Người dân có quyền khởi kiện vụ Hà Nội thu hồi sổ hồng chung cư Mường Thanh

Chiều 30-7, tại cuộc họp báo thường kỳ quý II/2019, đại diện Bộ Tư pháp đã trả lời một số nội dung quanh vụ việc Hà Nội thu hồi sổ hồng trong một số dự án phát triển nhà ở các chung cư do Tập đoàn Mường Thanh xây dựng trên địa bàn thành phố.

Ông Lê Đại Hải, Phó vụ trưởng Vụ Pháp luật dân sự kinh tế (Bộ Tư pháp), cho biết việc thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản gắn liền với đất thuộc trách nhiệm của UBND TP Hà Nội và Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Tuy nhiên về mặt pháp lý, ông Hải dẫn Điều 106 Luật Đất đai 2013 cho thấy việc thu hồi phải có căn cứ. "Điều 106 quy định giấy chứng nhận cấp không đúng thẩm quyền, sai đối tượng sử dụng đất, diện tích đất, điều kiện được cấp, mục đích sử dụng đất, thời hạn sử dụng đất theo quy định thì bị thu hồi"- ông Hải nêu rõ.

Chung cư thuộc khu đô thị Xa La do Tập đoàn Mường Thanh xây dựng - Ảnh: Minh Chiến

Đối chiều với trường hợp các chung cư do Tập đoàn Mường Thanh xây dựng, ông Hải cho rằng cần phân biệt, tách bạch quyền sở hữu của người mua nhà và trách nhiệm pháp lý của người có hành vi vi phạm. Ông Hải cũng đưa ra vấn đề, trong trường hợp chủ đầu tư dự án có sai phạm thì người dân mua nhà cũng không vi phạm.

Đại diện Bộ Tư pháp cho biết theo quy định của Bộ luật Dân sự, trường hợp người mua nhà đất của chủ dự án có quyết định cho phép thực hiện dự án, bán nhà cho người dân, thì sau khi quyết định đó có vấn đề, bị sửa đổi, bổ sung thì cũng không ảnh hưởng gì tới quyền của người mua nhà đất đã được cấp giấy.

Trở lại vụ việc thu hồi sổ hồng, ông Hải cho rằng việc thu hồi phải có quyết định hành chính. Trong trường hợp quyết định ban hành không đúng thì người dân có quyền khiếu kiện. Khi xét thấy việc thu hồi không đúng thì phải trả lại sổ cho người dân, thậm chí bồi thường thiệt hại.

Trước đó, Sở Tài nguyên và Môi trường TP Hà Nội thực hiện việc thu hồi sổ hồng đã cấp cho các hộ dân thuộc một số dự án trên địa bàn TP. Thông tin này khiến nhiều người mua nhà ở của các dự án này rất hoang mang, lo lắng.

Sau đó, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã yêu cầu TP Hà Nội dừng thu hồi sổ hồng, đồng thời đề nghị thanh tra, xử lý trách nhiệm của chủ đầu tư và các cơ quan quản lý có liên quan đã để xảy ra sai phạm trong quản lý đầu tư, xây dựng.

Trước đó, Tổng cục Quản lý đất đai đã có báo cáo Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà về vụ việc này. Theo đó, việc thu hồi sổ hồng được thực hiện tại 3 dự án (dự án tổ hợp chung cư cao cấp và thương mại Bemes; dự án khu nhà ở Xa La; dự án tòa nhà trung tâm thương mại CT5A, B). Tổng số sổ hồng đã thu hồi 384/3.663 đã cấp.

Các trường hợp thu hồi là các trường hợp nằm tại các tầng có sai phạm về quy hoạch xây dựng (sai phạm trong chuyển đổi công năng từ chức năng sàn thương mại, dịch vụ sang nhà ở, xây dựng vượt tầng…).

Lý do thu hồi: Quá trình thực hiện cấp sổ hồng, khi thẩm định hồ sơ pháp lý đã không kiểm tra chặt chẽ, dẫn đến có sai sót trong việc xác định điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, bán nhà ở của chủ đầu tư dự án.

Báo cáo với Bộ trưởng Trần Hồng Hà, Tổng cục Quản lý đất đai cho biết việc để xảy ra sai phạm trong các dự án nêu trên là do quá trình quản lý đầu tư, xây dựng, quản lý quy hoạch, kiến trúc không chặt chẽ. Các sai phạm này đã dẫn đến cơ quan cấp sổ hồng gặp khó khăn trong việc giải quyết cấp sổ hồng cho người dân.

Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội chưa thực hiện đúng quy trình thu hồi sổ hồng, cụ thể chưa thông báo cho người sử dụng đất biết lý do nhưng đã quyết định thu hồi sẽ làm ảnh hưởng tới dư luận xã hội.

Việc chưa xử lý sai phạm của chủ đầu tư, trách nhiệm của các cơ quan chức năng cũng như chưa đưa ra các giải pháp khắc phục đã tiến hành thu hồi sổ hồng đã cấp cho người mua nhà là chưa thỏa đáng, sẽ có những nhận định thiên vị cho chủ đầu tư, bao che cho các cơ quan chức năng và không bảo vệ quyền lợi của người mua nhà.