Một 'mỏ vàng' của Việt Nam được Trung Quốc, Mỹ đua nhau mua hàng: Chiếm 90% nguồn cung toàn cầu, cả thế giới nuôi nhưng chỉ nước ta tạo ra ngành công nghiệp

Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, tháng 6/2025, kim ngạch xuất khẩu cá tra Việt Nam đạt 194 triệu USD, tăng 13% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế nửa đầu năm 2025 loại cá tỷ đô này đã mang về 1,023 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2024.

Trong đó, xuất khẩu cá tra mã HS03 trong nửa đầu năm 2025 đạt 997 triệu USD, chiếm tới 98% tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra , tăng 11% so với cùng kỳ. Trong đó, cá tra phi lê đông lạnh (mã HS0304) đạt 821 triệu USD, tăng 11%, tiếp tục là mặt hàng chủ lực dẫn dắt kim ngạch toàn ngành.

Nhóm sản phẩm chế biến sâu (mã HS16) tuy chiếm tỷ trọng nhỏ, nhưng có tốc độ tăng trưởng khá ấn tượng. Lũy kế xuất khẩu cá tra chế biến sang các thị trường trong 6 tháng đầu năm 2025 đạt 26 triệu USD, tăng 48% so với cùng kỳ. Đây là tín hiệu tích cực, phản ánh xu hướng chuyển dịch sang các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn, phù hợp với định hướng tái cấu trúc ngành.

Xuất khẩu tra của Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2025 ghi nhận kết quả tích cực, dù môi trường thương mại quốc tế vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Xét về thị trường, Trung Quốc & HK tiếp tục chứng kiến tăng trưởng âm về nhập khẩu cá tra Việt Nam trong tháng 6/2025 và cả 6 tháng đầu năm 2025, tuy nhiên vẫn tiếp tục khẳng định là thị trường tiêu thụ cá tra số 1. Tổng giá trị xuất khẩu cá tra sang thị trường này trong 6 tháng đầu năm nay đạt 249 triệu USD, giảm 4% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tổng xuất khẩu cá tra trong 6 tháng đầu năm 2025 sang Mỹ đạt 175 triệu USD, tăng 10% so với cùng kỳ năm 2024.

Sau Mỹ, Brazil tiếp tục chứng minh sức tiêu thụ mạnh mẽ sản phẩm cá tra đến từ Việt Nam, đặc biệt là phile cá tra đông lạnh. Tháng 6/2025, xuất khẩu cá tra sang quốc gia Nam Mỹ này đạt 16 triệu USD, tăng 111% so với tháng 6/2024. Nửa đầu năm 2025, xuất khẩu cá tra sang Brazil đạt 175 triệu USD, tăng 10% so với cùng kỳ năm ngoái.

Xuất khẩu cá tra sang EU trong nửa đầu năm nay đạt 90 triệu USD, tăng 5% so với cùng kỳ năm ngoái. Hà Lan vẫn là quốc gia tiêu thụ nhiều nhất các sản phẩm cá tra Việt Nam trong khối EU với kim ngạch trong nửa đầu năm đạt 26 triệu USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái.

Thông tin về việc áp thuế đối ứng của Mỹ đang nóng hơn bao giờ hết. Trước nguy cơ bị áp thuế đối ứng từ Mỹ, một số doanh nghiệp chuyển sang các sản phẩm chế biến sâu, chất lượng cao để nâng giá trị, đồng thời tránh rủi ro bị đội giá sau thuế. Do đó, việc xuất khẩu cá tra sang Mỹ vẫn ghi nhận tăng trưởng so với cùng kỳ năm ngoái, chủ yếu nhờ các đơn hàng từ đầu năm, đặc biệt là các hợp đồng giao hàng FOB/CIF ký trước đó, nên chưa phản ánh đúng tình hình thực tế của tháng 6.

VASEP cho biết, tùy theo biến động thị trường, sản lượng cá tra thương phẩm Việt Nam mỗi năm đạt khoảng 1,5 - 1,7 triệu tấn, với kim ngạch xuất khẩu trung bình từ 1,6 - 2,3 tỷ USD/năm. Việt Nam hiện cung ứng hơn 90% cá tra phile đông lạnh cho toàn thế giới. Trong khi, sản lượng của các nước khác như Ấn Độ (khoảng 300.000 - 400.000 tấn/năm), Bangladesh hay Ai Cập chủ yếu phục vụ thị trường nội địa hoặc xuất thô sang các thị trường dễ tính.

Trong hai thập kỷ qua, cá tra Việt Nam đã vươn lên trở thành mặt hàng thủy sản xuất khẩu chủ lực, chiếm hơn 95% thị phần cá tra thương mại toàn cầu. Mặc dù hiện nay nhiều quốc gia như Ấn Độ, Bangladesh, Indonesia, Ai Cập và Trung Quốc cũng phát triển nuôi loài cá da trơn này, nhưng cá tra Việt Nam vẫn là lựa chọn ưu tiên của các nhà nhập khẩu lớn trên thế giới. Đây không chỉ là sự lựa chọn từ thói quen, mà là kết quả của một chuỗi giá trị hoàn thiện, tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế và sự đồng bộ trong chiến lược ngành hàng.