Luật Đất đai sửa đổi: Đề xuất bổ sung quyền cho tổ chức tư vấn định giá đất

Sáng 20/2, Thường trực Ủy ban Kinh tế của Quốc hội tổ chức Toạ đàm góp ý về các quy định của Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) xoay quanh nội dung tài chính về đất đai và giá đất.

Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, Luật Đất đai là đạo luật phức tạp, có ảnh hưởng đến mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội với phạm vi tác động sâu rộng.

Việc sửa đổi Luật Đất đai hướng tới gỡ bỏ những nút thắt, khơi thông nguồn lực đất đai, giúp ổn định đời sống xã hội, tiếp thêm động lực cho thị trường bất động sản.

Việc điều chỉnh tài chính về đất đai và giá đất là vấn đề pháp lý nên cần phải có cơ sở khoa học và phù hợp với thực tiễn.

Đây là nội dung được nhiều cử tri quan tâm tại Dự án Luật Đất đai (sửa đổi) đã được trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp thứ 4, sẽ tiếp tục được cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 5 sắp tới.

Đại biểu Quốc hội Hoàng Văn Cường (đoàn Hà Nội) cho rằng, để có thông tin đầu vào làm cơ sở khuyến cáo định giá đất sát thực tế nhất, cần cân nhắc bổ sung quyền cho tổ chức tư vấn xác định giá đất được tiếp cận với thông tin định giá đất từ các cơ quan quản lý nhà nước.

Tổ chức này có trách nhiệm bảo đảm kết quả tư vấn độc lập, khách quan, trung thực theo phương pháp được tổ chức này lựa chọn.

Việc xác định giá đất rất quan trọng, không chỉ là cơ sở để phục vụ cho hoạt động giao dịch quyền sử dụng đất, góp phần ổn định thị trường mà còn góp phần nâng cao hiệu quả về sử dụng đất và đóng góp vào việc đảm bảo công bằng xã hội.

PGS. TS. Ngô Trí Long, Phó Chủ tịch Hội đồng Khoa học – Đào tạo, Đại học Thành Đông đánh giá, quy định về các phương pháp xác định giá đất cụ thể như so sánh trực tiếp, theo hệ số còn chưa thực sự rõ ràng và hợp lý, dẫn đến thực trạng các địa phương tùy ý lựa chọn phương pháp định giá đất.

Đặc biệt, trong các phương pháp thu nhập, thặng dư, việc xác định các yếu tố đưa vào tính toán còn mang tính chủ quan, chưa có quy định, hướng dẫn một cách chi tiết.

Chính vì vậy, ông Ngô Trí Long cho rằng, giải pháp tối ưu nhất để định giá sát với giá thị trường là giá đất sẽ do các tổ chức, cơ quan chuyên nghiệp về định giá đất độc lập tiến hành thực hiện.

Các tổ chức này sẽ thực hiện những hoạt động cụ thể ở từng địa phương như xây dựng bảng giá đất trên địa bàn các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; xác định giá đất cụ thể đối với từng trường hợp pháp luật quy định.

TS. Hoàng Hữu Phê, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Công ty Tư vấn, đầu tư xây dựng và Ứng dụng công nghệ mới cũng cho rằng, một số phương pháp định giá đất truyền thống đòi hỏi nhiều thời gian, chỉ thích hợp cho các khu đất riêng lẻ. Phương pháp này phụ thuộc nhiều vào quan điểm và năng lực cá nhân, cơ quan định giá, khó kiểm tra và có độ chính xác không ổn định nên thường gây khiếu kiện.

TS. Hoàng Hữu Phê kiến nghị sử dụng phương pháp Hồi quy Hedonic trong việc tính toán giá đất liên quan đến công tác đền bù.

Theo Tổng giám đốc Công ty Định giá và Dịch vụ Tài chính Việt Nam Nguyễn Đăng Quang, việc quy định phương pháp xác định giá đất sẽ được áp dụng đồng bộ toàn quốc, từ vùng sâu vùng xa đến đô thị, thành phố, phương pháp này càng phức tạp và càng khó thực hiện.

Đối với tổ chức tư vấn xác định giá đất và hội đồng thẩm định giá đất, các ý kiến đều nhất trí với nên quy định tổ chức tư vấn định giá đất độc lập hoàn toàn.

Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đang được tổ chức lấy ý kiến nhân dân với 9 nội dung trọng tâm, trong đó có vấn đề thu hồi đất, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và cơ chế, chính sách tài chính, giá đất.

Tuy nhiên, tiến độ tổ chức lấy ý kiến Nhân dân đối với dự án Luật này ở nhiều bộ, ngành, địa phương còn rất chậm, chưa được như mong muốn.