Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng: Không ai có thể thành công khi đứng một mình

Chuyển đổi số chỉ thực sự có giá trị khi chạm đến trải nghiệm sống thực tế và mang lại sự thuận tiện rõ rệt cho người dân. Đó là thông điệp nhấn mạnh của Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng tại Hội thảo "Kết nối thông minh - Kiến tạo hệ sinh thái số" diễn ra sáng 14/10 tại Hà Nội.

Sự kiện do Báo Tiền Phong cùng Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS ) phối hợp tổ chức, thu hút sự chú ý khi đưa ra những góc nhìn rất đời thường về công nghệ.

Từ trải nghiệm "ám ảnh" nơi bệnh viện đến triết lý công nghệ vị nhân sinh

Mở đầu chia sẻ, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng đã dùng chính câu chuyện của gia đình mình vào năm 2019 tại Bệnh viện Bạch Mai để chứng minh cho việc công nghệ chưa đúng tầm sẽ gây phiền hà ra sao. Thời điểm đó, thủ tục ra viện đòi hỏi người bệnh – dù sức khỏe còn rất yếu – vẫn phải rời giường bệnh để thực hiện hàng loạt công đoạn thanh toán phức tạp. Hệ quả là vừa làm xong thủ tục xuất viện, người bệnh lại... kiệt sức phải quay lại nhập viện tiếp.

"Quy trình thanh toán là trả phòng, trả đồ, ra khỏi phòng nhưng không được ra khỏi bệnh viện khi không có hóa đơn thanh toán. Quá trình này làm vào buổi trưa nắng và mất khoảng 1,5 tiếng. Người bệnh ra khỏi phòng và làm thủ tục xong thì phải quay vào viện luôn vì lúc đó cơ thể rất yếu và ốm" - ông Dũng kể lại và cho biết đã chia sẻ về trải nghiệm của gia đình mình với ông Vũ Văn Giáp - Phó Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai ngay tại hội thảo.

Tuy nhiên, bức tranh đó nay đã hoàn toàn thay đổi. Qua trao đổi với lãnh đạo Bệnh viện Bạch Mai, ông Dũng ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ nhờ ứng dụng Bach Mai Care. Giờ đây, từ đặt lịch khám, chọn bác sĩ đến tạm ứng, thanh toán chi phí hay mua thuốc đều được tích hợp trọn gói trên một nền tảng thống nhất, xác thực an toàn qua VNeID. Người dân chỉ cần quét mã QR đúng số tiền, không còn cảnh xếp hàng rồng rắn hay rủi ro thanh toán trùng lặp.

Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước khẳng định: Đây mới chính là bản chất của chuyển đổi số — thay đổi tận gốc quy trình vận hành để phục vụ con người, thay vì chỉ đơn thuần là "chụp ảnh" giấy tờ rồi quăng lên mạng hay số hóa những mắt xích vốn đã rời rạc. Tương tự, các ứng dụng thuế cần giúp người dùng theo dõi cụ thể số tiền phải nộp, từng kỳ thanh toán và nghĩa vụ còn tồn đọng.

Không ai có thể thành công khi đứng một mình

Đặt thanh toán số làm hạt nhân phát triển, Phó Thống đốc nhấn mạnh mọi tiện ích từ y tế, dịch vụ thuế, giao thông đến du lịch sẽ không thể vận hành hiệu quả nếu thiếu đi dòng chảy thanh toán thông suốt. Ngược lại, dịch vụ ngân hàng chỉ thực sự có sức sống khi gắn liền với chuỗi cung ứng hàng hóa và trải nghiệm thực tế của người dùng.

Để kiến tạo một hệ sinh thái số toàn diện và an toàn, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng đã gợi mở các định hướng chiến lược then chốt:

Đầu tiên là Tối ưu hóa trải nghiệm khách hàng: Các ngân hàng và tổ chức trung gian cần cắt giảm tối đa thao tác thừa. Trong kỷ nguyên số, chỉ một bước phức tạp nhỏ cũng đủ khiến khách hàng quay lưng.

Hai là, tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, cập nhật quy định theo sự phát triển nhanh của công nghệ và những vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn. Các cơ quan quản lý cần chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời điều chỉnh chính sách để vừa tạo thuận lợi cho hoạt động thanh toán, vừa bảo đảm an toàn.

Ba là, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng phải luôn được đặt lên hàng đầu. Các giải pháp thanh toán cần đáp ứng tiêu chuẩn an toàn, bảo mật; đồng thời, khi phát sinh sự cố hoặc khiếu nại, các đơn vị phải phối hợp xử lý nhanh chóng. Ông cũng lưu ý yêu cầu tuân thủ quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân, an ninh mạng và phòng, chống các giao dịch bất hợp pháp.

Đề cập đến thanh toán xuyên biên giới, Phó Thống đốc cho rằng cần thúc đẩy kết nối để khách quốc tế có thể thuận tiện sử dụng thẻ, mã QR và ví điện tử tại Việt Nam; đồng thời hỗ trợ người Việt Nam thanh toán khi ra nước ngoài. Ông đề nghị các ngân hàng, trung gian thanh toán tập trung phát triển mô hình thanh toán tích hợp xuyên suốt, từ đặt hàng, mua hàng, xác nhận dịch vụ đến thanh toán; NAPAS cần hỗ trợ về tiêu chuẩn kỹ thuật và kết nối hệ thống.

Tuy nhiên, ông Phạm Tiến Dũng cũng cảnh báo sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và các phương thức kinh doanh mới sẽ kéo theo những thách thức về an ninh, đặc biệt là thủ đoạn tấn công ngày càng phức tạp của tội phạm công nghệ. Vì vậy, các đơn vị cần chủ động nghiên cứu, phát triển giải pháp mới, bảo đảm dịch vụ vừa thuận tiện vừa an toàn.

Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước bày tỏ mong muốn các ngân hàng, tổ chức thanh toán, doanh nghiệp công nghệ và cơ quan báo chí tiếp tục đồng hành xây dựng hệ sinh thái số cho thanh toán, tín dụng, tiết kiệm, y tế, giáo dục và giao thông. Theo ông, những mô hình thực tiễn được chia sẻ tại hội thảo không chỉ phản ánh kết quả của từng đơn vị mà còn có thể truyền cảm hứng để các đơn vị khác triển khai, qua đó đưa lợi ích của chuyển đổi số đến gần hơn với người dân và doanh nghiệp./.