Những công trình mang dấu ấn
N ăm 2025 hoàn thành và thông xe kỹ thuật toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau. Hệ thống cao tốc quốc gia đạt tổng chiều dài hơn 3.800 km, tăng gấp hơn 3 lần so với trước giai đoạn 2021-2025.
Việc hoàn thành các tuyến cao tốc không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển từ Lạng Sơn, Hà Nội đến TPHCM hay Cà Mau, mà còn mở rộng không gian kinh tế - xã hội, thúc đẩy giao thương, phát triển dịch vụ trung chuyển và logistics. Cùng với đó, hệ thống trạm dừng nghỉ dọc các tuyến cao tốc được đầu tư đồng bộ, từng bước hoàn thiện chuỗi dịch vụ hỗ trợ vận tải, nâng cao an toàn và trải nghiệm của người tham gia giao thông.
Cao tốc Bắc - Nam đoạn Nghi Sơn - Diễn Châu qua địa bàn tỉnh Nghệ An. Ảnh: Lộc Liên.
Một dự án trọng điểm khác của năm là tuyến đ ường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng , được khởi công ngày 19/12. Tuyến đường có tổng chiều dài gần 419 km, tốc độ thiết kế lên tới 160 km/h, phục vụ cả vận tải hành khách và hàng hóa. Tổng mức đầu tư dự kiến hơn 203.200 tỷ đồng, huy động từ ngân sách nhà nước và các nguồn vốn hợp pháp khác.
Khi đi vào khai thác, tuyến đường sắt này được kỳ vọng đáp ứng nhu cầu vận chuyển lớn, giảm áp lực cho đường bộ và góp phần kéo giảm chi phí logistics - một trong những “điểm nghẽn” của nền kinh tế. Tuyến cũng tạo hành lang vận tải chiến lược nối cửa khẩu với cảng biển, tăng khả năng kết nối khu vực phía Bắc với chuỗi cung ứng quốc tế.
Mô phỏng đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng được khởi công ngày 19/12/2025. Ảnh: AI.
Không chỉ dừng ở các tuyến đường sắt truyền thống, năm 2025 còn ghi nhận bước chuẩn bị quyết liệt cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam - công trình được xem là lớn nhất trong lịch sử hạ tầng vận tải Việt Nam, dự kiến khởi công trong năm nay. Tuyến có chiều dài dự kiến hơn 1.540 km, đi qua 15 tỉnh, thành phố, với 23 nhà ga, tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1,7 triệu tỷ đồng.
Với tốc độ thiết kế trên 300 km/h, tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển giữa Hà Nội và TPHCM xuống còn khoảng 6-7 giờ, mở ra không gian phát triển mới cho đô thị, logistics và kinh tế vùng khi đi vào vận hành.
Trong lĩnh vực hàng không, năm 2025 đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi sân bay Long Thành giai đoạn 1 đón chuyến bay thương mại đầu tiên , tiến gần hơn tới mục tiêu khai thác trong năm nay. Sân bay có công suất giai đoạn 1 đạt 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm, tổng mức đầu tư hơn 340.000 tỷ đồng, được kỳ vọng trở thành cửa ngõ hàng không lớn của khu vực Đông Nam Á.
Phối cảnh nhà ga sân bay Long Thành chuẩn bị được đưa vào vận hành trong năm nay. Ảnh: ACV.
Cùng với đó, việc khởi công sân bay Gia Bình và chuyển giao quyền vận hành sân bay Phú Quốc cho doanh nghiệp tư nhân cho thấy tư duy mới trong huy động nguồn lực xã hội, nâng cao hiệu quả khai thác và quản trị hạ tầng hàng không.
Ở quy mô đô thị, các dự án metro tại Hà Nội và TPHCM trong năm 2025 tiếp tục có chuyển biến, với một số tuyến được đưa vào khai thác hoặc chuẩn bị hoàn thành. Các tuyến đường sắt đô thị góp phần giảm áp lực giao thông đường bộ, hướng tới mô hình phát triển đô thị bền vững, lấy vận tải công cộng làm trụ cột.
Tạo nền móng cho giai đoạn mới
Trao đổi với PV Tiền Phong , TS Nguyễn Minh Phong - Ủy viên Hội đồng tư vấn Kinh tế, Ủy ban Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam - cho rằng, tổng vốn đầu tư cho hạ tầng hiện nay lên tới gần 5 triệu tỷ đồng, thể hiện quyết tâm lớn trong việc lấy hạ tầng làm “cú hích” cho tăng trưởng. Thành quả rõ nét là việc hoàn thành khoảng 3.000 km cao tốc trong nhiệm kỳ vừa qua, giúp kết nối liên vùng thuận lợi hơn, từ nội địa ra cảng biển và sân bay quốc tế.
Trong khi đó, TS. Nguyễn Văn Lộc - Trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội - nhận định, về dài hạn, khi các tuyến cao tốc, đường sắt, sân bay và cảng biển được kết nối đồng bộ, chi phí logistics - hiện ở mức 16-20% GDP - sẽ có điều kiện giảm mạnh, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu bền vững.
Các chuyên gia nhấn mạnh, nhìn tổng thể, những công trình, dự án giao thông tạo dấu ấn đặc biệt trong năm 2025 không chỉ là thành quả của một năm cao điểm, mà còn là nền móng cho giai đoạn phát triển tiếp theo, khi đất nước bước vào thời kỳ hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và tầm nhìn 2045.