầu cung cấp điện cho lưới điện vào ngày 13 tháng 5 năm 2023 và đi vào hoạt động thương mại vào ngày 1 tháng 11 cùng năm.

Cả hai tổ máy phát điện đều được trang bị lò phản ứng VVER-1200. Tổng công suất điện của chúng xấp xỉ 2.400 MW. Trong điều kiện vận hành thiết kế, nhà máy có khả năng sản xuất khoảng 18 tỷ kWh điện mỗi năm.

Dự kiến, công trình điện hạt nhân duy nhất của Belarus sẽ được mở rộng trong tương lai. Hãng thông tấn TASS trước đó đưa hồi tháng 4/2026 cho biết, Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nhà nước Nga (Rosatom) sẽ chuẩn bị khung pháp lý và ký kết hợp đồng xây dựng Tổ máy số 3 của Nhà máy điện hạt nhân Belarus (BelNPP) ngay trong năm 2026.

Tổ máy thứ 3 sẽ sử dụng công nghệ lò hạt nhân VVER-1200 Thế hệ III+ - công nghệ xuất khẩu chủ lực của Rosatom. Việc đưa Tổ máy số 3 vào vận hành thử nghiệm đang được xem xét trong giai đoạn 2035-2038, theo Bộ trưởng Năng lượng Belarus , ông Denis Moroz cho biết.

Tham khảo: TASS, FT