Cảnh giác với việc mua bất động sản '2 giá’

Siết chặt việc khai gian giá mua bán nhà đất

Mới đây, Bộ Tài chính đã có Công văn số 14257/BTC-VP gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và Tổng cục Thuế về việc tăng cường chống thất thu thuế trong hoạt động kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản.

Theo đó, để chống thất thu thuế trong hoạt động kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản Bộ Tài chính hướng dẫn người dân, doanh nghiệp kê khai đúng giá chuyển nhượng bất động sản.

Bộ Tài chính cũng đề nghị UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chỉ đạo các cơ quan liên quan tăng cường phối hợp, trao đổi, cung cấp thông tin cho cơ quan Thuế để quản lý chặt chẽ thuế đối với các hoạt động kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản của người dân, doanh nghiệp.

"Yêu cầu các tổ chức hành nghề công chứng, các cơ quan nhà nước liên quan hướng dẫn người dân, chủ đầu tư dự án bất động sản, doanh nghiệp kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản kê khai trên hợp đồng công chứng theo giá thực tế mua bán, để làm căn cứ tính thuế theo quy định của pháp luật. Các trường hợp chuyển nhượng bất động sản giá kê khai trên hợp đồng thấp hơn giá chuyển nhượng thực tế là hành vi vi phạm pháp luật về thuế, sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật", công văn nêu rõ.

Bộ Tài chính cũng đề nghị các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương thường xuyên vận động và tuyên truyền người dân, doanh nghiệp kê khai trung thực giá chuyển nhượng bất động sản trên hợp đồng mua bán.

Cũng tại công văn này, Bộ Tài chính cũng giao Tổng cục Thuế đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật, đặc biệt là nội dung quy định về hành vi trốn thuế và xử lý vi phạm đối với hành vi trốn thuế trong pháp luật hình sự và chính sách thuế liên quan đến hoạt động kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản để người dân, doanh nghiệp được biết thực hiện. Tăng cường công tác quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh, chuyển nhượng bất động sản của người dân, doanh nghiệp; chỉ đạo xử lý nghiêm hành vi trốn thuế.

Mất tiền oan khi mua bán “2 giá”

Tình trạng mua bán nhà đất "2 giá" hiện đang diễn ra thường xuyên trên thị trường bất động sản. Ngoài tiền ghi trên hợp đồng mua bán, sẽ là khoản tiền chênh đôi khi cao gần với giá mua ký trên hợp đồng.

Theo anh Thanh Tùng - môi giới bất động sản tại Hà Nội cho biết, khi giao dịch mua bán nhà đất, người bán sẽ phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Còn người mua phải đóng lệ phí trước bạ nhà.

“Nếu giá chuyển nhượng căn nhà trên hợp đồng công chứng được ghi thấp hơn so với giá thực tế, cả hai bên sẽ giảm được tiền đóng thuế, phí. Ví dụ, một căn nhà giá 3 tỷ đồng, nhưng trên hợp đồng chỉ ghi 2 tỷ đồng. Số tiền 1 tỷ đồng còn lại sẽ không phải chịu thuế, phí”, anh Tùng lấy ví dụ.

ảnh minh họa

Trước đó, vào khoảng giữa năm 2021, Cục Thuế TP. Hà Nội đã lên tiếng cảnh báo tình trạng vi phạm pháp luật, khai sai giá bất động sản để trốn thuế. Giới đầu tư bất động sản còn gọi lại đây là "tiền chênh", nằm ngoài hợp đồng, hoàn toàn không có giấy tờ nào chứng minh. Người mua có nguy cơ mất trắng số tiền chênh này, nếu có tranh chấp xảy ra.

Hay, tại TP.HCM, Chi cục Thuế Quận 10 đã phát hiện nhiều vụ mua bán căn hộ có giá trị chuyển nhượng lên tới 4 - 5 tỷ đồng nhưng lại kê khai nộp thuế có giá trị chỉ bằng 1/5 (khoảng 1 tỷ đồng). Chi cục này đã chuyển hồ sơ kiến nghị Công an điều tra làm rõ.

Trước tình trạng khai gian giá mua bán bất động sản, Luật sư Nghiêm Quang Vinh -  Giám đốc công ty Luật Nghiêm Quang (đoàn luật sư TP. Hà Nội) nhận định, việc mua bán có tiền chênh ngoài hợp đồng bằng hình thức kê khai 2 giá khi mua bán là hành vi vi phạm pháp luật về thuế. Tuy nhiên, người mua nhà chấp nhận điều này để đỡ chịu khoản thuế từ số tiền ngoài hợp đồng như vậy là tiếp tay cho việc trốn thuế.

Luật sư Vinh cho biết: “Trong quy định của pháp luật, tất cả các loại hợp đồng mua bán thương mại phải có chứng từ, hóa đơn, giấy biên nhận. Tại Điều 15 Luật Kinh doanh Bất động sản 2014 cũng quy định rõ, giá mua bán, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê mua bất động sản do các bên thỏa thuận và được ghi rõ trong hợp đồng".

Theo vị luật sư, trong trường hợp khai gian giá mua bán bất động sản có thể sẽ rủi ro cho người mua nếu giá trong hợp đồng thấp hơn giá thực tế khi có tranh chấp xảy ra.

"Nếu điều đó xảy ra, đương nhiên, đây là thiệt thòi lớn đối với người mua. Có thể người bán sẵn sàng trả lại tiền cho khách hàng nhưng sẽ chỉ trả lại số tiền ghi trong hợp đồng. Lúc này người mua cũng đành chấp nhận vì giấy trắng mực đen rất rõ ràng, không có bằng chứng để chứng minh mình đã đưa tiền cho người bán nhiều hơn", luật sư Nghiêm Quang Vinh phân tích.

Theo luật sư Vinh, Nguồn cơn dẫn tới tình trạng mua bán khai gian giá do hiện nay mỗi địa phương có quy định mức giá bất động sản khác nhau nhưng giá quy định lại thấp hơn thực tế rất nhiều. Nên người mua và bán chỉ cần ghi không thấp hơn giá quy định là có căn cứ.

Bên cạnh đó, vị luật sư nhận định: “Cả khách hàng và người bán đang thấy lợi trước mắt mà không nhìn thấy cái hại lâu dài, bởi thực trạng này góp phần khiến cho thị trường bất động sản thiếu minh bạch. Do đó, cần có cơ chế rõ ràng, chặt chẽ để chống thất thu thuế”.