Việt Nam sở hữu loài động vật tỷ đô: Xuất khẩu thu hơn 258 tỷ đồng/ngày; Mỹ, Nhật, EU rất ưa chuộng

Loài động vật tỷ đô đó chính là tôm.

Theo báo cáo mới nhất của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ngành nông nghiệp nước ta đã ghi nhận những thành tựu đáng chú ý trong 4 tháng đầu năm 2025, với kim ngạch xuất khẩu nông sản, lâm sản và thủy sản đạt 21,15 tỷ USD, tăng 10,7% so với cùng kỳ năm trước. 

Riêng kim ngạch xuất khẩu thủy sản của nước ta đạt 3,09 tỷ USD, tăng 17% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, mặt hàng xuất khẩu tỷ đô, tăng mạnh so với cùng kỳ năm ngoái chính là tôm - xuất khẩu tôm đạt 1,24 tỷ USD, tăng 28,4%.

Tôm là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đặc biệt là tôm sú và tôm thẻ chân trắng. Việt Nam nằm trong top các quốc gia xuất khẩu tôm lớn nhất thế giới, với thị trường chính là Mỹ, EU, Nhật Bản, và Trung Quốc.

Trong tháng 4/2025, giá tôm sú và tôm thẻ chân trắng tại các thị trường lớn như Trung Quốc (9,6 USD/kg và 6,6 USD/kg) và Mỹ (17,7 USD/kg và 10,9 USD/kg) duy trì xu hướng ổn định, tạo động lực tích cực cho xuất khẩu . 

Ngành tôm trong phát triển bền vững tại Việt Nam

Ngành tôm từ lâu đã khẳng định vị thế là một trong những trụ cột kinh tế quan trọng của Việt Nam, không chỉ trong lĩnh vực xuất khẩu mà còn trong việc thúc đẩy phát triển bền vững. 

Bên cạnh giá trị xuất khẩu , ngành tôm còn tạo ra hàng triệu việc làm, đặc biệt tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long – nơi được xem là “thủ phủ tôm ” của cả nước. Từ khâu nuôi trồng, chế biến đến logistics, ngành tôm mang lại sinh kế ổn định cho người lao động, góp phần xóa đói giảm nghèo và thúc đẩy kinh tế địa phương. Các tỉnh như Cà Mau, Bạc Liêu, Sóc Trăng đã trở thành những trung tâm sản xuất tôm lớn, tạo động lực phát triển cho cả khu vực.

Trong bối cảnh thế giới ngày càng chú trọng đến phát triển bền vững, ngành tôm Việt Nam đang từng bước chuyển mình để đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, góp phần xây dựng một tương lai xanh và bền vững.

Chất lượng tôm Việt Nam được đánh giá cao nhờ đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe như ASC (tiêu chuẩn quốc tế về nuôi trồng thủy sản bền vững), BAP (do Liên minh Nuôi trồng Thủy sản Toàn cầu đưa ra) và GlobalGAP (bộ tiêu chuẩn quốc tế nhằm đảm bảo sản xuất thực phẩm bền vững), giúp khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế.

Để đáp ứng các yêu cầu của các tiêu chuẩn quốc tế khắt khe này, người nuôi tôm cần đầu tư và ứng dụng công nghệ cao. Các hệ thống nuôi tôm siêu thâm canh, tuần hoàn nước và sử dụng vi sinh... đã giúp tăng năng suất, giảm thiểu sử dụng kháng sinh, hóa chất, từ đó hạn chế tác động tiêu cực đến môi trường. 

Dù đạt được nhiều thành tựu, ngành tôm Việt Nam vẫn đối mặt với không ít thách thức. Biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn và dịch bệnh tôm như đốm trắng, EMS (Hội chứng tôm chết sớm)... là những mối đe dọa lớn đến năng suất. 

Ngoài ra, yêu cầu ngày càng cao từ thị trường quốc tế về truy xuất nguồn gốc, bảo vệ môi trường và lao động đòi hỏi ngành tôm phải không ngừng đổi mới. Sự cạnh tranh về giá với các quốc gia như Ấn Độ, Ecuador cũng là một bài toán cần giải quyết.

Do đó, để phát triển bền vững, Việt Nam cần tập trung vào một số định hướng chiến lược:

Thứ nhất, cần đầu tư vào nghiên cứu và sản xuất giống tôm chất lượng cao, kháng bệnh tốt. 

Thứ hai, phát triển chuỗi giá trị khép kín, từ khâu nuôi trồng đến chế biến, nhằm tối ưu hóa lợi nhuận và đảm bảo chất lượng sản phẩm. 

Thứ ba, tăng cường hợp tác quốc tế và quảng bá thương hiệu tôm Việt Nam để mở rộng thị trường. 

Cuối cùng, các chính sách hỗ trợ như cấp vốn, đào tạo và chuyển giao công nghệ cần được đẩy mạnh để tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp.

Với giá trị xuất khẩu hàng tỷ USD mỗi năm và khả năng tạo việc làm cho hàng triệu lao động, tôm không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn đóng góp tích cực vào bảo vệ môi trường và cải thiện đời sống cộng đồng.