Các tập đoàn lớn tiếp tục rót hàng tỉ USD vào Việt Nam

Samsung lên kế hoạch rót 6 tỉ USD vào VN mở rộng bán dẫn

Theo tờ The Korea Herald ngày 11.10, các công ty thuộc Tập đoàn Samsung dự kiến đầu tư tổng cộng 12.260 tỉ won (khoảng 9,15 tỉ USD) nhằm mở rộng năng lực sản xuất và kiểm định bán dẫn. Trong đó, gần 8.000 tỉ won, tương đương khoảng 6 tỉ USD, được dành cho các dự án tại VN, phần còn lại tập trung vào việc phát triển năng lực sản xuất công nghệ cao tại Hàn Quốc. Kế hoạch đầu tư này được triển khai thông qua hai doanh nghiệp chủ chốt là Samsung Electronics và Samsung Electro-Mechanics, với trọng tâm lần lượt là kiểm định chip nhớ và sản xuất chất nền đóng gói bán dẫn phục vụ các bộ xử lý hiệu năng cao.

ẢNH: NGỌC THẮNG

Trước đó, tờ Seoul Economic Daily của Hàn Quốc đưa tin, Samsung Electronics đã đưa khoảng 100 kỹ sư VN sang hai cơ sở bán dẫn Cheonan và Onyang tại Hàn Quốc để tham gia chương trình đào tạo chuyên sâu từ tháng 7.2026. Đây là bước chuẩn bị nhân lực cho tổ hợp bán dẫn mà tập đoàn dự kiến phát triển tại VN. Các kỹ sư được tiếp cận trực tiếp dây chuyền công nghệ, quy trình kiểm tra chất lượng chip nhớ và xử lý các vấn đề kỹ thuật phát sinh trong thực tế.

Ngoài Samsung, trong năm nay LG Innotek triển khai dự án nhà máy bán dẫn có vốn đầu tư 1 tỉ USD, bổ sung thêm một mắt xích vào hệ sinh thái điện tử mà tập đoàn này đã xây dựng nhiều năm tại thành phố cảng Hải Phòng. Intel cũng chuyển một phần dây chuyền lắp ráp, đóng gói và kiểm thử bán dẫn từ Costa Rica sang nhà máy tại Khu công nghệ cao TP.HCM. Cơ sở này có tổng vốn đầu tư khoảng 1,5 tỉ USD, tạo hơn 2.700 việc làm kỹ thuật trình độ cao và đạt kim ngạch xuất khẩu 11,67 tỉ USD trong năm 2025. Động thái điều chuyển dây chuyền cho thấy VN ngày càng giữ vai trò quan trọng trong mạng lưới sản xuất bán dẫn toàn cầu của tập đoàn Mỹ.

Trong khi đó, tại Phú Thọ, Công ty TNHH Điện tử BYD Việt Nam được cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư điều chỉnh, tăng vốn đầu tư thêm 479,8 triệu USD cho dự án tại Khu công nghiệp Phú Hà. Trước đợt điều chỉnh, dự án có vốn đăng ký 269 triệu USD. Hoạt động mở rộng gắn với sản xuất thiết bị điện tử, máy tính bảng và thiết bị thông minh, cho thấy sức hút của VN đối với các nhà sản xuất trong chuỗi cung ứng công nghệ.

Mới nhất ngày 5.10 vừa qua, Infineon Technologies, một trong những công ty hàng đầu thế giới về giải pháp bán dẫn của Đức, đã chính thức khai trương văn phòng mới tại TP.HCM. Đây sẽ là trung tâm cho các hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), kinh doanh và tiếp thị của công ty tại khu vực miền Nam. Năm 2023, công ty này đã mở Trung tâm R&D tại Hà Nội để hỗ trợ các hoạt động phát triển bán dẫn. Ông C.S. Chua, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của Infineon Technologies khu vực châu Á - Thái Bình Dương, khẳng định: "Việc khai trương văn phòng mới tại TP.HCM thể hiện niềm tin của Infineon vào tiềm năng tăng trưởng dài hạn của VN, cũng như cam kết của Infineon trong việc hỗ trợ doanh nghiệp, phát triển nhân tài địa phương và đóng góp vào hệ sinh thái bán dẫn của đất nước, củng cố vai trò của VN trong mạng lưới đổi mới sáng tạo toàn cầu".

Đưa doanh nghiệp Việt vào chuỗi giá trị

PGS-TS Nguyễn Thường Lạng , chuyên gia kinh tế và thương mại quốc tế, giảng viên cao cấp Viện Thương mại và kinh tế quốc tế, Đại học Kinh tế quốc dân, nhận xét làn sóng đầu tư hàng tỉ USD từ các tập đoàn quốc tế vừa mở ra cơ hội nâng cấp vị trí trong chuỗi giá trị toàn cầu, vừa đặt ra yêu cầu chuẩn bị tốt hơn về hạ tầng, nhân lực và chính sách công nghiệp. Nhưng khả năng chuyển giao công nghệ, tỷ lệ nội địa hóa, mức độ tham gia của doanh nghiệp trong nước và cơ hội hình thành đội ngũ kỹ sư có chuyên môn cao mới là những yếu tố quyết định tác động lâu dài đối với nền kinh tế VN.

Theo GS-TS Võ Xuân Vinh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh doanh, Đại học Kinh tế TP.HCM (UEH), xu hướng dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) dịch chuyển vào lĩnh vực công nghệ cao và bán dẫn tại VN đã được nhìn thấy từ trước. Đặc biệt, sau Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị trong thu hút FDI thế hệ mới, chiến lược đẩy mạnh công nghiệp bán dẫn của VN khiến dòng vốn FDI có sự thay đổi ngày càng rõ nét. Điều này mở ra cơ hội để VN nâng cấp năng lực sản xuất, tiếp cận công nghệ tiên tiến và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. GS Vinh nhận xét: "Trong bối cảnh các nền kinh tế tái cơ cấu chuỗi cung ứng và cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, VN có thể tận dụng dòng vốn từ nhiều đối tác để thúc đẩy chuyển giao tri thức, phát triển nhân lực và từng bước hình thành năng lực công nghệ trong nước".

Tuy nhiên, ông Vinh nhấn mạnh, thu hút được vốn và công nghệ từ các tập đoàn lớn mới chỉ là bước đầu. Thách thức là làm sao để doanh nghiệp VN không đứng ngoài chuỗi cung ứng, bởi phần lớn công nghệ, linh kiện và mạng lưới cung ứng quan trọng vẫn do các tập đoàn nước ngoài nắm giữ.

"Chúng ta hôm nay không tiếp cận dòng vốn ngoại trong tâm thế làm gia công mà sẵn sàng cung cấp dịch vụ tốt nhất, một môi trường đầu tư an ninh, thân thiện và cởi mở, cầu thị… với lực lượng nhân lực cao cấp được đào tạo tốt. Đó là điểm mạnh để bước vào chuỗi giá trị. Về phía doanh nghiệp, vẫn phải cần được hỗ trợ để phát triển công nghiệp hỗ trợ nhiều hơn nữa; nâng cao năng lực nhà cung ứng nội địa, đầu tư cho R&D và đào tạo nhân lực chuyên sâu. Đồng thời, cơ quan quản lý cần đóng vai trò kết nối doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn FDI, giúp dòng vốn công nghệ cao tạo hiệu ứng lan tỏa rộng hơn thay vì chỉ làm tăng quy mô sản xuất và xuất khẩu", GS-TS Võ Xuân Vinh nói.