Nhập khẩu ôtô tháng 1/2018 “rơi” tự do

Báo cáo sơ bộ của Tổng cục Thống kê cho biết, ước tính kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc tháng 1/2018 chỉ đạt khoảng 1.000 chiếc về lượng và 94 triệu USD về giá trị.

So với tháng liền kề trước đó, kim ngạch nhập khẩu ôtô tháng đầu năm nay được hình dung như một cú rơi từ đỉnh núi xuống đáy vực thẳm.

Cũng theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, lượng ôtô nguyên chiếc nhập khẩu về nước trong tháng 12/2017 đạt đến 14.000 chiếc trong khi giá trị kim ngạch cũng rất khích lệ với 360 triệu USD.

Không chỉ "rơi" tự do khi so với tháng liền trước mà so với cùng kỳ năm ngoái, kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc tháng đầu năm 2018 cũng sụt giảm đến 86,2% về lượng và giảm 38% về giá trị.

Cú sụt giảm không tưởng của kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc tháng 1/2018 xuất phát chủ yếu từ những tác động của Nghị định 116 của Chính phủ.

Có hai điểm quan trọng được xem là "nút thắt" tại Nghị định 116 khiến cho ôtô nhập khẩu rơi vào cảnh bế tắc.

Đầu tiên là yêu cầu về các thủ tục, giấy tờ thậm chí siết chặt hơn so với Thông tư 20 của Bộ Công Thương trước đây đối với các doanh nghiệp nhập khẩu ôtô. Trong đó, khó khăn nhất là yêu cầu về giấy chứng nhận chất lượng kiểu loại ôtô (VTA), loại văn bản mà các hãng xe phản hồi là "hiếm gặp" ở các nước xuất khẩu ôtô.

Nút thắt thứ hai là quy định về kiểm định ngẫu nhiên đối với từng kiểu loại xe trong một lô xe nhập khẩu.

Ngay sau khi Nghị định 116 được ban hành, nhiều doanh nghiệp cho rằng rất khó để đáp ứng các thủ tục. Trong khi, quy định về kiểm định theo lô xe nhập khẩu sẽ khiến các doanh nghiệp mất thêm rất nhiều thời gian chờ đợi (khoảng trên dưới 2 tháng) và chi phí cũng bị đội lên rất cao.

Do đó, ngoài việc xe nhập khẩu bị ách tắc thì ngay từ cuối năm 2017, nhiều doanh nghiệp cho biết đã dừng các đơn hàng nhập khẩu.

"Hàng rào" được dựng lên bởi Nghị định 116 và cụ thể hóa tại Thông tư 03 của Bộ Giao thông Vận tải đã ngăn ôtô nhập khẩu về nước, đặc biệt là các là các loại xe chở người dưới 10 chỗ ngồi.

Thống kê của Tổng cục Hải quan cho biết, kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc 15 ngày đầu tháng 1/2018 chỉ đạt 60 chiếc với giá trị trên 5,6 triệu USD. Trong đó, lượng xe du lịch chở người dưới 10 chỗ ngồi chỉ có vẻn vẹn… 6 chiếc với giá trị kim ngạch 282.708 USD.

Theo đánh giá của các doanh nghiệp nhập khẩu ôtô, sau khi Bộ Giao thông Vận tải ban hành Thông tư 03 hướng dẫn thực hiện Nghị định 116, dù một số hãng xe có thể đáp ứng các thủ tục thì cũng phải mất 4-5 tháng nữa ôtô mới có thể được nhập khẩu về đến Việt Nam. Đồng thời, quy định về kiểm định cũng sẽ khiến giá thành xe nhập khẩu bị chênh lên cao so với trước đây.

Từ thực tế này, bức tranh ôtô nhập khẩu trong khoảng thời gian nửa đầu năm 2018 được dự báo là sẽ rất ảm đạm cho dù nhu cầu mua sắm của người tiêu dùng tăng cao sau quãng thời gian cả năm 2017 "kìm nén" chờ thuế.