Tạp chí Hoa Kỳ: Vì sao hậu quả đợt bùng dịch tại Việt Nam và các nước Đông Nam Á khác lại tệ hơn sự cố kênh đào Suez?

Đầu năm nay, sự cố tàu container Ever Given đã mắc cạn tại kênh đào Suez đã thu hút sự chú ý của toàn cầu bởi tác động đáng kể đến các tuyến thương mại hàng hải, từ đó có thể làm gián đoạn chuỗi cung ứng trên thế giới. Song, Forbes đưa tin, đợt bùng phát dịch Covid-19 vừa qua tại miền nam Trung Quốc cũng như tại các nước Đông Nam Á sẽ là mối đe dọa nặng nề hơn đến chuỗi cung ứng toàn cầu trong vài tháng tới.

Đợt bùng phát dịch bệnh Covid-19 mới đây đã khiến vận tải container đến bến cảng quốc tế Yantian ở Thâm Quyến bị đình trệ trong 5 ngày hồi cuối tháng 5. Yantian là cảng container lớn nhất ở châu thổ sông Châu Giang, và là một trong những cảng lớn nhất thế giới. Cảng này có nhiều bến nước sâu tự nhiên có thể tiếp nhận các tàu container lớn nhất như Ever Given.

Làn sóng dịch bệnh mới đã khiến các trạm tiếp nhận tàu container chỉ có thể hoạt động với khoảng 30% công suất. Lần tắc nghẽn tồi tệ nhất hồi năm ngoái tại cảng chính là lần các xe tải kéo dài đến 20 km. Song, các báo cáo về lưu lượng truy cập gần đây cho thấy, tình hình lần này có thể còn tồi tệ hơn. Có thời điểm có đến 40 tàu container đang chờ bến, tương tự như đợt lùi tàu trong năm nay tại các cảng Los Angeles và Long Beach.

Đồng thời, dịch Covid-19 bùng phát tại khu vực Đông Nam Á đã làm ngưng trệ hoạt động sản xuất của loạt các nhà máy, buộc họ phải giảm công suất. Tại Việt Nam, dịch bệnh bùng phát trong các nhà máy đã gây ra nhiều thách thức cho nền kinh tế trong giai đoạn tiếp theo. Đặc biệt khi các tỉnh Bắc Giang, Hải Dương và Bắc Ninh có rất nhiều khu công nghiệp với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.

Để chặn làn sóng lây lan dịch tại các khu công nghiệp, giải pháp căn bản mà Chính phủ và ngành y tế hướng tới là ưu tiên tiêm vaccine sớm nhất cho công nhân các khu công nghiệp. Các khu công nghiệp đã dần mở cửa trở lại một phần, cũng như tăng cường các biện pháp an toàn.

Tại Đài Loan (Trung Quốc), đợt bùng phát Covid-19 ở công ty điện tử King Yuan (KYEC) là một mối lo ngại lớn đối với chuỗi cung ứng chất bán dẫn. KYEC là nhà cung cấp dịch vụ kiểm tra chip lớn nhất thế giới và tuần qua, doanh nghiệp này đã phải buộc tạm ngừng hoạt động.

Trong bối cảnh bất định như hiện nay, có thể khẳng định rằng khó khăn trong chuỗi cung ứng toàn cầu vẫn chưa hết, hay rộng hơn là đại dịch Covid-19 vẫn chưa kết thúc. "Cho đến khi mọi người dân trên thế giới đều được tiêm vaccine và các ổ dịch được kiểm soát chặt chẽ, thì khi ấy, chuỗi cung ứng mới tránh được những ảnh hưởng do gián đoạn bất ngờ xảy ra", ông Willy C. Shih, chuyên gia kinh tế Mỹ, giáo sư tại Đại học Harvard, kết luận.