Tài liệu mật hé lộ cảnh báo đanh thép của Tổng thống Putin với Mỹ 17 năm trước

Theo tài liệu mật của chính phủ Mỹ được giải mật và công bố bởi Cơ quan Lưu trữ quốc gia Mỹ (NARA), Tổng thống Nga Vladimir Putin từng cảnh báo người đồng cấp Mỹ George W. Bush vào năm 2008 rằng ý định của Washington về việc kết nạp Ukraine vào NATO sẽ gây ra cuộc đối đầu lâu dài giữa hai quốc gia.

"Giờ tôi muốn nhắc lại những gì tôi nói với Condi và Gates (khi đó là Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice và Bộ trưởng Quốc phòng Robert Gates - TASS) ở Moskva về việc mở rộng NATO. Điều này có lẽ không mới đối với các vị và tôi không mong đợi một phản hồi; tôi chỉ muốn nói to điều đó.

Tôi muốn nhấn mạnh rằng việc một quốc gia như Ukraine gia nhập NATO sẽ tạo ra chiến trường xung đột lâu dài cho cả các vị và chúng tôi, một cuộc đối đầu lâu dài", phiên dịch viên của Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ dẫn lời ông Putin.

Khi được ông Bush hỏi lý do, Tổng thống Putin cho rằng điều này sẽ tạo ra mối đe dọa từ việc NATO di chuyển căn cứ quân sự và hệ thống vũ khí đến sát biên giới Nga. Ngoài ra, ông Putin cũng lưu ý không phải tất cả người Ukraine đều hài lòng về việc đất nước họ trở thành thành viên NATO và có đến 1/3 dân số Ukraine ở thời điểm đó là người Nga.

Trong cuộc phỏng vấn với nhà báo Mỹ Tucker Carlson hồi tháng 2/2024, Tổng thống Putin cũng cho biết Washington gây áp lực lên nhiều nước NATO khác, thúc đẩy ý tưởng mở rộng liên minh bao gồm Ukraine và Georgia.

"Năm 2008, tại Hội nghị thượng đỉnh ở Bucharest, họ tuyên bố cánh cửa gia nhập NATO của Ukraine và Georgia rộng mở. Đức, Pháp dường như phản đối điều đó, cũng như một số nước châu Âu khác. Nhưng sau đó, ông Bush đã gây áp lực lên chúng tôi và chúng tôi buộc phải đồng ý'", ông Putin nhấn mạnh.

Chưa dừng lại, nhà lãnh đạo Nga tiếp tục nói thêm: "Và rồi họ nói 'Ukraine sẽ không ở trong NATO đâu'. Tôi nói 'Tôi không biết. Tôi biết mọi người từng đồng ý điều đó vào năm 2008. Tại sao mọi người không đồng ý nó trong tương lai?'. Và họ đáp lại tôi rằng 'À, họ gây áp lực lên chúng tôi lúc đó'".

Tháng 4/2008, tại Hội nghị Thượng đỉnh NATO tổ chức tại Bucharest, thành viên NATO đưa vào tuyên bố cuối cùng cam kết bằng văn bản về việc chấp nhận Ukraine và Georgia gia nhập liên minh mà không nêu rõ thời hạn.

Đến tháng 2/2019, quốc hội Ukraine thông qua sửa đổi hiến pháp, củng cố nỗ lực của nước này hướng tới tư cách thành viên NATO. Tổng thống Vladimir Zelensky cũng từng nhiều lần khẳng định Ukraine muốn gia nhập NATO.