Xuất khẩu hơn 660 tấn trong 1 tháng, Trung Quốc cạn kiệt dự trữ một kim loại quý khiến cả thế giới chao đảo: Chuyện gì đang xảy ra?

Một khối lượng lớn bạc đã được vận chuyển từ Trung Quốc sang London để giải tỏa cơn khát nguồn cung khiến giá bạc tăng vọt trong thời gian qua. Dữ liệu từ Sở Giao dịch Hàng hóa Tương lai Thượng Hải (SHFE) cho thấy tồn kho bạc đã rơi xuống mức thấp nhất kể từ năm 2015, trong khi lượng bạc tại Sở Giao dịch Vàng Thượng Hải cũng chạm đáy hơn 9 năm.

Đáng chú ý, chỉ riêng trong tháng 10, Trung Quốc đã xuất khẩu hơn 660 tấn bạc - mức cao kỷ lục, chủ yếu để bù đắp cho tình trạng thiếu hụt nguồn cung ở thị trường London.

Theo chuyên gia phân tích Wu Zijie của Jinrui Futures, sự thiếu hụt này xuất phát từ việc xuất khẩu tăng mạnh sang Anh, cùng với nhu cầu bạc tăng vọt trong các ngành công nghiệp và trang sức nội địa. Wu dự báo tình trạng khan hiếm sẽ bắt đầu dịu lại trong vòng 2 tháng tới, nhưng trong ngắn hạn, áp lực cung ứng vẫn còn rất lớn.

Giá bạc toàn cầu đã có 1 năm đầy biến động khi tăng gần 80% do hiệu ứng lan tỏa từ đà tăng của vàng, cùng với đồn đoán về việc chính quyền Trump có thể áp thuế đối với bạc nhập khẩu. Những lo ngại này đã thúc đẩy dòng bạc đổ vào Mỹ, khiến thị trường London khan hiếm nghiêm trọng, đúng lúc nhu cầu từ Ấn Độ cũng tăng vọt. Với việc Trung Quốc đang trong tình trạng cạn kiệt dự trữ, khả năng nước này tiếp tục đóng vai trò là “điểm tựa” nguồn cung cho thị trường thế giới đang bị đặt dấu hỏi lớn.

Tình trạng căng thẳng nguồn cung còn thể hiện rõ trên sàn Thượng Hải, nơi giá bạc giao ngay đang cao hơn giá các hợp đồng kỳ hạn, hiện tượng gọi là “backwardation”, cho thấy thị trường đang thiếu hụt ngắn hạn. Theo Wu, trong bối cảnh tồn kho thấp và nguồn cung khó mở rộng nhanh, lo ngại về tình trạng thiếu hụt vẫn ở mức cao.

Ở chiều cầu, nhu cầu sử dụng bạc cho linh kiện điện mặt trời tại Trung Quốc, một trong những ứng dụng chính của kim loại quý này, đang tăng mạnh.

“Quý IV hàng năm thường là mùa cao điểm cho việc lắp đặt điện mặt trời,” Wu cho biết.

Bên cạnh đó, một yếu tố bất ngờ khác cũng khiến nhu cầu bạc tăng vọt đó là thay đổi chính sách thuế giá trị gia tăng (VAT). Việc chấm dứt chính sách hoàn thuế đầu vào đối với một số loại vàng bán ngoài sàn giao dịch khiến nhiều nhà bán lẻ chuyển sang bạc như một giải pháp thay thế.

Tại khu chợ kim hoàn nổi tiếng Shuibei ở Thâm Quyến, nơi lâu nay là trung tâm giao dịch vàng ngoài sàn, các thương nhân đang bối rối trước thay đổi chính sách.

“Nhiều người không biết định giá sản phẩm thế nào sau quy định mới, nên đã chuyển sang tập trung vào bạc , đặc biệt là nếu họ vốn đã có kinh doanh bạc từ trước,” Liu Shunmin, giám đốc quản trị rủi ro tại công ty Shenzhen Guoxing Precious Metal, chia sẻ.

Tình trạng thiếu thanh khoản trên thị trường bạc không chỉ giới hạn ở Trung Quốc. Tại London, trung tâm bạc lớn nhất thế giới, chi phí vay bạc vẫn ở mức cao dù đã ghi nhận dòng chảy bạc vào thành phố đạt kỷ lục. Trong khi đó, giới giao dịch đang theo dõi sát khả năng Mỹ có thể áp thuế đối với bạc , sau khi kim loại này được đưa vào danh sách khoáng sản quan trọng trong báo cáo của Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS).

“Phần lớn nhu cầu bạc vật chất hiện tại ở London là mang tính đầu cơ thuần túy,” chiến lược gia Daniel Ghali từ TD Securities nhận định.

Trong khi đó, lượng bạc nắm giữ trong các quỹ ETF, vốn không thể được cho vay, vẫn ổn định, không ghi nhận làn sóng rút vốn lớn dù giá bạc đã hạ nhiệt nhẹ từ mức đỉnh gần đây.

Tuy nhiên, hy vọng hiện tại có thể đặt vào lượng tồn kho bạc “vô hình” ngoài sàn tại Trung Quốc. Ghali cho hay: “Rất có thể sự chênh lệch giá giao ngay sẽ kéo nguồn hàng trở lại sàn giao dịch. Nhưng không ai biết chính xác quy mô tồn kho ngoài sàn là bao nhiêu. Theo nhiều nguồn, con số đó có thể rất lớn.”

Ở thời điểm hiện tại, bạc có giá 51,78 USD/ounce. Tại Việt Nam, bạc đang được Phú Quý bán ra với giá gần 54,8 triệu đồng/kg, mua vào giá 53,1 triệu đồng/kg.