UBND TP.Hà Nội đang lấy ý kiến nhân dân đối với Dự thảo quyết định của UBND thành phố quy định về việc chuyển đổi giữa các loại hình nhà ở trên địa bàn TP.Hà Nội, thực hiện điểm c khoản 3 điều 12 luật Thủ đô số 02/2026/QH16.
Một dự án nhà ở xã hội trên đường Tố Hữu (P.Trung Văn, Hà Nội)
ẢNH: NGUYỄN TRƯỜNG
Trong dự thảo, Hà Nội dự kiến chuyển đổi từ nhà ở xã hội đã mở bán công khai lần cuối nhưng sau tối thiểu 12 tháng mà chủ đầu tư không bán hết căn hộ do nhu cầu thị trường thì đủ điều kiện chuyển đổi sang nhà ở thương mại.
Điều kiện đi kèm việc chuyển đổi nhà ở xã hội sang nhà ở thương mại là chủ đầu tư phải cam kết nộp tiền sử dụng, thuê đất và các nghĩa vụ tài chính bổ sung theo giá đất tại thời điểm nhà quản lý ban hành quyết định cho phép chuyển đổi.
Cạnh đó, tỷ lệ nhà ở xã hội chuyển đổi tối đa không vượt quá 20% tổng số căn hộ hoặc tổng diện tích sàn nhà ở xã hội của toàn dự án.
Cũng trong dự thảo, Hà Nội đề xuất có thể chuyển nhà ở xã hội thành nhà ở phục vụ tái định cư (nhà tái định cư ) nếu thành phố thiếu hụt quỹ nhà phục vụ giải phóng mặt bằng đột xuất cho các dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị.
Tại dự thảo, Hà Nội cũng đề xuất các điều kiện chuyển nhà ở thương mại thành nhà ở xã hội hoặc tái định cư.
Cụ thể, nhà thương mại có thể thành nhà xã hội khi dự án chưa được giao, cho thuê đất và chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Đồng thời, chủ đầu tư dự án cam kết lợi nhuận định mức tối đa 10% trên tổng chi phí đầu tư của phần nhà ở thương mại chuyển đổi.
Tương tự, nhà ở thương mại được đề xuất chuyển thành nhà tái định cư nếu dự án nằm trên địa bàn hoặc khu vực lân cận có nhu cầu bức thiết về quỹ căn cho dự án cải tạo, tái thiết đô thị.
Với nhà ở tái định cư, Hà Nội đề xuất chuyển thành nhà ở thương mại khi đã hoàn thành nhưng không có phương án sử dụng cho dự án giải phóng mặt bằng nào trong ít nhất 9 tháng. Trong trường hợp nhu cầu về nhà ở xã hội tăng cao, thành phố sẽ chuyển quỹ nhà tái định cư này thành nhà xã hội.
Theo báo cáo của Sở Xây dựng Hà Nội, tính đến thời điểm hiện nay, thành phố có 90 dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội với khoảng 80.800 căn, trong đó 13 dự án đã khởi công với khoảng 11.124 căn; 41 dự án với khoảng 27.426 căn dự kiến khởi công trong năm 2026; 29 dự án dự kiến khởi công trong năm 2027; 7 dự án đang thực hiện các thủ tục đầu tư.
Nhà tái định cư là nhà ở được Nhà nước hoặc chủ đầu tư dự án bố trí cho người dân khi họ bị thu hồi đất ở hoặc phải di dời chỗ ở để phục vụ các dự án phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, thực tế, loại hình nhà ở này bộc lộ nhiều yếu kém về chất lượng, không đáp ứng được yêu cầu tái thiết đô thị hiện đại.
Năm 2024, Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam từng thống kê Hà Nội có khoảng 4.000 căn nhà tái định cư không người ở.
Hồi tháng 4 vừa qua, Quốc hội đã thông qua luật Thủ đô (sửa đổi), trong đó có quy định cho phép Hà Nội chuyển đổi giữa các loại hình nhà ở thương mại, nhà xã hội, nhà tái định cư để sử dụng linh hoạt, đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân.