Cổ phiếu VCG và ACV cùng "rơi tự do", điều gì đang xảy ra?

Có phải từ áp lực từ thanh tra?

Khép phiên ngày 26/01, cổ phiếu của Tổng CTCP Xuất nhập khẩu và Xây dựng Việt Nam (Vinaconex, VCG) bất ngờ bị bán mạnh, giảm sàn về còn 21,250 đồng/cp. Thanh khoản tăng đột biến lên hơn 24.7 triệu cp, gấp 5.6 lần phiên trước đó và là mức cao nhất kể từ giữa tháng 9/2025. Đáng chú ý, lượng dư bán sàn lên tới hơn 17.1 triệu cổ.

Diễn biến này kéo thị giá của VCG lùi về vùng thấp nhất kể từ giữa tháng 6/2025, đồng thời thấp hơn khoảng 25% so với vùng đỉnh một năm xác lập hồi tháng 9/2025. Xét trên biểu đồ giá hàng ngày, đà suy yếu của cổ phiếu VCG đã kéo dài từ tháng 10/2025 đến nay. Kéo vốn hóa doanh nghiệp giảm về còn 13.700 tỷ đồng.

Diễn biến này gây bất ngờ cho thị trường trong bối cảnh Vinaconex vừa khép lại quý 3/2025 với kết quả kinh doanh bùng nổ. Doanh nghiệp đạt lợi nhuận cao kỷ lục nhờ hoàn tất việc thoái toàn bộ vốn tại CTCP Đầu tư và Phát triển Du lịch Vinaconex (UPCoM: VCR), chủ đầu tư dự án bất động sản nghỉ dưỡng Cát Bà Amatina, mang về khoản lãi đột biến 3.300 tỷ đồng. Thông tin này từng được xem là yếu tố hỗ trợ mạnh cho giá cổ phiếu VCG trong thời gian gần đây.

Một yếu tố đang được thị trường chú ý là kế hoạch thanh tra trong lĩnh vực xây dựng và bất động sản được cơ quan chức năng công bố trước đó.
Cụ thể, vào đầu tháng 1/2026, Cục Thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo lĩnh vực xây dựng (Cục VII) cho biết, sẽ triển khai 7 cuộc thanh tra trong lĩnh vực xây dựng, hạ tầng giao thông và bất động sản. Trọng tâm là các dự án và đơn vị lớn, có tác động lan tỏa và tiềm ẩn nguy cơ sai phạm.
Trong nhóm đầu tư xây dựng, nhà ở và kinh doanh bất động sản, Cục VII dự kiến thanh tra việc chấp hành pháp luật tại các dự án của một số doanh nghiệp, trong đó có Vinaconex với vai trò là nhà đầu tư hoặc chủ đầu tư, thời gian dự kiến rơi vào quý 2/2026.

Cục VII yêu cầu đoàn thanh tra phải được thực hiện đúng thẩm quyền, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật; bảo đảm nội dung thanh tra có trọng tâm, trọng điểm, chính xác, khách quan, không gây cản trở đến hoạt động bình thường của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp được thanh tra.

Ngoài VCG, loạt cổ phiếu khác cũng ghi nhận mức giảm sâu, trong đó ACV của Tổng Công ty Cảng Hàng không Việt Nam mất 8,7% về 53.500 đồng/cp. Cổ phiếu này cũng chứng kiến khối lượng giao dịch đột biến với hơn 7,6 triệu cổ phiếu đã được giao dịch, gấp 1,6 lần trung bình 10 phiên gần nhất. Trong đó, phe bán áp đảo với khối lượng bán ra hơn gấp đôi số cổ phiếu giao dịch của phe mua.

Vinaconex và ACV từng bị liên danh Hoa Lư khiếu nại

Vinaconex hiện là một trong những nhà thầu xây dựng lớn tại Việt Nam, tham gia thi công nhiều tuyến cao tốc từ Bắc vào Nam. Ngoài ra, doanh nghiệp đảm nhiệm các gói thầu thuộc dự án cao tốc Bắc Nam giai đoạn 2 như Bãi Vọt Hàm Nghi, Vũng Áng Bùng, Vân Phong Nha Trang. Đặc biệt, gần đây, Vinaconex đã tham gia vào nhiều gói thầu tại dự án sân bay quốc tế Long Thành .

Cụ thể, năm 2023, Vinaconex nằm trong liên danh Vietur trúng thầu gói 5.10 thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị nhà ga hành khách sân bay Long Thành với giá trị khoảng 35.000 tỷ đồng.

Theo đó, Liên danh Vietur là đơn vị duy nhất được nêu trong danh sách. Liên danh này bao gồm 10 nhà thầu thành viên, đứng đầu là Tập đoàn công nghiệp và thương mại xây dựng IC (ICTAS) - nhà thầu xây dựng lớn của Thổ Nhĩ Kỳ.

Ngoài Vinaconex còn có những cái tên quen thuộc khác như CTCP Đầu tư xây dựng Ricons; CTCP Đầu tư xây dựng Newtecons; CTCP Đầu tư xây dựng SOL E&C; Tổng Công ty xây dựng Số 1; CTCP xây dựng Phục Hưng Holdings, Tổng Công ty xây dựng Hà Nội; CTCP Kết cấu thép ATAD; và CTCP Hawee cơ điện.

Tại thời điểm cạnh tranh gói thầu 5.10 có thêm sự xuất hiện của 2 liên danh là Liên danh Hoa Lư (đứng đầu là Coteccons) và CHEC-BCEG-Vietnam Contractors (đứng đầu là phía Trung Quốc).

Đáng chú ý, tại gói thầu kể trên, liên danh Hoa Lư đã gửi văn bản khiếu nại về năng lực của thành viên đứng đầu liên danh Vietur.
“Chúng tôi cho rằng IC Holdings không đủ tiêu chuẩn kỹ thuật để trúng thầu và việc để IC Holdings trúng thầu có thể ảnh hưởng đến uy tín của Chính phủ Việt Nam và chất lượng công trình”, liên doanh Hoa Lư khẳng định.

Nhóm liên danh này cho biết IC Holdings tên đầy đủ là IC İbrahim Çeçen Yatırım Holding đặt theo tên chủ tịch công ty. Ông được coi là một trong 5 đại gia xây dựng của Thổ Nhĩ Kỳ. Đây là lần đầu tiên IC Holdings vào Việt Nam, trước đó chưa hề có kinh nghiệm gì đối với pháp luật Việt Nam hay các quy định xây dựng, cũng chưa có lý lịch rõ ràng.

Do đó, nhóm liên danh Hoa Lư đề nghị Chính phủ và Bộ Công an vào cuộc để kiểm tra kỹ nhân thân của chủ tịch công ty IC Holdings cũng như các cáo buộc tham nhũng trên báo chí là đúng hay sai.

Trước khiếu nại về kết quả, ACV phản hồi rằng: việc đánh giá hồ sơ dự thầu được thực hiện đúng trình tự, thủ tục của pháp luật về đấu thầu. "Bên mời thầu khẳng định việc đánh giá hồ sơ kỹ thuật của nhà thầu kỹ lưỡng, công tâm và trung thực", văn bản được ký bởi Phó tổng giám đốc Nguyễn Tiến Việt.

"Mối lương duyên" của Vinaconex và ACV tại sân bay Long Thành

Ngoài gói thầu 5.10 lớn nhất, tháng 8/2023, Vinaconex còn có mặt trong liên danh bao gồm Tổng Công ty xây dựng công trình hàng không ACC – TCT xây dựng Trường Sơn – CTCP Phát triển đầu tư xây dựng Việt Nam – CTCP Tập đoàn Cienco4 – CTCP Xây dựng công trình hàng không 647 là nhà thầu duy nhất đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật cho gói thầu số 4.6 có tổng mức đầu tư hơn 8.100 tỷ đồng. Gói thầu 4.6 có nội dung “thi công xây dựng, lắp đặt thiết bị và lập thiết kế bản vẽ thi công xây dựng công trình đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ tàu bay và các công trình khác” của Dự án thành phần 3 – thuộc Dự án Cảng hàng không sân bay Long Thành giai đoạn 1.

Tiếp đó, đến giữa tháng 8/2024, ACV công bố liên danh trúng gói thầu 4.7 có giá trị 6.368 tỷ đồng, liên quan việc thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình sân đỗ tàu bay, nhà ga hành khách và các hạng mục khác thuộc Dự án thành phần 3 của Cảng Hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1.

Ngoài ra, Vinaconex cũng có mặt trong Gói thầu 3.4 – Thi công xây dựng công trình san nền và thoát nước, khảo sát, thiết kế bản vẽ thi công có tổng giá trị hơn 4.400 tỷ đồng. Gói thầu này do liên danh gồm 6 nhà thầu trong nước thực hiện gồm Vinaconex, ACC Construction, Xây dựng công trình giao thông 8 (Cienco8) , Tập đoàn Phúc Lộc, và Xây dựng Trường Sơn.

Gần đây nhất tháng 8/2025, Vinaconex cũng có mặt trong liên danh trúng thầu tại gói thầu 4.12: Thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình đường cất hạ cánh số 2, đường lăn và các hạng mục đồng bộ khác. Gói thầu này thuộc dự án thành phần 3 – thuộc dự án sân bay Long Thành.

Liên danh trúng thầu bao gồm: Tổng Công ty Xây dựng công trình hàng không ACC, Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn, Vinaconex, CTCP Phát triển Đầu tư Xây dựng Việt Nam, CTCP Xây dựng Công trình Hàng không 647, Công ty TNHH Thương mại Khánh Thiện và CTCP Thiết bị và Công nghệ VTG. Giá trị đơn vị trúng thầu với giá 2.570 tỷ đồng. Thời gian thực hiện hợp đồng là 365 ngày.

Đặc biệt, liên danh này cũng chính là đơn vị từng thực hiện gói thầu tương ứng của đường cất hạ cánh thứ nhất.

Chưa dừng lại ở đó, Vinaconex còn đứng đầu liên danh thi công dự án mở rộng nhà ga hành khách quốc tế T2 tại Cảng hàng không quốc tế Nội Bài. Dự án đã hoàn thành và đưa vào hoạt động sớm hơn tiến độ khoảng 3 tháng.

Dự án xây dựng sân bay Long Thành do Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) làm chủ đầu tư, được quy hoạch xây dựng chia làm 3 giai đoạn với tổng mức đầu tư là 336.600 tỷ đồng (tương đương hơn 16 tỷ USD).

Dự án gồm 15 gói thầu, trong đó 3 gói đã hoàn thành, 12 gói đang triển khai thi công. Tổng giá trị khối lượng thực hiện đến nay đạt 67% giá trị hợp đồng.

Giai đoạn 1 đầu tư xây dựng 1 đường cất hạ cánh và 1 nhà ga hành khách cùng các hạng mục phụ trợ đồng bộ với công suất 25 triệu hành khách/năm, 1,2 triệu tấn hàng hóa/năm hoàn thành cuối năm 2025. Tổng mức đầu tư giai đoạn 1 được phê duyệt vào tháng 11/2020 là 109.111 tỷ đồng, tương đương hơn 4,6 tỷ USD.

Giai đoạn 2, xây dựng thêm 1 đường cất hạ cánh cấu hình mở và 1 nhà ga hành khách để đạt công suất 50 triệu hành khách/năm và 1,5 triệu tấn hàng hóa/năm. Còn giai đoạn 3 sẽ hoàn thành các hạng mục của dự án để đạt công suất 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu tấn hàng hóa/năm.