Trong suốt 25 năm đưa tin về ngành hàng không cho CNN, Richard Quest – một trong những gương mặt kỳ cựu nhất của kênh tin tức này – gần như đã đặt chân lên mọi loại máy bay thương mại đáng chú ý, từ những “lão tướng” đã nghỉ hưu cho tới các dòng hiện đại nhất đang tung cánh khắp bầu trời.
Nhưng tình yêu với hàng không của ông bắt đầu từ rất lâu trước đó. “Trong ngành này, không có gì đứng yên, bởi bạn luôn tìm cách cải tiến những gì đã có trước đó,” ông Quest nói. Và từ ký ức tuổi thơ trên những chiếc máy bay ồn ào cho tới kỷ nguyên siêu phản lực hào nhoáng, ông đã chọn ra 10 mẫu máy bay chở khách xuất sắc nhất mọi thời đại.
Dưới đây là bảng xếp hạng – từ vị trí thứ 9 đến ngôi vương.
9. BAC 1-11 – Ký ức tuổi thơ ồn ào nhưng kỳ diệu
Chuyến bay thương mại đầu tiên: 9/4/1965
Tình trạng: Đã ngừng hoạt động
BAC 1-11 là một trong những biểu tượng của kỷ nguyên phản lực tại châu Âu. Với hai động cơ Rolls-Royce đặt phía sau thân, chiếc máy bay này từng rất phổ biến cho các chuyến bay nội lục địa và cả xuyên Đại Tây Dương.
Tuy nhiên, tiếng ồn lớn từ động cơ phản lực đời đầu khiến nó dần bị loại bỏ khi các quy định môi trường của EU siết chặt. Đến năm 2019, chiếc BAC 1-11 cuối cùng chính thức “về hưu”.
Với Quest, đây là chiếc máy bay đã gieo mầm đam mê. Ông nhớ như in khoảnh khắc bước xuống cầu thang tại sân bay Liverpool khi còn nhỏ, ngoái lại nhìn chiếc máy bay và tự hỏi: “Làm sao nó có thể bay lên và giữ mình trên không trung được?” Sự kinh ngạc ấy chưa bao giờ rời bỏ ông.
8. Douglas DC-3 – Cỗ máy mở cửa bầu trời nước Mỹ
Chuyến bay đầu tiên: 25/6/1936
Tình trạng: Đã nghỉ hưu
Nếu trước năm 1936, bay xuyên nước Mỹ là hành trình kết hợp máy bay và tàu hỏa kéo dài nhiều chặng, thì sự xuất hiện của DC-3 đã thay đổi tất cả.
Với hơn 13.000 chiếc được sản xuất, DC-3 trở thành “ngựa thồ” thực sự của ngành hàng không Mỹ, mở ra kỷ nguyên vận tải nội địa quy mô lớn. Thiết kế hai động cơ cánh quạt có thể không hào nhoáng, nhưng độ bền bỉ của nó đã làm nên lịch sử.
Quest từng có dịp bay trên DC-3 trong dự án Vintage Airways của Richard Branson, nơi mọi thứ – từ đồng phục tiếp viên đến âm nhạc Glenn Miller – đều tái hiện không khí thập niên 1940.
7. Airbus A320 – Kỳ tích kỹ thuật của châu Âu
Chuyến bay đầu tiên: 26/6/1988
Tình trạng: Đang hoạt động
Là đối thủ trực tiếp của Boeing 737, A320 đã vượt qua khởi đầu đầy sóng gió – khi chuyến bay trình diễn đầu tiên kết thúc bằng tai nạn – để trở thành mẫu máy bay được bàn giao nhiều nhất trong lịch sử tính đến năm 2025.
Cứ mỗi hai giây lại có một chiếc A320 cất hoặc hạ cánh ở đâu đó trên thế giới. Quest gọi nó là “một kỳ tích kỹ thuật”, minh chứng cho chiến lược đúng đắn của Airbus khi xây dựng cả một gia đình máy bay đồng bộ.
6. Boeing 707 – Biểu tượng của kỷ nguyên phản lực
Chuyến bay đầu tiên: 26/10/1958
Tình trạng: Đã ngừng khai thác
Boeing 707 là mẫu phản lực thương mại đầu tiên của Boeing và nhanh chóng giúp hãng giành ưu thế vượt trội. Với Pan Am và TWA khai thác rầm rộ, 707 trở thành “tấm vé bắt buộc” cho bất kỳ hãng hàng không nào muốn chinh phục đường bay xuyên Đại Tây Dương.
Dù cực kỳ ồn ào với bốn động cơ, 707 lại là hiện thân của sự sang trọng thời đó – với xe đẩy phục vụ thịt bò nướng và súp nóng ngay trên không trung.
5. Boeing 767 – Người hùng thầm lặng
Chuyến bay đầu tiên: 8/9/1982
Tình trạng: Dần bị thay thế
Không hào nhoáng như 747, 767 lại là “xương sống” của nhiều hãng hàng không. Thiết kế 2-3-2 giúp đa số hành khách có ghế lối đi hoặc cửa sổ – một ưu điểm lớn về trải nghiệm.
Quest đặc biệt yêu thích 767 vì ông thường bay tuyến New York – London trên mẫu này. Dù nhiều chiếc đã hơn 30 năm tuổi, chúng vẫn vận hành an toàn và hiệu quả.
4. Boeing 777 – Kẻ thay đổi cuộc chơi
Chuyến bay đầu tiên: 7/6/1995
Tình trạng: Đang hoạt động
“Triple Seven” là máy bay hai động cơ lớn nhất thế giới và được xem là một trong những widebody thành công nhất lịch sử. Nhờ tầm bay xa, sức chứa lớn và tính linh hoạt, 777 mở ra nhiều đường bay mới.
Quest từng có mặt trên chuyến bay lập kỷ lục Guinness của 777-200LR, bay vòng gần ba phần tư Trái đất không dừng. Với ông, 777 xứng đáng nằm trong nhóm xuất sắc nhất mọi thời đại.
3. Airbus A380 – Gã khổng lồ bị sinh nhầm thời
Chuyến bay đầu tiên: 25/10/2007
Tình trạng: Ngừng sản xuất, vẫn đang khai thác hạn chế
Chiếc máy bay hai tầng hoàn toàn duy nhất trên bầu trời từng được kỳ vọng soán ngôi 747. Hành khách yêu thích sự êm ái gần như tuyệt đối của A380 – đến mức có thể trò chuyện bình thường khi cất cánh.
Tuy nhiên, xu hướng thị trường chuyển sang máy bay nhỏ, bay thường xuyên hơn khiến A380 trở nên quá khổ. Dù vậy, với Quest, đây là “một tuyệt phẩm kỹ thuật”.
2. Boeing 747 – “Nữ hoàng bầu trời”
Bay lần đầu: 1970
Tình trạng: Đang dần rút khỏi khai thác
Nếu có một chiếc máy bay định nghĩa du lịch hàng không thế kỷ 20, đó là Boeing 747.
Phần “bướu” đặc trưng không chỉ giúp nhận diện từ xa mà còn biến 747 thành biểu tượng văn hóa toàn cầu. Là máy bay thân rộng đầu tiên, nó đưa hàng không bước vào kỷ nguyên đại chúng — nơi việc bay xuyên lục địa không còn là đặc quyền của giới siêu giàu.
Cầu thang xoắn ốc dẫn lên khoang trên từng là đỉnh cao của sự hào nhoáng. Với nhiều hành khách, được ngồi tầng trên của 747 là dấu mốc “tôi đã thành công”.
Hơn 1.500 chiếc đã được sản xuất trước khi dây chuyền đóng lại năm 2022. Dù dần rút khỏi bầu trời, “Nữ hoàng” vẫn là một trong những máy bay được yêu thích nhất lịch sử.
1. Concorde – Huyền thoại siêu thanh mà GenZ gần như không biết
Chuyến bay đầu tiên: 21/1/1976
Tình trạng: Ngừng hoạt động từ 2003
Bay với tốc độ Mach 2.04 (1.354 mph), Concorde có thể đưa hành khách từ châu Âu tới New York chỉ trong khoảng 3,5 giờ – nhanh gấp đôi hiện nay.
Dự án hợp tác Anh – Pháp này chưa bao giờ hòa vốn vì chi phí phát triển khổng lồ. Sau tai nạn năm 2000 và những khó khăn tài chính, Concorde chính thức ngừng bay năm 2003, thời điểm mà GenZ lớn tuổi nhất cũng chỉ 6 tuổi. Gen Z (Thế hệ Z) bao gồm những người sinh ra trong giai đoạn từ khoảng năm 1997 đến 2012.
Chỉ có 100 ghế, khoang chật và ồn, ghế ngồi giống ghế văn phòng, nhưng cảm giác khi máy bay tăng tốc vượt tốc độ âm thanh là điều không gì sánh được.
Quest từng có mặt trên chuyến bay cuối cùng từ New York về London. “Tôi đã mỉm cười suốt chuyến bay đầu tiên trên Concorde,” ông kể. “Và tôi đã rơi nước mắt ở chuyến bay cuối.”
Với ông, đây là lần hiếm hoi trong lịch sử hàng không mà nhân loại không tiến lên, mà thực chất là lùi lại – khi một bước tiến công nghệ không được tiếp nối.
Tham khảo: CNN