Thông tin từ Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng ), cơ quan soạn thảo luật Nhà ở sửa đổi , đề xuất sở hữu chung cư có thời hạn đã được đưa ra khỏi nội dung của dự thảo mới nhất ngày 10.7.

Bộ Xây dựng bỏ đề xuất chung cư có thời hạn, phải chấm dứt quyền sở hữu khi công trình hết thời hạn sử dụng
ẢNH: T.N
Đề xuất sở hữu chung cư có thời hạn tại dự thảo cũ đang gây ra nhiều tranh luận trái chiều. Tại dự thảo cũ, điều 28 quy định xác lập và chấm dứt quyền sở hữu nhà chung cư .
Theo đó, cơ quan soạn thảo đề xuất bổ sung quy định về sở hữu nhà chung cư có thời hạn. Quyền sở hữu căn hộ được xác lập kể từ khi Nhà nước công nhận quyền sở hữu và sẽ chấm dứt khi công trình hết thời hạn sử dụng hoặc dù chưa hết niên hạn, nhưng thuộc trường hợp buộc phải phá dỡ theo quy định pháp luật.
Khi chung cư hết thời hạn khai thác hoặc xuất hiện dấu hiệu xuống cấp nghiêm trọng, không còn bảo đảm an toàn, UBND cấp tỉnh sẽ tổ chức kiểm định chất lượng công trình. Trên cơ sở kết quả đánh giá, cơ quan có thẩm quyền sẽ quyết định kéo dài thời hạn sử dụng nếu công trình vẫn đáp ứng.
Để đảm bảo quyền lợi của cư dân sau khi chung cư phải phá dỡ, dự thảo đề xuất nếu các chủ sở hữu thống nhất cải tạo hoặc xây dựng lại dự án, sẽ tiếp tục được sử dụng phần diện tích đất hiện có và góp kinh phí theo tỷ lệ diện tích sở hữu của từng căn hộ.
Hoặc chủ sở hữu được bồi thường giá trị quyền sử dụng đất tương ứng với phần diện tích sử dụng chung theo quy định của pháp luật đất đai tại thời điểm bồi thường...
Trong văn bản góp ý đề xuất này, Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) cho rằng nên tiếp tục giữ quy định quyền sở hữu nhà chung cư không xác định thời hạn, gắn với quyền sử dụng đất ở ổn định lâu dài như luật Nhà ở 2023 và luật Đất đai 2024.
Theo HoREA, việc gắn thời hạn sở hữu căn hộ với tuổi thọ công trình có thể khiến người dân - chủ sở hữu căn hộ nảy sinh tâm lý bất an, đồng thời chưa bảo đảm tính ổn định, thống nhất của hệ thống pháp luật. Do đó, hiệp hội đề xuất tiếp tục giữ quy định quyền sở hữu nhà chung cư không xác định thời hạn, gắn với quyền sử dụng đất ở ổn định lâu dài.
Cơ quan soạn thảo cũng cho hay, diện dự thảo luật Nhà ở sửa đổi vẫn tiếp tục được nghiên cứu, chỉnh sửa, trình các cấp có thẩm quyền thẩm định theo đúng tiến độ đã quy định.
Luật Nhà ở hiện hành không quy định thời hạn sở hữu căn hộ, mà chỉ quy định thời hạn sử dụng nhà chung cư dựa trên hồ sơ thiết kế và và thời gian sử dụng thực tế nhà chung cư theo kết luận kiểm định của cơ quan có thẩm quyền.
Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phân loại, phân cấp công trình, thời hạn sử dụng công trình sẽ được xác định theo 4 cấp. Sau khi hết thời hạn sử dụng, cơ quan chức năng sẽ kiểm định lại chất lượng và gia hạn nếu đảm bảo an toàn.
| Cấp công trình | Thời hạn sử dụng |
|---|---|
Nhà ở riêng lẻ 1 tầng sử dụng vật liệu có độ bền thấp; công trình có mục đích sử dụng tạm | Nhỏ hơn 25 năm |
Công trình chịu tác động trực tiếp của môi trường xâm thực mạnh, trừ công trình tạm | Không nhỏ hơn 25 năm |
Công trình dân dụng, công nghiệp, hạ tầng kỹ thuật và các công trình dạng nhà khác | Không nhỏ hơn 50 năm |
Nhà và công trình độc đáo, có giá trị kiến trúc, ý nghĩa biểu tượng quan trọng (bảo tàng quốc gia, sân vận động thi đấu cấp quốc gia, nhà hát quốc gia...) | Không nhỏ hơn 100 năm |