Bán hàng kiếm đồng ra đồng vào: Làm sao biết mình có đang nợ thuế hay không?

Từ hôm qua (21/10) đến giờ, những băn khoăn về vấn đề nộp thuế bỗng trở thành mối bận tâm của không ít người, đặc biệt là dân văn phòng "tay trái kinh doanh , buôn bán" kiếm thêm đồng ra đồng vào; hoặc là những "tấm chiếu mới" đã hoặc đang kinh doanh full-time nhưng còn chưa có nhiều kinh nghiệm.

Vậy đâu là vấn đề quan trọng nhất, cần quan tâm và kiểm tra ngay lúc này?

Trường hợp nào bắt buộc phải đăng ký hộ kinh doanh ?

Đối tượng bắt buộc phải đăng ký hộ kinh doanh là cá nhân, hộ gia đình kinh doanh có địa điểm cố định, hoạt động thường xuyên và có thu nhập ổn định. Cụ thể:

- Cá nhân, hộ gia đình kinh doanh có địa điểm cố định: Việc có một địa điểm kinh doanh cố định là một trong những yếu tố chính quyết định việc phải đăng ký hộ kinh doanh .

- Hoạt động thường xuyên và có thu nhập ổn định: Nếu hoạt động kinh doanh diễn ra đều đặn và có nguồn thu nhập ổn định, chủ hộ phải đăng ký hộ kinh doanh để hợp pháp hóa hoạt động của mình.

- Sử dụng lao động: Cá nhân hoặc hộ gia đình sử dụng từ 10 lao động trở xuống cũng phải đăng ký hộ kinh doanh .

- Kinh doanh online: Cá nhân hoặc hộ gia đình kinh doanh online cũng phải đăng ký kinh doanh và khai nộp thuế theo quy định.

Các trường hợp không bắt buộc đăng ký hộ kinh doanh :

- Cá nhân, hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối.

- Người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ, làm dịch vụ có thu nhập thấp.

Hộ kinh doanh phải nộp những loại thuế nào?

Từ ngày 01/06/2025, Nghị định 70/2025/NĐ-CP chính thức bãi bỏ hình thức nộp thuế khoán đối với hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ trở lên. Đồng thời, các hộ kinh doanh này phải chuyển sang sử dụng hóa đơn điện tử được khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.

Như vậy, từ ngày 01/06/2025:

- Hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở lên đang áp dụng thuế khoán sẽ phải chuyển sang nộp thuế theo phương pháp kê khai.

- Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng không thay đổi chính sách thuế, từ nay đến hết 31/12/2025 có thể lựa chọn nộp thuế theo 1 trong 2 phương pháp: Phương pháp khoán, hoặc Phương pháp kê khai.

Tuy nhiên kể từ này 01/01/2026, theo Nghị quyết 198/2025/QH15 đã được Quốc hội thông qua, chính thức xóa bỏ hoàn toàn chế độ thuế khoán đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh . Khi đó: Dù là hộ kinh doanh cá thể có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm hay từ 1 tỷ đồng/năm trở lên thì đều phải tính thuế theo phương pháp kê khai.

Kể từ 01/01/2026, theo quy định về thuế, hộ kinh doanh phải nộp 2 loại thuế chính:

- Thuế Giá trị gia tăng (GTGT): Là loại thuế gián thu, tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Theo khoản 25 Điều 5 Luật Thuế giá trị gia tăng 2024, từ ngày 1/1/2026, những hàng hóa, dịch vụ của hộ, cá nhân sản xuất, kinh doanh có mức doanh thu hằng năm từ 200 triệu đồng trở lên tính theo năm dương lịch thì sẽ cần đóng thuế GTGT.

- Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN): Là loại thuế trực thu, đánh vào thu nhập của chủ hộ kinh doanh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh . Hộ kinh doanh , cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm dương lịch từ 100 triệu đồng trở xuống thì thuộc trường hợp không phải nộp thuế thu nhập cá nhân theo quy định pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.

Cách tra cứu nợ thuế của hộ kinh doanh

- Bước 1: Truy cập trang Thuế điện tử https://thuedientu.gdt.gov.vn/, chọn “Cá nhân”.

Bước 2: Đăng nhập tài khoản.

- Chọn “Đăng nhập”.

- Chọn “Đăng nhập bằng tài khoản thuế điện tử”.

- Nhập thông tin “Mã số thuế” -> nhập “Mã kiểm tra” -> Chọn “Tiếp tục”.

- Nhập tên đăng nhập và mật khẩu -> chọn “Đăng nhập”.

Bước 3: Tra cứu nghĩa vụ thuế.

Sau khi đăng nhập, chọn “Tra cứu” -> Chọn “Tra cứu nghĩa vụ thuế” -> Nhấn “Tra cứu” để xem thông tin về các khoản thuế phải nộp.

Tại cột “Loại nghĩa vụ” nếu hiển thị là “Còn phải nộp” thì người nộp thuế lập giấy nộp tiền và thực hiện nộp tiền thuế để hoàn thành nghĩa vụ thuế.