Sau đậu nành, nền kinh tế lớn nhất BRICS lại âm thầm ngừng mua mặt hàng tỷ USD khác của Mỹ, đồng minh của Washington vô tình hưởng lợi

Lệnh cấm không chính thức của Trung Quốc đối với thịt bò Mỹ đang mang lại lợi thế lớn cho các nhà chăn nuôi và xuất khẩu Australia.

Theo số liệu mới nhất của chính phủ Australia, kim ngạch xuất khẩu thịt bò trong 7 tháng đầu năm đã tăng 35% lên 10 tỷ AUD (6,6 tỷ USD). Trong đó, xuất khẩu sang Trung Quốc tăng tới 65%, trong khi sang Mỹ tăng 48%.

Đà tăng tại Trung Quốc, chủ yếu là dòng thịt bò cao cấp nuôi bằng ngũ cốc, đánh dấu sự phục hồi mạnh mẽ của ngành sau cú sụp đổ cách đây 5 năm, khi Bắc Kinh áp đặt biện pháp trả đũa thương mại giữa căng thẳng ngoại giao với Canberra.

Hiện Trung Quốc đang tận dụng vị thế nước nhập khẩu nông sản lớn nhất thế giới của mình để gây sức ép lên Mỹ, bao gồm việc ngừng mua đậu tương.

Động thái với thịt bò Mỹ bắt đầu từ tháng 3 năm nay, khi Bắc Kinh không gia hạn giấy phép xuất khẩu cho hàng trăm lò mổ của Mỹ. Điều này khiến thương mại thịt bò giữa 2 nước – từng đạt 1,55 tỷ USD năm 2024 – gần như tê liệt.

Brett Stuart, nhà sáng lập hãng tư vấn Global AgriTrends, cho biết quyết định này không được Trung Quốc công khai thừa nhận và là bước ngoặt đáng chú ý so với việc Bắc Kinh từng mở hoàn toàn thị trường cho Mỹ theo thỏa thuận “Giai đoạn Một” trong nhiệm kỳ đầu của Trump.

“Điều kỳ lạ là chẳng ai nói gì cả. Chính phủ Mỹ im lặng, chính phủ Trung Quốc cũng im lặng, rồi một ngày chúng tôi nhận ra không thể xuất khẩu thịt bò sang Trung Quốc nữa”, ông Stuart nói.

Stuart cũng dự đoán vấn đề này sẽ không được giải quyết trước hạn đàm phán thương mại tiếp theo giữa 2 nước vào ngày 10/11, khi chưa có dấu hiệu nào cho thấy 2 bên nối lại đối thoại chính thức.

Giá thịt bò toàn cầu hiện đang tăng vọt. Chỉ số giá thịt bò của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) đạt mức cao kỷ lục trong tháng 9, được thúc đẩy bởi nhu cầu mạnh tại Mỹ.

Andrew Cox, Giám đốc thị trường quốc tế của Hiệp hội Thịt và Gia súc Australia, cho rằng ngoài chính sách thương mại và thuế quan, nguồn cung hạn chế mới là yếu tố chính thúc đẩy nhu cầu đối với thịt bò Australia.

“Nguồn thịt bò Mỹ năm nay khan hiếm do nước này vẫn đang phục hồi sau hạn hán”, ông nói. “Điều đó ảnh hưởng đến tất cả các thị trường, bao gồm cả Mỹ và các nơi mà chúng tôi cạnh tranh trực tiếp với thịt bò Mỹ, qua đó tạo cơ hội cho thịt bò Australia.”

Tại thị trường Mỹ, nông dân Australia cũng đang có lợi thế đáng kể về thuế suất so với đối thủ Brazil. Quốc gia Nam Mỹ này – nguồn cung thịt bò lớn nhất cho Mỹ – hiện chịu mức thuế lên tới 50% do chính quyền ông Trump áp đặt, cộng thêm mức thuế cơ bản 26,4%, buộc họ phải chuyển hướng xuất khẩu sang Trung Quốc. Trong khi đó, thịt bò xay của Australia, chủ yếu dùng cho hamburger, chỉ chịu thuế cơ bản 10%.

“Đây là tình thế khá thuận lợi”, nhà kinh tế nông nghiệp Dennis Voznesensk của Ngân hàng Commonwealth nhận định. “Mỹ hiện bị hạn chế nghiêm trọng trong lựa chọn nguồn cung, và thực tế Trung Quốc cũng vậy”.

Theo báo cáo của hãng tư vấn Ernst & Young công bố tuần này, chính sách thương mại bất định của ông Trump có thể giúp Australia gia tăng thị phần xuất khẩu, thu hút thêm đầu tư và cải thiện điều kiện thương mại , qua đó đóng góp thêm 0,1–0,6 điểm phần trăm vào tăng trưởng GDP tùy kịch bản.

“Dù môi trường thương mại mới tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhiều doanh nghiệp Australia có khả năng sẽ được hưởng lợi”, báo cáo kết luận.

Tham khảo: Nikkei Asia, Reuters