"Giả nghèo" để trục lợi nhà ở xã hội

Thanh tra TP Hải Phòng vừa công bố kết luận thanh tra tại 4 dự án nhà ở xã hội , cho thấy gần 10% hồ sơ được kiểm tra không đủ điều kiện mua nhà theo quy định. Đây là vấn đề mà dư luận người dân địa phương rất quan tâm thời gian qua.

"Vỏ bọc" thu nhập thấp

Theo Thanh tra TP Hải Phòng , cơ quan chức năng đã kiểm tra xác suất 155 hồ sơ tại 3 dự án nhà ở xã hội : 384 Lê Thánh Tông, Tổng kho 3 Lạc Viên (đều tại phường Ngô Quyền), 39 Lương Khánh Thiện (phường Gia Viên) và khu chung cư cho người thu nhập thấp An Đồng (phường An Hải).

Tại dự án khu nhà ở xã hội 39 Lương Khánh Thiện do Công ty CP Toa xe Hải Phòng làm chủ đầu tư, trong 50 hồ sơ kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện 2 trường hợp gian dối. Cụ thể, bà Nguyễn Thị T. và chồng - ông Lương Mạnh T. - kê khai làm việc tại Công ty S., song thực tế không làm việc, không hưởng lương ở đây. Còn ông Lưu Quang T. kê khai thu nhập dưới 15 triệu đồng/tháng, song dữ liệu từ cơ quan thuế cho thấy cao hơn nhiều (năm 2023 hơn 24,6 triệu đồng, năm 2024 hơn 35,7 triệu đồng/tháng - không thuộc diện được mua nhà ở xã hội ).

Tại dự án khu nhà ở xã hội Tổng kho 3 Lạc Viên do Công ty CP Thái Holding làm chủ đầu tư, kiểm tra 50 hồ sơ, cơ quan chức năng phát hiện bà Hoàng Ngọc A. và chồng là ông Đỗ Hoàng H. kê khai không trung thực. Trong hồ sơ, ông H. khai là lao động tự do, song đối chiếu dữ liệu BHXH và thuế cho thấy đang làm việc, đóng BHXH và nộp thuế tại Bệnh viện Đại học Y Hải Phòng .

Vi phạm cũng được ghi nhận tại dự án khu chung cư cho người thu nhập thấp An Đồng, do Công ty CP Đầu tư và Xây dựng PG làm chủ đầu tư. Kiểm tra 25 hồ sơ cho thấy 3 trường hợp kê khai sai đơn vị công tác và 1 trường hợp giấu thu nhập thực tế (thu nhập trên 15 triệu đồng song khai chỉ hơn 11,3 triệu đồng).

Đáng chú ý, tại dự án khu nhà ở xã hội 384 Lê Thánh Tông do Công ty CP Vật liệu điện Bình Phát làm chủ đầu tư, tỉ lệ vi phạm khá cao. Theo đó, trong 30 hồ sơ được kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện tới 7 trường hợp kê khai không đúng về đối tượng làm việc và điều kiện thu nhập.

Kiên quyết thu hồi

Thanh tra TP Hải Phòng kết luận trong 155 hồ sơ được chọn kiểm tra tại 4 dự án nêu trên, 25 trường hợp đăng ký mua nhà ở xã hội có thông tin, tài liệu kê khai chưa chính xác. Dù đã gửi văn bản đề nghị xác minh tới các cơ quan chức năng nhưng đến khi kết thúc thanh tra, đoàn công tác vẫn chưa đủ cơ sở để khẳng định các trường hợp này có đáp ứng điều kiện mua nhà hay không.

Trong khi đó, kiểm tra xác suất thực tế 40 căn nhà ở xã hội đã bàn giao tại dự án 384 Lê Thánh Tông, đoàn thanh tra cũng ghi nhận nhiều bất cập. Cụ thể, chỉ có 9 căn hộ là người mua ở đúng tên trong hợp đồng; 5 trường hợp người ở thực tế không phải người đứng tên mua. Đặc biệt, chủ sở hữu 26 căn hộ còn lại đã bất hợp tác, không làm việc với đoàn thanh tra.

Cơ quan thanh tra nhấn mạnh phát triển nhà ở xã hội là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước cũng như chính quyền TP Hải Phòng nhằm bảo đảm an sinh cho người thu nhập thấp. Do đó, các trường hợp không thuộc diện ưu đãi nhưng dùng "chiêu trò", thông tin thiếu minh bạch để mua nhà ở xã hội là hành vi trục lợi chính sách, cần xử lý nghiêm.

Thanh tra TP Hải Phòng kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng hướng dẫn chủ đầu tư thu hồi, thanh lý hợp đồng đối với 14 căn nhà ở xã hội đã bán sai đối tượng. Sở Xây dựng TP Hải Phòng cần phải phối hợp với chủ đầu tư rà soát kỹ 25 bộ hồ sơ chưa rõ ràng nêu trên; nếu phát hiện không đủ điều kiện thì buộc thanh lý hợp đồng, thu hồi nhà theo quy định.