Nông dân Mỹ lặn lội sang Trung Quốc để bán đậu nành: Chúng tôi không muốn thương chiến, chúng tôi chỉ muốn làm ăn mà thôi

Sau cuộc gặp gần đây giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, nông dân Mỹ hy vọng ngành kinh doanh đậu nành của họ có thể phục hồi. Tuy nhiên, hy vọng có vẻ vẫn còn khoảng cách khá xa với thực tế.

Tại Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế tại Trung Quốc hồi tuần trước, nông dân trồng đậu nành Scott Gaffner ở Illinois cho biết ông tới Thượng Hải nhằm cứu vãn hoạt động kinh doanh của mình tại nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới.

Ông Gaffner, thành viên của Hội đồng Xuất khẩu Đậu nành Mỹ, nói: “Chúng tôi muốn đảm bảo đậu nành của mình được xuất khẩu sang Trung Quốc vì đây là thị trường vô cùng quan trọng với chúng tôi”.

Theo ông Gaffner, 40% lượng đậu nành mà nông trại của gia đình ông sản xuất hàng năm được bán sang Trung Quốc. Tuy nhiên, ông đến Thượng Hải trong tình trạng năm nay, họ chưa bán được một hạt đậu nào sang quốc gia tỷ dân.

Đậu nành là một phần trong hội nghị thượng đỉnh giữa ông Trump và ông Tập ở Busan, Hàn Quốc cuối tháng 10 vừa qua. Theo thỏa thuận đạt được, Trung Quốc đã dỡ bỏ thuế quan trả đũa đối với một số nông sản Mỹ. Tuy nhiên, nước này vẫn duy trì mức thuế 13% đối với đậu nành nhập khẩu từ nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Nhà Trắng thì cho biết Trung Quốc sẽ mua 12 triệu tấn đậu nành vào cuối năm nay và 25 triệu tấn/năm trong 3 năm tiếp theo. Ngay cả khi là thực, con số này vẫn thấp hơn so với 27 triệu tấn đậu nành mà Trung Quốc nhập khẩu của Mỹ năm 2024. Trong khi đó, Bắc Kinh vẫn chưa lên tiếng xác nhận con số Nhà Trắng đưa ra.

“Chúng tôi thực sự mong muốn mọi việc sẽ diễn ra suôn sẻ. Tôi nghĩ điều đó có thực tế không ư? Tôi không biết. Mỹ và Trung Quốc là 2 siêu cường và họ có rất nhiều vấn đề”, Jim Sutter, Giám đốc điều hành Hội đồng Xuất khẩu Đậu nành Mỹ cho biết trong hội chợ ở Thượng Hải.

Eric Zheng, Chủ tịch Phòng Thương mại Hoa Kỳ (AmCham) tại Thượng Hải, nhận định rằng Mỹ và Trung Quốc hiện đã ổn định mối quan hệ, nhưng "những khác biệt về cấu trúc vẫn còn đó".

Ngay cả trước thương chiến, Trung Quốc đã mua nhiều đậu nành hơn từ các quốc gia khác như Brazil và Argentina. Khi căng thẳng gia tăng, Bắc Kinh không ngần ngại dùng nông sản này để gây áp lực lên quyết sách của Chính quyền Tổng thống Trump. Và động thái này gây ra những vấn đề lớn cho những người nông dân như ông Gaffner.

“Thông thường, mỗi khi thu hoạch đậu nành, chúng tôi sẽ đưa chúng thẳng tới sông, xuôi dòng tới Louisiana và sau đó vận chuyển sang Trung Quốc. Tuy nhiên, vì Trung Quốc không mua bất kỳ sản phẩm nào, chúng tôi phải vận chuyển chúng tới các thùng chưa và lưu trữ ở đó”, ông Gaffner chia sẻ. “Chúng tôi không muốn có chiến tranh thương mại. Chúng tôi chỉ muốn làm ăn thôi”.

Tuy nhiên, mọi chuyện cũng không quá tệ với Gaffner. Cuối chuyến đi, ông nhận cuộc gọi từ quê nhà, thông báo đã có đơn đặt hàng cho một lô đậu nành.