Ảnh: Reuters
Theo chuyên gia kinh tế độc lập Aat Pisanwanich, với quy mô GDP đạt khoảng hơn 500 tỷ USD, Thái Lan hiện nay chỉ còn cách Việt Nam một khoảng cách tương đối hẹp. Hơn nữa, thực tế cả hai chỉ số then chốt với nền kinh tế là thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam đều cao hơn so với Thái Lan.
Theo vị chuyên gia này dự báo, nếu cứ duy trì đà tăng trưởng như hiện nay, Việt Nam hoàn toàn có khả năng bắt kịp Thái Lan chỉ trong vòng 2 năm tới.
Về chất lượng giáo dục, Đại học Kinh tế TP HCM của Việt Nam được xếp trong top 500 thế giới, tương đương với Đại học Chulalongkorn của Thái Lan. Ngoài ra, dù số lượng trường đại học chất lượng cao của Việt Nam chưa nhiều, nhưng Hà Nội cũng đặt mục tiêu đưa các cơ sở giáo dục vào top 300 thế giới trong vòng 5 năm tới.
Ngoài ra, Việt Nam còn có lợi thế về quy mô dân số hơn 100 triệu người, cùng với lực lượng lao động trẻ dồi dào là điểm cộng lớn. Lợi thế này đối lập hoàn toàn với Thái Lan có 66 triệu dân và đang phải đối mặt với tình trạng già hóa dân số nhanh chóng. Hơn nữa, với 13 triệu người cao tuổi, sức mua nội địa cùng với năng lực sản xuất của Thái Lan cũng đang bị suy giảm nghiêm trọng.
Theo chuyên gia, kinh tế Thái Lan có nguy cơ tụt hậu so với Việt Nam nếu không nhanh chóng giải quyết các vấn đề gốc rễ. Ảnh minh họa
Chuyên gia Aat Pisanwanich cho rằng, để giải quyết các vấn đề kinh tế của Thái Lan cần song song triển khai những biện pháp kích thích kinh tế và cải cách cơ cấu để giải quyết tận gốc những vấn đề, chẳng hạn như năng lực cạnh tranh trong nông nghiệp và xuất khẩu.
Tuy nhiên, vị chuyên gia này cho rằng, trở ngại lớn nhất của Thái Lan lại nằm ở vấn nạn tham nhũng và bộ máy hành chính kém hiệu quả. Theo ông, vấn đề của Thái Lan bắt nguồn từ sự bất ổn chính trị, đội ngũ lãnh đạo thiếu chuyên môn cùng với những chính sách xa rời thực tiễn. Hơn nữa, nạn tham nhũng tràn lan cũng là một rào cản nghiêm trọng khác.
Ngoài ra, ông Aat Pisanwanich nhận định, việc sử dụng kéo dài những chính sách dân túy, trong khi không giải quyết được vấn đề cấu trúc đã khiến Thái Lan bị gắn mác là “bệnh nhân châu Á”. Chuyên gia này cảnh báo rằng, nếu không sớm giải quyết được căn bệnh này, nền kinh tế Thái Lan có rơi xuống vị trí cuối cùng trong nhóm 5 quốc gia đang phát triển của khu vực ASEAN.
Ở chiều ngược lại, Việt Nam và Indonesia đang nổi lên như những đối thủ sản xuất lớn. Hàng hóa giá rẻ từ Trung Quốc tràn vào thị trường nội địa Thái Lan đang gây áp lực lên doanh nghiệp trong nước. Còn Việt Nam đã nâng cao năng lực cạnh tranh trong lĩnh vực nông nghiệp và cải cách bộ máy hành chính Nhà nước để tinh gọn hơn và giảm chi tiêu công.
Trong khi đó, dự án Hành lang Kinh tế phía Đông (EEC) được khởi xướng dưới thời cựu Thủ tướng Prayut Chan-o-cha, với kỳ vọng tạo ra cú hích tăng trưởng, nhưng đến nay vẫn còn chưa đạt được mức đầu tư tương xứng. Theo ông Aat Pisanwanich, nguyên nhân là vì dự án đường sắt cao tốc kết nối với 3 sân bay vẫn chưa hoàn thành. Cùng với đó, hiệu suất khai thác của cảng Laem Chabang vẫn còn chưa thể cạnh tranh được với những trung tâm trung chuyển hàng đầu trong khu vực như Malaysia hay Singapore.
Vì sao kinh tế Thái Lan có nguy cơ bị tụt hậu so với nhiều nước trong khu vực?
Cảng Bangkok trên sông Chao Phraya. Ảnh: Reuters
Chia sẻ với tờ Bangkok Post, theo bà Chittawan Chanagul, giảng viên kinh tế tại Đại học Kasetsart, nguyên nhân gốc rễ của tình trạng kinh tế yếu kém của Thái Lan là do chủ yếu xuất phát từ sự lạc hậu trong giáo dục và vấn nạn tham nhũng kéo dài.
Bà Chittawan Chanagul cho biết, theo bảng xếp hạng mới nhất của World Population Review, trong khu vực ASEAN, Thái Lan chỉ xếp thứ 8 về chất lượng giáo dục, thấp hơn cả Brunei, Việt Nam, Philippines, Indonesia, Malaysia và Lào.
Mặt khác, Tổ chức Transparency International xếp hạng Thái Lan đứng thứ 116, giảm so với vị trí 107 của năm trước. Thứ hạng này thấp hơn so với Việt Nam, Indonesia và Lào.
Chuyên gia Chittawan Chanagul cho rằng, nếu không xử lý triệt để vấn nạn tham nhũng, kinh tế Thái Lan khó có thể phục hồi.
"Tham nhũng là vấn đề mà chính phủ Thái Lan phải giải quyết khẩn cấp. Nếu không giải quyết triệt để, đất nước không thể nào thoát khỏi tình trạng trì trệ này", bà Chittawan nói.
Bà cũng dẫn ví dụ của các quốc gia châu Á từng nghèo như Hàn Quốc, Trung Quốc và Việt Nam đã bứt phá nhờ việc quyết liệt cải cách và siết chặt kỷ luật bộ máy nhà nước.
“Không nhà đầu tư nào muốn rót vốn vào một quốc gia - nơi chính trị gia và quan chức cấp cao vi phạm pháp luật”, bà Chittawan Chanagul nói.