Sáng 15/7, tiếp tục phiên chất vấn tại Kỳ họp thứ năm HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII, phiên chất vấn đã tập trung mổ xẻ hai nhóm vấn đề trọng tâm về an toàn thực phẩm và úng ngập đô thị. Trong đó, cử tri và các đại biểu đặc biệt quan tâm trước thực trạng nhiều khu đô thị lớn dù đã đi vào hoạt động nhưng chủ đầu tư vẫn chưa hoàn thiện các trạm bơm theo quy hoạch được phê duyệt, trực tiếp gây ra các điểm đen ngập úng mỗi khi xảy ra mưa lớn.
Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Nguyễn Phi Thường trả lời chất vấn, tái chất vấn ngày 15/7.
Lý giải về nguyên nhân ngập úng cục bộ tại khu đô thị Khai Sơn và tuyến đường Nguyễn Gia Bồng, Chủ tịch UBND phường Bồ Đề Phạm Bạch Đằng thẳng thắn nhận trách nhiệm của chính quyền địa phương trong công tác giám sát địa bàn. Đồng thời, lãnh đạo phường cũng chỉ rõ trách nhiệm của chủ đầu tư dự án khi hệ thống hạ tầng thoát nước khu vực này chưa được hoàn thiện theo quy hoạch. Trạm bơm hiện hữu chỉ có công suất tạm thời là 1,6 m³/giây, hoàn toàn quá tải và bị động khi mực nước sông Cầu Bây dâng cao. Thêm vào đó, chủ đầu tư cũng chưa thực hiện nghiêm túc việc nạo vét, thanh thải bùn đất tại các ga thu nước định kỳ trong quá trình thi công, dẫn đến dòng chảy bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Vốn là điểm đen ngập úng tương tự khu đô thị Khai Sơn, thực tế tại khu đô thị Nam Thăng Long tại phường Phú Thượng cho thấy hiệu quả của việc khớp nối đồng bộ hạ tầng đầu mối. Sau khi dự án trạm bơm Phú Thượng công suất 12 m³/giây sau khi hoàn thành và đưa vào vận hành thử nghiệm từ tháng 6/2026, kết hợp đấu nối với hệ thống hồ điều hòa của Khu đô thị Nam Thăng Long, đã giải quyết dứt điểm tình trạng úng ngập tại khu vực đường An Dương Vương. Kết quả đối chiếu giữa hai địa bàn khẳng định việc các chủ đầu tư thực hiện nghiêm túc quy hoạch trạm bơm và hồ điều tiết là yếu tố quyết định năng lực tiêu thoát nước đô thị.
Không nghiệm thu, bàn giao dự án "nợ" hạ tầng tiêu thoát nước
Trước thực trạng các chủ đầu tư "bỏ quên" hạ tầng thoát nước, trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Xây dựng Nguyễn Phi Thường cho biết, để khắc phục tình trạng thiếu đồng bộ và chậm trễ hạ tầng tại các dự án, Sở Xây dựng đang khẩn trương tham mưu cho UBND thành phố các giải pháp siết chặt quản lý hậu kiểm.
Hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ khiến nhiều khu đô thị mới tại Hà Nội dễ dàng biến thành điểm đen úng ngập cục bộ mỗi khi mưa bão.
Theo đó, Sở Xây dựng phối hợp với các ngành liên quan rà soát, yêu cầu chủ đầu tư bắt buộc phải xây dựng trạm bơm, đấu nối đồng bộ mạng lưới thoát nước nội khu vào hệ thống chung của thành phố trước khi nghiệm thu, bàn giao công trình, kiên quyết không thực hiện nghiệm thu, không bàn giao đưa công trình vào sử dụng đối với các dự án chưa khớp nối đồng bộ mạng lưới thoát nước nội khu vào hệ thống tiêu thoát chung.
Đồng thời, Sở đã tham mưu giải pháp chiến lược là Đề án "Thành phố bọt biển" nhằm chuyển đổi từ tư duy thoát nước nhanh sang chủ động giữ, thấm và tái sử dụng nước tại chỗ. Tiêu chuẩn này sẽ được áp dụng bắt buộc ngay từ khâu phê duyệt các dự án khu đô thị mới để giảm áp lực cho hệ thống thoát nước công cộng.
Ngoài ra, để chấm dứt tình trạng thi công thiếu đồng bộ, Sở đang hoàn thiện quy chuẩn phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị hạ ngầm cáp và thoát nước, hạn chế việc đào lấp vỉa hè lặp đi lặp lại.
Làm rõ giải pháp chống ngập úng khu đô thị, Phó Chủ tịch UBND thành phố Dương Đức Tuấn thừa nhận hệ thống thoát nước hiện chỉ đáp ứng 5-20% yêu cầu quy hoạch. Để khắc phục triệt để, Hà Nội đang khẩn trương điều chỉnh các quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật (hoàn thành vào tháng 9/2026), bắt buộc khớp nối lưu vực thoát nước các khu đô thị vào mạng lưới chung. Đồng thời, thành phố kiến nghị dồn mạnh nguồn vốn đầu tư công và đầu tư công-tư (PPP) để cải tạo các sông trục tiêu, quyết tâm xóa bỏ các điểm đen ngập úng phát sinh từ dự án chậm tiến độ.