Phát minh "công nghệ nhìn nhiệt giống mắt rắn" có thể rung chuyển ngành công nghiệp quốc phòng

03/12/2025 09:30
Phát minh này mở đường cho một loạt ngành công nghệ khác trên toàn cầu.

Các nhà nghiên cứu tại Viện Công nghệ Bắc Kinh (Trung Quốc) vừachế tạo một bộ chuyển đổi tín hiệu cho phép chụp ảnh hồng ngoại 4K trên các cảm biến CMOS tiêu chuẩn ở nhiệt độ phòng,IEthông tin ngày 1/12.

Phát minh "công nghệ nhìn nhiệt giống mắt rắn" có thể rung chuyển ngành công nghiệp quốc phòng - Ảnh 1

Bước đột phá mới mang công nghệ nhìn nhiệt giống như rắn này có khả năng đưa công nghệ chụp ảnh hồng ngoại đến gần hơn với mục đích sử dụng chính thống, chi phí thấp,vốn vẫn chỉ giới hạn trong các ngành công nghiệp quốc phòng .

Các nhà khoa học cho biết, loài rắn sở hữu một siêu năng lực sinh học mà các kỹ sư từ lâu đã muốn mô phỏng:Nhìn xuyên đêm.

Mở khóa tầm nhìn của rắn

Sử dụng các cơ quan hố cảm nhiệt chuyên biệt (pit organ) - gọi là hố cảm nhận hồng ngoại, loài rắn có thể phát hiện dấu hiệu nhiệt trong bóng tối hoàn toàn, giúp chúng "nhìn" được hơi nóng của con mồi trong bóng tối.

Các hệ thống hình ảnh hồng ngoại ngày nay có thể đạt được những thành tựu tương tự, nhưng chỉ với vật liệu đắt tiền hoặc phần cứng làm mát cồng kềnh làm hạn chế tính di động.

Cảm biến CMOS silicon tiêu chuẩn, xương sống của điện thoại thông minh và máy ảnh tiêu dùng, có giá thành rẻ và phổ biến.

Nhưng chúng không thể nhìn thấy ánh sáng hồng ngoại sóng ngắn hoặc sóng trung. Khoảng cách cơ bản này đã khiến hình ảnh hồng ngoại hiệu suất cao nằm ngoài tầm với của hầu hết các ứng dụng.

Phát minh "công nghệ nhìn nhiệt giống mắt rắn" có thể rung chuyển ngành công nghiệp quốc phòng - Ảnh 2

Ví dụ về vị trí "hố cảm nhiệt" của loài rắn.

Phát minh của Viện Công nghệ Bắc Kinh giải quyết được bài toán này bằng một hệ thống “tầm nhìn rắn” nhân tạo.

Họ tích hợp bộ chuyển đổi tín hiệu hồng ngoại (ánh sáng mà mắt người không nhìn thấy được) sang tín hiệu khả kiến (mắt người có thể thấy được) trực tiếp vào chip CMOS tiêu chuẩn, cho phép chụp ảnh hồng ngoại 4K ở nhiệt độ phòng mà không cần tốn kém chi phí làm mát.

Các nhà nghiên cứu cho biết:"Để cung cấp cho các hệ thống nhân tạo khả năng nhận thức nhiệt giống như rắn, chúng tôi phải khắc phục các vấn đề về nhiễu vốn có trong quá trình phát hiện hồng ngoại ở nhiệt độ phòng".

Để giải quyết vấn đề này, nhóm nghiên cứu đã tạo ra một "rào chắn dị chất" bằng cách sử dụng các chấm lượng tử keo Thủy ngân telluride (HgTe).

Các lớp oxit kẽm và polyme bổ sung tạo thành rào cản ngăn chặn nhiễu nhiệt hoặc dòng điện tối, đồng thời vẫn cho phép các sóng mang tín hiệu di chuyển hiệu quả.

Phát minh "công nghệ nhìn nhiệt giống mắt rắn" có thể rung chuyển ngành công nghiệp quốc phòng - Ảnh 3

Chip CMOS tích hợp công nghệ ảnh hồng ngoại. Ảnh: Getty

Điều này cho phép cảm biến vẫn nhạy với bước sóng SWIR (hồng ngoại sóng ngắn) và MWIR (hồng ngoại sóng trung) mà không cần làm lạnh bằng phương pháp đông lạnh, một sự thay đổi lớn so với các máy dò hồng ngoại (IR) truyền thống.

Họ cũng tạo ra một cấu trúc phát sáng đồng lưu trữ để chuyển đổi tín hiệu hồng ngoại thành các photon có thể nhìn thấy được bằng CMOS.

Bằng cách cân bằng chuyển động của electron và lỗ trống bên trong thiết bị, nhóm nghiên cứu đã tăng đáng kể hiệu suất chuyển đổi lên, biến đầu vào IR yếu thành hình ảnh sáng và rõ nét.

"Mở đường cho công nghệ chụp ảnh hồng ngoại"

Khi được tích hợp vào tấm wafer CMOS 8 inch tiêu chuẩn, hệ thống này có thể chụp ảnh hồng ngoại ở độ phân giải 3840 × 2160 với khoảng cách điểm ảnh chỉ 1,55 micron.

Nó có thể nhìn xuyên qua các tấm silicon, phát hiện sự phân bố nhiệt và hình ảnh môi trường mà các cảm biến tiêu chuẩn thường không nhìn thấy được.

Nhóm nghiên cứu cho biết:"Công nghệ này mở ra con đường cho công nghệ chụp ảnh hồng ngoại có chi phí thấp và hiệu suất cao".

Họ nói thêm rằng việc mở rộng khả năng phát hiện từ ánh sáng khả kiến ra tới 4,5 micron "mở rộng phổ lên 14 lần" cho phép quan sát trong mọi thời tiết, có khả năng xuyên qua sương mù và khói.

Ý nghĩa của nó rất rộng. Công nghệ tầm nhìn hồng ngoại 4K giá rẻ có thể cung cấp năng lượng cho cáchệ thống lái xe tự động thế hệ tiếp theo, các công cụ kiểm tra công nghiệp, chẩn đoán y tế, thiết bị nhìn ban đêm và các thiết bị hình ảnh tiêu dùng.

Nó cũng có thể làm giảm đáng kể chi phí của các hệ thống SWIR và MWIR, hiện vẫn chỉ giới hạn trong các ngành công nghiệp quốc phòng , và một số công nghiệp có ngân sách cao.

Bằng cách mô phỏng bản thiết kế sinh học của hố cảm nhận hồng ngoại của rắn và kết hợp nó với sản xuất chất bán dẫn, các nhà nghiên cứu đã mở ra con đường hướng tới tầm nhìn nhiệt thực sự dễ tiếp cận.

Công trình của họ đưa khả năng cảm biến phi thường của thế giới tự nhiên đến gần hơn với phần cứng sản xuất hàng loạt giá rẻ.

Nghiên cứu này được đăng trênTạp chí Light: Science & Applications.

Tin mới

VKS truy tố và kêu gọi Lê Trung Khoa ra đầu thú
9 giờ trước
VKSND Tối cao kêu gọi bị can Lê Trung Khoa đến trình diện tại trụ sở cơ quan công an, VKSND tại Việt Nam, hoặc liên hệ với cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài để đầu thú.
Vào showroom mua ô tô, khách mất trắng tiền
9 giờ trước
Dù trực tiếp đến showroom để xem, thậm chí được lái thử ô tô, nhiều khách hàng vẫn bị kẻ xấu lừa trắng tay.
Hãng xây nhà máy 190.000 m2 tại Phú Thọ vừa xuất xưởng chiếc xe máy thứ 2 triệu
9 giờ trước
Piaggio Việt Nam vừa cán mốc xuất xưởng chiếc xe thứ 2 triệu tại nhà máy Phú Thọ, đánh dấu 18 năm hiện diện tại Việt Nam, đồng thời khẳng định vai trò trung tâm sản xuất chiến lược của tập đoàn tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Coteccons dự kiến phát hành tối đa 1.400 tỷ đồng trái phiếu
9 giờ trước
Coteccons lên kế hoạch phát hành tối đa 1.400 tỷ đồng trái phiếu nhằm bổ sung vốn lưu động cho hoạt động kinh doanh của công ty. Thời điểm phát hành dự kiến trong quý IV/2025 - quý I/2026.
Quốc gia nào sản xuất được xe chống đạn phục vụ nguyên thủ?
8 giờ trước
Với mẫu xe Lạc Hồng 900 LX, Việt Nam chính thức bước chân vào hàng ngũ những quốc gia hiếm hoi trên thế giới có khả năng sản xuất xe nguyên thủ với khả năng chống đạn và tiện ích xa xỉ bậc nhất.

Bảng giá cập nhật trực tuyến

Cao su

RUBBER

37.531.060 VNĐ / tấn

171.50 JPY / kg

0.65 %

+ 1.10

Đường

SUGAR

8.613.551 VNĐ / tấn

14.82 UScents / lb

0.14 %

+ 0.02

Cacao

COCOA

150.481.716 VNĐ / tấn

5,708.00 USD / mt

0.21 %

+ 12.00

Cà phê Arabica

COFFEE ARABICA

230.171.289 VNĐ / tấn

396.02 UScents / lb

2.52 %

- 10.23

Gạo

RICE

12.176 VNĐ / tấn

10.15 USD / CWT

1.66 %

+ 0.17

Đậu nành

SOYBEANS

10.582.886 VNĐ / tấn

1,092.50 UScents / bu

1.16 %

- 12.80

Bột đậu nành

SOYBEAN MEAL

9.001.510 VNĐ / tấn

309.75 USD / ust

0.78 %

- 2.45

» Xem tất cả giá Nông sản

Tin cùng chuyên mục

Vừa kết thúc chuyến thăm, tổng thống Pháp dọa áp thuế lên hàng hóa Trung Quốc
7 giờ trước
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron dọa áp thuế lên hàng hóa Trung Quốc, chỉ vài ngày sau chuyến thăm cấp nhà nước tới Bắc Kinh.
Robot trông trẻ đã xuất hiện, ngày càng thông minh hơn và mở ra kỷ nguyên mới của cuộc sống gia đình
7 giờ trước
Công nghệ đang tiến rất nhanh, và mỗi bước tiến đều đưa chúng ta đến gần hơn với giấc mơ về một hệ sinh thái robot thông minh phục vụ đời sống con người một cách toàn diện.
Thừa nhận Trung Quốc rất giỏi, tổng thống quốc gia EU nói ngành công nghiệp châu Âu đang ở thời khắc sống còn, cần Bắc Kinh 'ra tay'
7 giờ trước
Tổng thống Pháp cho biết thặng dư thương mại của Trung Quốc không thể tiếp diễn và Bắc Kinh cần bắt đầu nhập khẩu từ châu Âu thay vì "giết chết chính khách hàng của họ".
NASA vừa chụp được điều chưa từng thấy: Một thảm hoạ
4 giờ trước
Phát hiện chấn động của kính viễn vọng James Webb.