Ngành kinh tế tỷ đô bứt tốc ngoạn mục, Trung Quốc có đóng góp quan trọng nhất

Hình minh họa bởi AI

Theo số liệu từ Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2025 ghi nhận bước tiến quan trọng, đạt hơn 9,5 tỷ USD, tăng 15% so với cùng kỳ.

Trong nhóm sản phẩm xuất khẩu, tôm tiếp tục giữ vai trò đầu tàu khi 10 tháng năm 2025 đạt trên 3,9 tỷ USD. Ngoài tôm thẻ và tôm sú duy trì tăng ổn định, tâm điểm của năm nay là tôm hùm. Tôm hùm có mức tăng trưởng bứt phá hiếm thấy, đạt kỷ lục, trên 712 triệu USD, tăng tới 134% so với cùng kỳ. Sự bùng nổ xuất phát từ nhu cầu cực lớn của Trung Quốc và HongKong (Trung Quốc) cho phân khúc tôm sống, tôm cao cấp, nhất là nhóm ẩm thực HORECA.

Cá tra là mặt hàng chủ lực thứ hai của ngành thủy sản. Sản phẩm này đạt kim ngạch xuất khẩu khoảng 1,8 tỷ USD sau 10 tháng. Cá rô phi trở thành điểm sáng mới với mức tăng trưởng ấn tượng 220% đạt 62 triệu USD và đang được định hình là ngành hàng chiến lược tiềm năng của Việt Nam, với nhu cầu tăng tại Mỹ và nhiều nước châu Âu.

Cá ngừ vẫn chịu nhiều sức ép nên 10 tháng xuất khẩu duy trì ở mức khoảng 791 triệu USD, thấp hơn gần 4% so với cùng kỳ.

Nhóm mực và bạch tuộc đã có sự phục hồi rõ rệt, đưa tổng kim ngạch 10 tháng vượt 627 triệu USD do nhu cầu ở Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ cải thiện mạnh, đặc biệt với sản phẩm đông lạnh phục vụ chế biến.

Chả cá và surimi cũng gây chú ý khi 10 tháng đạt tới 291 triệu USD – mức tăng 24% so với cùng kỳ, trở thành một trong những ngành hàng tăng trưởng mạnh trong toàn ngành.

Với đà tăng trưởng này, ngành thủy sản Việt Nam kỳ vọng xuất khẩu trong năm 20225 sẽ cán mốc 11 tỷ USD. Đây sẽ là mức cao nhất trong vòng 3 năm qua của xuất khẩu thủy sản Việt Nam.

Về thị trường, Trung Quốc và HongKong là thị trường lớn của Việt Nam khi kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này trong 10 tháng đã vượt 2 tỷ USD , tăng hơn 32%, đặc biệt mạnh ở các mặt hàng tôm hùm, cá biển và cua sống. Nhu cầu tiêu thụ thủy sản tươi sống trong dịp cuối năm đang mở ra dư địa tăng trưởng đáng kể cho doanh nghiệp Việt Nam.

Thị trường Mỹ, trong 10 tháng, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sang Mỹ tăng so với cùng kỳ, đạt khoảng 1,66 tỷ USD.

XK sang Nhật Bản tiếp tục phục hồi ổn định, với kim ngạch 10 tháng đạt gần 1,45 tỷ USD, tăng nhờ tiêu thụ mạnh các mặt hàng tôm, mực, cá biển và cua thanh trùng.

EU cũng là thị trường tăng trưởng tốt, đạt 985 triệu USD trong 10 tháng, hưởng lợi từ việc khối này nới lỏng một số rào cản kỹ thuật đối với thủy sản nuôi trồng của Việt Nam. Trong khi đó, XK sang Hàn Quốc duy trì mức tăng hai con số đạt 725 triệu USD nhờ nhu cầu cao đối với mực bạch tuộc và surimi.

Các thị trường CPTPP – đặc biệt Canada, Australia và Nhật Bản – tiếp tục là khu vực tăng trưởng nhanh nhất, cho thấy lợi thế lớn của Việt Nam trong việc tận dụng ưu đãi thuế quan.

VASEP đánh giá năm 2026 sẽ gặp nhiều khó khăn và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ các thị trường Ấn Độ, Ecuador, Indonesia. Chính vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam phải chủ động tái cơ cấu thị trường, phát triển mạnh sản phẩm giá trị gia tăng, đầu tư công nghệ chế biến và tăng tiêu chuẩn bền vững để duy trì tăng trưởng dài hạn.