Gần 2 năm ‘cạch mặt’ Nga, châu Âu đã tìm được các cứu tinh nhiên liệu nào?

Sau khi cấm vận nhiên liệu từ Nga, Ấn Độ đã nổi lên là nhà cung cấp nhiên liệu cho châu Âu. Tuy nhiên theo The Economic Times, xuất khẩu dầu diesel của Ấn Độ sang châu Âu đang bị sụt giảm đến 20% do nguồn cung của Mỹ và vùng Vịnh tăng lên.

Kể từ năm 2022, Liên minh châu Âu đã áp dụng các biện pháp trừng phạt đối với nguồn cung năng lượng từ Nga. Ban đầu là lệnh cấm sử dụng than, sau đó là hạn chế sử dụng dầu vào cuối năm. Kể từ năm 2023, các lệnh trừng phạt đối với các sản phẩm dầu mỏ đã bắt đầu có hiệu lực.

Cụ thể, tháng 4 là tháng thứ 5 liên tiếp xuất khẩu dầu diesel của Ấn Độ sang châu Âu sụt giảm do sự cạnh tranh ngày càng tăng từ các nhà cung cấp Mỹ và vùng Vịnh. Nhu cầu yếu ở 2 khu vực này làm suy yếu biên lợi nhuận của nhiên liệu buộc họ phải tăng cường xuất khẩu sang các thị trường tiêu thụ tiềm năng hơn - ví dụ như châu Âu.

Xuất khẩu dầu diesel sang châu Âu giảm xuống 210.000 thùng/ngày (bpd) trong tháng 4 từ mức 262.000 thùng/ngày trong tháng 3, theo công ty theo dõi hàng hóa năng lượng Vortexa.

Châu Âu tiêu thụ hơn 40% lượng dầu diesel xuất khẩu của Ấn Độ. Xuất khẩu dầu diesel tổng thể của Ấn Độ giảm 9% xuống 517.000 thùng/ngày trong tháng 4 từ mức 567.000 thùng/ngày trong tháng 3. Tuy nhiên, xuất khẩu sang châu Á đã tăng 33% lên 69.000 thùng/ngày trong tháng 4 từ mức 52.000 thùng/ngày trong tháng 3.

Serena Huang, nhà phân tích tại công ty theo dõi hàng hóa năng lượng Vortexa cho biết: “Trung Đông và Mỹ tăng cường xuất khẩu sang châu Âu, chi phí vận chuyển hàng hóa cao hơn do tuyến đường đi qua Mũi Hảo Vọng cũng như nhu cầu yếu ở châu Âu có thể sẽ tiếp tục hạn chế xuất khẩu dầu diesel của Ấn Độ sang khu vực này. Trong khi đó, nguồn cung dầu diesel dồi dào ở châu Á sẽ tạo cơ hội cho các nhà máy lọc dầu Ấn Độ di chuyển hàng hóa của họ về phía Đông.”

Các nhà máy lọc dầu của Ấn Độ phục vụ một số quốc gia, vận chuyển hàng hóa diesel tới các thị trường có tỷ suất lợi nhuận tương đối cao hơn. Ngày nay, các tàu chở dầu diesel của Ấn Độ chủ yếu đi tuyến đường dài hơn đến châu Âu qua Mũi Hảo Vọng để tránh các cuộc xung đột đang diễn ra ở Biển Đỏ. Điều này làm tăng chi phí và thời gian vận chuyển bên cạnh việc làm giảm khả năng cạnh tranh của hàng hóa Ấn Độ tại thị trường châu Âu.

Kể từ khi xung đột giữa Nga và Ukraine bắt đầu vào đầu năm 2022, châu Âu đã nỗ lực thay thế dầu diesel của Nga bằng dầu diesel của các nước khác, tạo cơ hội sinh lợi cho các nhà máy lọc dầu của Ấn Độ.

Giá toàn cầu cao đã giúp các nhà tinh chế Ấn Độ kiếm được doanh thu 29 tỷ USD từ xuất khẩu dầu diesel trong năm 2022-23. Sau khi giá giảm vào năm 2023-24, doanh thu xuất khẩu dầu diesel của Ấn Độ giảm xuống còn 22 tỷ USD.

Hiện nay Reliance Industries và Nayara Energy do Rosneft hậu thuẫn là hai nhà xuất khẩu dầu diesel chính ở Ấn Độ.

Theo Reuters, ET