Hà Nội sẽ di dời hàng trăm nghìn dân nội đô để tái cấu trúc đô thị: Cần giải bài toán an sinh

Bước đột phá về quy mô và tầm nhìn không gian

Tại kỳ họp thứ 31 được tổ chức ngày 27/1, HĐND TP. Hà Nội ban hành Nghị quyết Thông qua các nội dung chính của Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm. Hà Nội dự kiến di dời hơn 860.000 người dân từ Vành đai 3 trở vào.

TS.KTS. Đào Ngọc Nghiêm, Phó Chủ tịch Hiệp hội Quy hoạch và Phát triển đô thị Việt Nam, cho rằng, so với cách tiếp cận trước đây, đây là một bước đột phá về quy mô và tầm nhìn không gian. Việc đưa ra 9 trung tâm lớn là một “định hướng quy hoạch có tầm vóc rộng hơn nhiều so với trước đây”, gắn với bối cảnh phát triển dài hạn chứ không chỉ là kế hoạch theo nhiệm kỳ lãnh đạo hay mục tiêu ngắn hạn… Những định hướng như mở rộng trục phát triển sông Hồng trở thành xương sống không gian đô thị, hay phát huy vai trò các cực phát triển ở khu vực ngoại vi như Nội Bài, Hòa Lạc… cho thấy nỗ lực tái định hình bản đồ phát triển của Thủ đô theo hướng đa cực - đa trung tâm với cấu trúc không gian được tổ chức lại một cách đồng bộ và có chiều sâu.

Đối với việc di dân tại các khu di sản như phố cổ, ông Nghiêm cho biết, việc này đã được đề cập trước đây trong Đề án di dân phố cổ để tái thiết đô thị từ năm 1998 nhưng đến nay không thực hiện được bao nhiêu. Vị chuyên gia khẳng định, việc di dân ở trong đô thị trung tâm thành phố, nhất là những khu di sản đặc thù, như khu Ba Đình, khu phố cổ, khu vực hồ Gươm đặt ra thách thức lớn. Bài toán đặt ra phải nghiên cứu giải quyết cuộc sống cho người dân như thế nào. Tái định cư nơi khác hay tái định cư tại chỗ? Tiếp theo là giải quyết chất lượng sống cho một số đối tượng không thích hợp ở trong khu đô thị trung tâm.

2 mục tiêu lớn quy hoạch cần thực hiện

Định hướng mới của Thủ đô thay đổi rất rõ ràng. Thay vì hình thành các khu đô thị vệ tinh phụ thuộc vào trung tâm, định hướng mới là phát triển các khu đô thị độc lập, có tính chất đa trung tâm. TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm giải thích, khu đô thị ở mỗi khu vực phát triển như thế là một trung tâm, đồng bộ tất cả, chứ không phải chỉ gọi là vệ tinh nữa. Do đó, mỗi khu đô thị này sẽ trở thành một cực phát triển.

Cuối cùng, vị chuyên gia nhấn mạnh về 2 mục tiêu lớn mà quy hoạch cần thực hiện. Đầu tiên là nguồn lực thực hiện, thứ hai là việc phân kỳ để thực hiện quy hoạch nhằm bảo đảm hoàn thành quy hoạch, hài hòa không gian đô thị, chứ không phải để kéo dài các dự án.

KTS Phạm Thanh Tùng, Chánh Văn phòng Hội Kiến trúc sư Việt Nam , nhận định, chủ trương di dời dân cư ra khỏi vùng lõi đô thị của Hà Nội là một quyết sách đúng đắn và cần thiết để tái thiết đô thị. Ông Tùng lưu ý, khi di dân , cần tính toán kỹ càng cho an sinh xã hội, bệnh viện, trường học... để đảm bảo cuộc sống an sinh lâu dài cho người dân. “Chỗ tái định cư phải như thế nào để người dân không thiệt thòi, bởi những người dân đang sống từ vành đai 3 trở vào, họ đã sống ở đó rất lâu năm. Họ đã gắn liền với mảnh đất đó, gắn liền với an sinh xã hội, trường học, bệnh viện, có gia đình sống ở đây vài thế hệ”, ông Tùng nói.