Hơn 140 triệu thùng dầu Nga đang lênh đênh trên biển, chuyện gì đang xảy ra?

Lượng dầu thô của Nga đang bị tích trữ ngày càng nhiều trên các tàu chở dầu ngoài khơi, trong bối cảnh Ấn Độ – một trong những khách hàng lớn nhất của Moscow giảm nhập khẩu, làm gia tăng áp lực lên chuỗi xuất khẩu năng lượng của nước này.

Theo dữ liệu theo dõi tàu biển do Oilprice tổng hợp, xuất khẩu dầu thô bằng đường biển của Nga đạt trung bình khoảng 3,18 triệu thùng/ngày trong bốn tuần tính đến ngày 25/1. Con số này gần như không thay đổi so với tuần trước đó, nhưng thấp hơn khoảng 680.000 thùng/ngày so với mức đỉnh trước kỳ nghỉ Giáng sinh, đồng thời là mức thấp nhất kể từ tháng 8 năm ngoái.

Vấn đề nổi bật hiện nay không chỉ là sản lượng xuất khẩu suy giảm, mà là điểm đến cuối cùng của các lô hàng trở nên kém rõ ràng hơn.

Dòng dầu Nga vận chuyển tới các cảng Ấn Độ trong tháng 12 giảm xuống còn khoảng 1,2 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất trong hơn ba năm. Sang đầu tháng 1, nhập khẩu tiếp tục lùi về gần 1,12 triệu thùng/ngày.

Diễn biến này trùng với thời điểm Liên minh châu Âu bắt đầu thực thi lệnh cấm nhập khẩu các sản phẩm tinh chế từ dầu thô Nga. Quy định mới khiến hoạt động tái xuất nhiên liệu từ các nhà máy lọc dầu Ấn Độ sang châu Âu trở nên phức tạp hơn, làm giảm hiệu quả kinh tế của việc mua dầu Nga giá chiết khấu.

Hệ quả là một phần dầu thô Nga không còn được tiêu thụ trơn tru như trước, buộc phải lưu lại trên biển chờ tìm người mua.

Ước tính hiện có khoảng 140 triệu thùng dầu thô Nga đang được lưu trữ trên các tàu ngoài khơi, tăng khoảng 60 triệu thùng so với cuối tháng 8. Nhiều tàu neo đậu ngoài khơi bờ biển phía tây Ấn Độ và gần Oman, trong khi một số khác di chuyển về phía Trung Quốc hoặc hướng tới các điểm trung chuyển như Port Said hay khu vực kênh đào Suez.

Đáng chú ý, nhiều tàu không khai báo rõ điểm dỡ hàng cuối cùng, phản ánh sự thiếu chắc chắn về đầu ra. Một phần dầu đã được dỡ xuống các bể chứa tại Indonesia, song khối lượng thực sự được tiêu thụ vẫn khá hạn chế.

Dù lượng dầu tồn trữ nổi tăng mạnh, doanh thu xuất khẩu của Nga chưa giảm tương ứng. Giá trị xuất khẩu dầu thô bằng đường biển đạt khoảng 920 triệu USD mỗi tuần trong bốn tuần tính đến ngày 25/1, tăng nhẹ so với cùng kỳ năm trước.

Giá dầu Urals xuất từ vùng Baltic đạt trung bình 38,44 USD/thùng, trong khi dầu từ Biển Đen lên 35,98 USD/thùng. Giá dầu giao tới Ấn Độ cũng tăng lên khoảng 56,27 USD/thùng, mức cao nhất trong bốn tuần.

Dù giá bán cải thiện giúp duy trì dòng tiền, rủi ro đối với Nga đang gia tăng. Việc siết chặt giám sát đối với “đội tàu bóng tối” – nhóm tàu thường vận chuyển dầu ngoài các cơ chế bảo hiểm và giám sát truyền thống có thể làm gián đoạn hoạt động logistics.

Theo Oilprice