VASEP khuyến cáo DN kiểm soát giá cả và chất lượng cá tra xuất khẩu sang Trung Quốc

Hiệp hội chế biến xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep) cho biết, xuất khẩu cá tra vào thị trường Trung Quốc tăng trưởng liên tục, song vẫn tồn tại một thực tế là các DN (và cá nhân) bán hàng vào thị trường này vẫn đa phần theo cách thức cũ là sản xuất cái gì thì bán cái đó, thiếu khảo sát nhu cầu thị trường để có thể vừa kiểm soát tốt về giá cả, vừa đảm bảo đủ lượng cho tiêu thụ.

Từ năm 2015 - 2018, xuất khẩu cá tra sang thị trường Trung Quốc - Hồng Kông tăng trưởng liên tục từ  30 - 88%. Trong đó, riêng 2 năm (2016-2017), xuất khẩu cá tra sang thị trường này thực sự tăng trưởng "nóng". 10 tháng đầu năm nay, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng dương đạt 437,9 triệu USD, tăng 30,6% so với cùng kỳ năm trước.

Hiện nay, 83,47% sản phẩm cá tra xuất khẩu bằng đường bộ qua cửa khẩu Lạng Sơn; 15,6% qua cửa khẩu Quảng Ninh, còn lại qua cửa khẩu Điện Biên, Cao Bằng.

Tuy nhiên, hiện nay, có một số khó khăn đối với xuất khẩu cá tra tại thị trường Trung Quốc như một số quy định của Trung Quốc, bao gổm cả việc thực hiện nghiêm sau khi Tổng cục Hải quan Trung Quốc tiếp quản công tác kiểm nghiệm, kiểm dịch, cũng đã và đang tác động đến DN xuất khẩu thủy sản Việt Nam.

Quy định dư lượng photphat trong cá tra, hiện quy định của hàng không hóa chất của châu Âu là hàm lượng này không vượt quá 4% . Tuy nhiên, phía Trung Quốc khi kiểm tra sản phẩm cá tra Việt Nam lại nhận định sản phẩm có dư lượng, không đạt tiêu chuẩn của nước họ.

Đặc biệt, với sản lượng cá tra gia tăng xuất khẩu vào thị trường tăng mạnh, phía Trung Quốc hiện đang bắt đầu siết chặt vấn đề an toàn đối với mặt hàng này.

Theo ý kiến của các DN, việc kiểm soát như trên là chưa công bằng đối với các sản phẩm nhập khẩu theo đường chính ngạch (biển). Trung Quốc hiện không kiểm soát chất lượng đối với các mặt hàng nhập khẩu đường biên mậu. Trong khi đó, hàng hóa qua đường biên mậu lại không phải chịu 17% thuế VAT nên khả năng cạnh tranh về giá là rất lớn so với các sản phẩm nhập chính ngạch qua đường biển.

Vừa qua, tại Công văn số 69/2018/VASEP-VPĐD, VASEP đã đưa ra một số kiến nghị, trong đó kiến nghị Bộ NN&PTNT xem xét việc áp dụng thực hiện quản lý chất lượng thông qua việc cấp và kiểm tra chứng thư chất lượng trước khi XK đi Trung Quốc, có thể làm thí điểm trước 3 tháng.

Đề nghị Bộ NN&PTNT đề xuất Bộ Công Thương có đánh giá & kiến nghị Chính phủ xem xét điều chỉnh chính sách kiểm soát tốt hơn hàng TNTX, hạn chế tác động tiêu cực đến sản xuất xuất khẩu của Việt Nam.

Theo nhận định và đánh giá của VASEP và các doanh nghiệp xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc, trong 2 năm tới, Trung Quốc tiếp tục là thị trường láng giềng rộng lớn và tiềm năng của DN XK cá tra Việt Nam do nhu cầu tiêu thụ rất lớn, nhập khẩu nhiều dạng sản phẩm với nhiều mức giá khác nhau.