Trong giới doanh nhân Việt Nam, câu chuyện của ông Trần Đình Long, Chủ tịch HĐQT Hòa Phát (mã HPG), và ông Trần Tuấn Dương, Phó Chủ tịch HĐQT tập đoàn, là một trường hợp đặc biệt về sự gắn bó giữa tình bạn và sự nghiệp kinh doanh.
Từ giảng đường đến tình bạn kéo dài hơn 40 năm
Hai người cùng học tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU), tốt nghiệp năm 1986. Nếu như ông Trần Đình Long sau này được biết đến rộng rãi với biệt danh “vua thép” Việt Nam, ông Trần Tuấn Dương cũng là một trong những nhân vật gắn bó sâu sắc với quá trình hình thành và phát triển của Hòa Phát.
Thời điểm còn ngồi trên giảng đường, có lẽ cả hai khó hình dung rằng tình bạn của mình sẽ trở thành nền tảng cho hành trình xây dựng một trong những tập đoàn tư nhân lớn nhất Việt Nam.
Ông Trần Đình Long sinh năm 1961 tại Hải Dương, theo học chuyên ngành Toán Kinh tế. Trong khi đó, ông Trần Tuấn Dương sinh năm 1963. Sau khi tốt nghiệp, hai người không lựa chọn con đường làm việc ổn định trong các cơ quan hay doanh nghiệp có sẵn mà sớm bước vào thương trường, nơi những cơ hội mới đi kèm không ít rủi ro.
Ông Trần Đình Long (đầu tiên từ phải qua) và ông Trần Tuấn Dương (thứ 3 từ phải qua) trong một bức ảnh chụp vào năm 1993
6 năm sau khi rời giảng đường, năm 1992, hai người cùng các cộng sự thành lập Công ty TNHH Thiết bị Phụ tùng Hòa Phát. Đây là dấu mốc mở đầu cho hành trình phát triển của một doanh nghiệp sau này mang tên Hòa Phát, gắn liền với ngành thép Việt Nam.
Hành trình đưa Hòa Phát trở thành “ đế chế ” thép hàng đầu khu vực
Những ngày đầu, Hòa Phát chưa phải là một doanh nghiệp sản xuất thép quy mô lớn như hiện nay. Công ty hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh thiết bị, phụ tùng, từng bước mở rộng sang các ngành hàng và lĩnh vực kinh doanh khác. Từ hoạt động thương mại, Hòa Phát từng bước phát triển sang nội thất, ống thép, thép xây dựng và nhiều lĩnh vực sản xuất công nghiệp.
Giai đoạn đầu khi ông Trần Đình Long quyết định tham gia lĩnh vực thép, từng có người trong ngành hoài nghi về kinh nghiệm của ông. Tuy nhiên, thay vì dừng lại trước những lời nghi ngại, Hòa Phát tiếp tục đầu tư và mở rộng năng lực sản xuất. Sự chuyển hướng này dần định hình vị thế của Hòa Phát.
Sau hơn ba thập kỷ phát triển, Hòa Phát hiện là một trong những nhà sản xuất thép lớn nhất Việt Nam, sở hữu hệ thống sản xuất quy mô lớn và tham gia nhiều công đoạn trong chuỗi giá trị ngành thép. Những khoản đầu tư dài hạn vào năng lực sản xuất đã giúp tập đoàn xây dựng vị thế đáng kể trên thị trường nội địa.
Với công suất thép thô đạt 16 triệu tấn/năm sau khi Khu liên hợp gang thép Hòa Phát Dung Quất 2 đi vào hoạt động, Hòa Phát là một trong những nhà sản xuất thép lớn nhất Đông Nam Á. Trong năm 2025, tập đoàn sản xuất khoảng 11 triệu tấn thép thô, tiêu thụ 10,6 triệu tấn thép xây dựng, thép cuộn chất lượng cao, thép cuộn cán nóng (HRC) và phôi thép, tăng 31% so với năm trước.
Hòa Phát hiện giữ vị trí số 1 tại Việt Nam trong phân khúc thép xây dựng, với thị phần đạt 37,6% vào cuối năm 2025. Ở mảng ống thép, tập đoàn cũng dẫn đầu thị trường với thị phần 31,2%. Đáng chú ý, Hòa Phát là doanh nghiệp Việt Nam duy nhất sản xuất được thép cuộn cán nóng HRC, loại nguyên liệu quan trọng đối với ngành cơ khí chế tạo, sản xuất ống thép và tôn mạ. Trong năm 2025, sản lượng HRC bán ra đạt khoảng 5 triệu tấn, tăng 73% so với năm trước.
Không dừng lại ở các dòng thép truyền thống, Hòa Phát đang hướng tới những sản phẩm có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn, trong đó có thép ray đường sắt và thép đặc biệt phục vụ cơ khí chế tạo. Những bước đi cho thấy tập đoàn đã gây dựng được một nền tảng sản xuất công nghiệp có khả năng cạnh tranh trong khu vực.
Khối tài sản gần 50.000 tỷ đồng từ cổ phiếu HPG
Thành quả của hành trình gây dựng Hòa Phát cũng được phản ánh qua giá trị trên thị trường chứng khoán. Hòa Pháthiện là một trong những doanh nghiệp lớn nhất thị trường với giá trị vốn hóa gần 177.000 tỷ đồng. Tính riêng giá trị cổ phiếu HPG đang nắm giữ, tổng tài sản chứng khoán của đôi bạn thân Trần Đình Long và Trần Tuấn Dương vào khoảng 50.000 tỷ đồng.
Ông Trần Đình Long hiện là cổ đông lớn nhất tại Hòa Phát, trực tiếp nắm giữ gần 2,2 tỷ cổ phiếu (tỷ lệ 25,8%). Theo dữ liệu từ Forbes, ông Long hiện là người giàu thứ 6 Việt Nam với khối tài sản 2,4 tỷ USD. Nếu tính cả vợ là bà Vũ Thị Hiền và con trai là Trần Vũ Minh, gia đình ông Long đang nắm hơn 35% cổ phần Hòa Phát, có giá trị khoảng gần 63.000 tỷ đồng.
Trong khi đó, ông Trần Tuấn Dương trực tiếp nắm giữ 195,3 triệu cổ phiếu HPG (tỷ lệ 2,31%). Số cổ phiếu này có giá trị thị trường gần 4.100 tỷ đồng. Bên cạnh đó, 3 người con của ông Dương là Trần Bảo Ngọc, Trần Ngọc Diệp và Trần Gia Bảo mỗi người nắm giữ 10,2 triệu cổ phiếu HPG.
Từ hai sinh viên NEU tốt nghiệp năm 1986 đến những nhà lãnh đạo đứng sau một tập đoàn công nghiệp quy mô lớn, hành trình của ông Trần Đình Long và ông Trần Tuấn Dương cho thấy một khía cạnh đáng chú ý của kinh doanh: thành công không chỉ đến từ một quyết định đầu tư đúng thời điểm, mà còn từ sự kiên trì theo đuổi mục tiêu, khả năng thích ứng và những mối quan hệ đồng hành bền bỉ.
Hơn 30 năm kể từ ngày thành lập, Hòa Phát đã trở thành dấu ấn lớn nhất trong sự nghiệp của cả hai. Và đằng sau con số tài sản gần 50.000 tỷ đồng là câu chuyện về hai người bạn cùng lớp đã biến mối quan hệ từ giảng đường thành hành trình kiến tạo một trong những thương hiệu công nghiệp tiêu biểu của Việt Nam.