Siêu dự án đường hầm 16 tỷ USD nguy cơ 'đắp chiếu', gần 1.000 lao động sắp mất việc

Dự án xây dựng đường hầm dưới sông Hudson trị giá 16 tỷ USD, nối New Jersey với thành phố New York, có nguy cơ phải tạm dừng thi công ngay từ cuối tuần tới, nếu chính quyền Tổng thống Donald Trump không khôi phục nguồn tài trợ liên bang.

Dự án mang tên Gateway nằm ở vị trí then chốt trên tuyến đường sắt Northeast Corridor - hành lang giao thông đông đúc bậc nhất nước Mỹ, kết nối Boston và Washington. Đây cũng là một trong những dự án hạ tầng lớn và quan trọng nhất tại Mỹ hiện nay.

Công trình đã được triển khai hơn một năm, sau khi chính phủ liên bang cam kết đầu tư khoảng 12 tỷ USD. Hiện các công nhân đang chuẩn bị lắp đặt máy khoan hầm khổng lồ đầu tiên trong tổng số hai máy, vừa được vận chuyển từ Đức sang theo từng bộ phận.

Tuy nhiên, dòng vốn từ Washington đã bị ngưng trệ từ tháng 10, thời điểm chính phủ liên bang đóng cửa. Bộ Giao thông Vận tải Mỹ cho biết khoản tài trợ này sẽ tiếp tục bị đình chỉ cho đến khi các hợp đồng của dự án được rà soát, nhằm bảo đảm tuân thủ các quy định mới liên quan đến doanh nghiệp do phụ nữ và người thiểu số làm chủ.

Dù Ủy ban Phát triển Gateway đã nhiều lần cam kết tuân thủ đầy đủ các yêu cầu trên, nguồn tài chính vẫn chưa được khôi phục. Hiện gần 1.000 công nhân công đoàn vẫn đang làm việc tại bốn công trường ở Manhattan và phía bắc bang New Jersey. Tuy vậy, các quan chức cảnh báo rằng nếu việc đình chỉ kéo dài, mục tiêu hoàn thành dự án vào năm 2035 sẽ khó đạt được.

Theo các nguồn thạo tin, tại cuộc họp hội đồng quản trị hàng tháng vào thứ Ba, Giám đốc điều hành Thomas Prendergast dự kiến sẽ thông báo rằng hoạt động xây dựng buộc phải dừng trước ngày 6/2, khi hạn mức tín dụng - vốn giúp duy trì dự án đến nay - cạn kiệt.

Thượng nghị sĩ Chuck Schumer, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện và là người đóng vai trò then chốt trong việc vận động tài trợ cho dự án, cho biết ông sẽ tham dự cuộc họp để thảo luận về nguy cơ chính phủ tiếp tục đóng cửa. Trong thời gian qua, ông liên tục kêu gọi Tổng thống Trump giải ngân lại khoản tài trợ cho Gateway, dự án mà ông gọi là “công trình hạ tầng quan trọng nhất của quốc gia”.

Dù đã có cuộc gặp tại Nhà Trắng vào giữa tháng 1, Tổng thống Trump vẫn không chấp thuận đề nghị này. Trên mạng xã hội, ông Trump thậm chí đổ lỗi cho ông Schumer, cho rằng chính thượng nghị sĩ New York là người cản trở dự án. Đáp lại, ông Schumer khẳng định Tổng thống mới là người phải chịu trách nhiệm trước nguy cơ mất việc làm và những hệ lụy nghiêm trọng đối với nền kinh tế khu vực Đông Bắc.

“Trong suốt bốn tháng qua, nguồn vốn dành cho Gateway đã bị đóng băng. Chỉ có một người có thể khôi phục lại dự án này. Nếu điều đó không xảy ra, công việc sẽ buộc phải dừng lại ngay trong tuần tới, với hậu quả nặng nề cho khu vực đô thị và toàn bộ hành lang Đông Bắc,” ông Schumer nhấn mạnh.

Bộ Giao thông Vận tải Mỹ hiện chưa phản hồi các yêu cầu bình luận.

Dự án Gateway được xây dựng nhằm bổ sung cho hai đường hầm đơn ray dưới sông Hudson, vốn được đưa vào sử dụng từ hơn 115 năm trước. Hai đường hầm này phục vụ khoảng 70.000 người đi làm mỗi ngày từ New Jersey vào New York, nhưng đã xuống cấp nghiêm trọng sau khi bị ngập nước mặn trong cơn bão Sandy năm 2012.

Amtrak - công ty đường sắt quốc gia Mỹ, đơn vị sở hữu các đường hầm hiện tại - đã nhiều lần cảnh báo rằng nếu một trong hai đường hầm gặp sự cố, lưu lượng tàu ra vào New York có thể giảm tới 75%.

Gateway không phải là dự án đầu tiên xây dựng đường hầm đường sắt dưới sông Hudson. Trước đó, kế hoạch mang tên ARC từng được phê duyệt và sắp khởi công, nhưng đã bị hủy bỏ vào năm 2010 bởi Thống đốc New Jersey khi đó là Chris Christie, do lo ngại chi phí vượt dự toán.

So với ARC, dự án Gateway đã tiến xa hơn nhiều. Máy khoan hầm đầu tiên đã có mặt tại công trường, sẵn sàng được lắp ráp và bắt đầu khoan xuyên qua hơn một dặm đá hướng về phía bờ sông. Thế nhưng, trong bối cảnh nguồn vốn tiếp tục bị đóng băng, vẫn chưa rõ liệu dự án này có thực sự được bắt đầu.

Theo: The NY Times