Góc kinh tế học: Giá vàng chịu ảnh hưởng của các yếu tố nào?

Yếu tố kinh tế – chính trị toàn cầu

Khủng hoảng kinh tế – chính trị là yếu tố đầu tiên gây ra những biến động về giá vàng. Thời điểm tình hình kinh tế không ổn định làm cho giá trị đồng tiền có sự thay đổi và lúc này vàng sẽ được hưởng lợi khi trở thành kênh trú ẩn an toàn cho các nhà đầu tư. Lúc này, giá vàng sẽ có xu hướng tăng cao và chỉ ổn định trở lại thị trường được phục hồi.

Chính sách và phương thức hoạt động của ngân hàng trung ương

Tại mỗi quốc gia, các ngân hàng trung ương sẽ đảm nhiệm trọng trách hoạch định về các chính sách tiền tệ. Những chính sách mua - bán vàng của ngân hàng trung ương có thể gây ra những tác động đáng kể đến giá vàng. Vàng sẽ trở nên khan hiếm và có giá trị hơn nếu ngân hàng trung ương thực hiện giao dịch mua nhiều hơn bán.

Nới lỏng định lượng (QE) là phương thức ngân hàng trung ương dùng để kích thích kinh tế đầu tư. Đây là chiến lược mua chứng khoán nhằm tăng cung tiền, khuyến khích các ngân hàng khác cho vay. Một số ngân hàng trên thế giới đang áp dụng cách này như: FED, ngân hàng Nhật Bản, ngân hàng Anh, ngân hàng trung ương Châu Âu,…

Hoạt động của các quỹ giao dịch trao đổi ETF vàng

Các quỹ ETF như SPDR Gold Shares (GLD) và iShares Gold Trust (IAU) cũng là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến giá vàng. Các quỹ ETF này cho phép nhà đầu tư mua vàng bằng các chứng chỉ được quỹ cung cấp.

Hiện nay cả GLD và IAU đều đang nắm giữ một khối lượng vàng vô cùng lớn. Giá vàng sẽ bị ảnh hưởng bởi hai quỹ, khi nhà đầu tư giao dịch mua – bán ồ ạt các chứng chỉ.

Ví dụ: Vào tháng 4/2008, SPDR Gold Shares từng bán ra 20,5 tấn vàng và điều này làm cho giá vàng giảm xuống mức chỉ còn 900 USD/ounce.

Biến động của đồng USD

Đồng USD cũng là một trong các yếu tố ảnh hưởng đến giá vàng Việt Nam. Theo các chuyên gia, giá vàng và tiền tệ có mối quan hệ tỉ lệ nghịch với nhau. Cụ thể, khi đồng USD tăng, giá vàng sẽ giảm xuống và ngược lại.

Sự suy giảm tiền tệ ảnh hưởng đến nền kinh thế, kéo theo đó là sự suy giảm niềm tin của các nhà đầu tư. Họ sẽ dần chuyển sang dòng tiền tệ khác hoặc dùng vàng làm công cụ trao đổi hàng hóa.

Lạm phát và lãi suất

Lạm phát và lãi suất cũng là yếu tố tác động rõ rệt đến xu hướng của giá vàng. Về lý thuyết, lãi suất và giá vàng có mối quan hệ nghịch biến với nhau, cụ thể:

Nếu lãi suất của ngân hàng trung ương giảm, nguồn cung tiền cho nền kinh tế sẽ tăng, kéo theo đó là tình trạng lạm phát tăng. Khi thời điểm lạm phát xảy ra, nhà đầu tư sẽ mua vàng tích trữ nhiều hơn đồng nghĩa giá vàng cũng vì thế mà tăng cao.

Nếu lãi suất của ngân hàng trung ương tăng sẽ làm giảm giá vàng, do sự gia tăng về cạnh tranh từ các khoản đầu tư có lợi nhuận cao hơn.

Nhiều nhà phân tích thị trường cho rằng, lãi suất tăng làm trái phiếu và nhiều khoản đầu tư có lợi nhuận ổn định trở nên hấp dẫn. Vì thế, tiền sẽ chảy vào các khoản đầu tư như trái phiếu, các quỹ ETF,… Lúc này, vàng trở nên kém hấp dẫn trong mắt nhà đầu tư.

Ngược với lãi suất, lạm phát có mối quan hệ cùng chiều với giá vàng. Sự gia tăng kỳ vọng lạm phát sẽ làm giảm sức mua của đồng tiền, điều này sẽ khiến các nhà đầu tư phát sinh tâm lý tìm đến vàng để bảo tồn giá trị. Khi đó, giá vàng càng ở ngưỡng cao sẽ dẫn đến tỷ lệ lạm phát cao trong tương lai.

Giá dầu

Vàng và dầu đều được định giá bằng đồng USD, thế nên chúng luôn có sự tương quan nhất định với nhau. Mối tương quan này chỉ tồn tại, khi giá dầu bị biến động bởi tác động của đồng USD. Còn nếu khi giá dầu biến động từ một yếu tố khác thì rất khó khẳng định vàng và dầu có mối tương quan với nhau.

Cung - cầu vàng

Trên thực tế, vàng là một loại hàng hóa đặc biệt nên quy luật cung – cầu cũng sẽ ảnh hưởng đến giá vàng. Tuy nhiên, từ 20 năm về trước các thợ đào vàng đã phải đào sâu hơn để tìm kiếm nguồn vàng chất lượng. Điều này đồng nghĩa với việc họ sẽ phải đối vật với các yếu tố nguy hiểm, tác động từ môi trường,… Cũng vì thế, mà chi phí sản xuất vàng tăng cao dẫn đến giá vàng tăng.

Vàng là một loại tài sản đầu tư được nhiều người tin tưởng chọn lựa. Nhưng để đầu tư hiệu quả, các nhà đầu tư cần cập nhật thông tin về các yếu tố ảnh hưởng đến giá vàng được kể trên. Từ đó kết hợp cùng các sự kiện trên thị trường tài chính, nhà đầu tư sẽ xây dựng được những chiến lược thông minh, nhạy bén.