Nghị quyết 79 tác động đến VietinBank, BIDV và Vietcombank thế nào?

Trong báo cáo phân tích mới công bố, Chứng khoán Yuanta Việt Nam (YSVN) đánh giá Nghị quyết 79 -NQ/TW tác động tới thị trường chứng khoán thông qua ba cơ chế truyền dẫn chính.

Thứ nhất là cơ chế giữ lại để tái đầu tư, khi Nghị quyết cho phép sử dụng toàn bộ nguồn thu từ cổ phần hóa và thoái vốn để tăng vốn điều lệ cho doanh nghiệp nhà nước, thay vì nộp về ngân sách. Theo YSVN, điều này trực tiếp giải quyết bài toán thiếu hụt vốn cấp 1 tại nhóm ngân hàng quốc doanh như BIDV và VietinBank.

Thứ hai là cơ chế phân tách "chiến lược" và "thương mại", trong đó quy định Nhà nước nắm giữ từ 50% vốn điều lệ trở xuống tại doanh nghiệp thương mại không thuộc diện chiến lược có thể kích hoạt một làn sóng thoái vốn trong giai đoạn 2026–2027.

Thứ ba là cơ chế khai thác nguồn lực đất đai, với định hướng quản lý hiệu quả nguồn lực đất đai được xem là động lực để doanh nghiệp nhà nước, đặc biệt nhóm cao su, chuyển đổi đất nông nghiệp sang khu công nghiệp, qua đó mở ra tiềm năng tăng trưởng giá trị tài sản ròng (NAV) đột biến.

Theo YSVN, trong suốt giai đoạn trước 2025, tư duy quản lý vốn nhà nước chủ yếu tập trung vào việc bảo toàn vốn và tránh thất thoát. Mặc dù cần thiết, tư duy này đã vô tình tạo ra sự trì trệ, khiến các DNNN bỏ lỡ nhiều cơ hội đầu tư chiến lược do quy trình phê duyệt phức tạp và nỗi sợ trách nhiệm. Nghị quyết 79 -NQ/TW đã thay đổi hoàn toàn hệ tư duy này bằng cách xác định kinh tế nhà nước là công cụ vật chất để định hướng, dẫn dắt, điều tiết nền kinh tế.

YSVN nhấn mạnh "điểm nghẽn" của nhiều doanh nghiệp nhà nước niêm yết, đặc biệt nhóm ngân hàng , nằm ở mâu thuẫn giữa nhu cầu giữ lại lợi nhuận để tăng vốn (đáp ứng Basel II/III) và áp lực nộp cổ tức tiền mặt về ngân sách. Nghị quyết 79 tháo gỡ nút thắt này thông qua cơ chế cho phép sử dụng nguồn thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước để tăng vốn điều lệ; đồng thời mở khả năng doanh nghiệp được giữ lại lợi nhuận hoặc nhận dòng vốn tái đầu tư từ SCIC, qua đó tạo hiệu ứng tích lũy lên giá trị sổ sách và cải thiện nền tảng định giá trong dài hạn.

Với nhóm ngân hàng , YSVN nhận định Vietcombank có thể là đơn vị đầu tiên đạt chuẩn Top 100 châu Á và cổ phiếu VCB tiếp tục duy trì mức P/B cao nhất ngành, với P/B đạt 2,3 lần nhờ chất lượng tài sản vượt trội. Với BIDV và VietinBank, YSVN cho rằng hai ngân hàng có quy mô tài sản lớn nhưng hệ số an toàn vốn (CAR) "mỏng" hơn Vietcombank , do đó hưởng lợi nhiều từ cơ chế được phép giữ lại lợi nhuận thay vì nộp ngân sách.

Theo YSVN, trước đây việc phải nộp cổ tức tiền mặt ảnh hưởng đến vốn hoạt động của BIDV và VietinBank; Nghị quyết 79 được mô tả như "cứu cánh" về vốn, tạo điều kiện để hai ngân hàng mở rộng tín dụng đáng kể.