TP.HCM đặt mục tiêu thu hút 19 tỉ USD FDI trong năm nay

Việt Nam cần tạo ra những bước nhảy về năng suất và năng lực công nghệ

Cụ thể, thành phố tập trung thúc đẩy 4 nhóm động lực phát triển then chốt gồm hạ tầng và không gian phát triển mới, Trung tâm Tài chính quốc tế, năng lượng sạch cùng kinh tế số và đổi mới sáng tạo. TP.HCM không chỉ hướng đến thu hút thêm vốn đầu tư mà còn đặt mục tiêu trở thành đầu mối kết nối dòng vốn quốc tế với công nghệ, nhân lực và các ngành kinh tế có giá trị gia tăng cao. Tại Chương trình CEO 500, các chuyên gia cho rằng, để thu hút hiệu quả dòng vốn thế hệ mới, thành phố cần có chiến lược phát triển hạ tầng đồng bộ, cơ chế tài chính phù hợp và nâng cao năng lực hấp thụ vốn của doanh nghiệp trong nước.

Phát biểu trước hơn 500 lãnh đạo doanh nghiệp cùng tham dự sự kiện, ông Nguyễn Công Vinh , cho biết thành phố đang bước vào giai đoạn phát triển mới với những cơ chế thể chế đột phá, ưu tiên thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao gắn với tài chính, kinh tế số và đổi mới sáng tạo. "Câu chuyện không chỉ là thu hút thêm vốn đầu tư, mà quan trọng hơn là cùng các nhà đầu tư nhận diện cơ hội mới, giải quyết những bài toán phát triển cụ thể và tạo động lực tăng trưởng mới. TP.HCM không chỉ là thị trường lớn của Việt Nam mà còn hướng tới trở thành cửa ngõ kết nối Việt Nam với dòng vốn, công nghệ, thị trường và nguồn lực phát triển của khu vực và thế giới", Phó chủ tịch UBND TP.HCM nhấn mạnh.

ẢNH: NHẬT THỊNH

Ông Fazurin Jamaludin, Trưởng đại diện Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) tại Việt Nam và Lào, nhận định kinh tế thế giới đang thể hiện khả năng chống chịu trước những biến động lớn về năng lượng, thương mại và địa chính trị. Tuy vậy, mức độ phụ thuộc vào dầu mỏ đã giảm so với trước đây, trong khi hiệu quả sử dụng năng lượng được cải thiện và nguồn cung điện từ năng lượng tái tạo ngày càng mở rộng. Việt Nam có cơ hội hưởng lợi từ chu kỳ tăng trưởng công nghệ nhưng đồng thời phải ứng phó với những cú sốc năng lượng và biến động bên ngoài. Khả năng tận dụng cơ hội phụ thuộc vào chất lượng hạ tầng năng lượng, nguồn nhân lực, môi trường pháp lý và năng lực tiếp nhận, ứng dụng công nghệ.

Đại diện IMF đặc biệt lưu ý những hạn chế trong khả năng tiếp cận tài chính của một bộ phận doanh nghiệp. Theo ông, cải thiện hiệu quả phân bổ tín dụng và phát triển thị trường vốn là những yêu cầu quan trọng để nâng cao năng suất và chất lượng tăng trưởng.

Tại tham luận "TP.HCM: Tư thế sẵn sàng cho nhà đầu tư thế hệ mới", PGS-TS Nguyễn Hữu Huân, Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC-HCMC), cho rằng Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận trong thu hút FDI, nhưng yêu cầu của giai đoạn tới không chỉ là gia tăng quy mô dòng vốn mà còn phải nâng cao chất lượng đầu tư và giá trị thực sự được tạo ra trong nền kinh tế.

Dẫn số liệu chín tháng đầu năm 2026, ông cho biết vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 50,36 tỉ USD, vốn thực hiện đạt 21,07 tỉ USD. Khu vực FDI tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong hoạt động sản xuất và xuất khẩu. Tuy nhiên, quy mô xuất khẩu lớn chưa đồng nghĩa với việc doanh nghiệp Việt Nam đã làm chủ công nghệ hoặc nắm giữ tỷ lệ giá trị gia tăng tương xứng. Thực tế này phản ánh sự phụ thuộc đáng kể vào nguyên liệu, linh kiện nhập khẩu và các công đoạn gia công, lắp ráp. Muốn nâng cao giá trị giữ lại trong nước, Việt Nam cần chuyển mạnh sang nghiên cứu, thiết kế, phát triển công nghệ lõi, sở hữu trí tuệ và xây dựng thương hiệu. Ông Huân cũng nhận xét tỷ trọng đầu tư vào hoạt động nghiên cứu và phát triển trong các dự án FDI mới còn thấp, trong khi tỷ lệ lao động kỹ năng cao trong ngành chế biến, chế tạo chưa tương xứng với quy mô sản xuất và xuất khẩu.

Từ đó, ông Nguyễn Hữu Huân đề xuất Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP.HCM không chỉ đóng vai trò thu hút vốn mà cần trở thành đầu mối định hướng dòng vốn quốc tế vào những lĩnh vực tạo ra giá trị gia tăng cao, phát triển công nghệ và nâng cấp năng lực doanh nghiệp trong nước. Các lĩnh vực được ưu tiên gồm AI, bán dẫn, tự động hóa, robot, công nghệ số, tài chính số, công nghệ sinh học và công nghệ xanh. Việc thu hút đầu tư cần gắn với nghiên cứu và phát triển, đào tạo kỹ sư, chuyển giao công nghệ và hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Hạ tầng năng lượng, dịch vụ tài chính giúp giữ chân dòng vốn

Nhà đầu tư hạ tầng, ông Nick Chong, Trưởng bộ phận Tư vấn đầu tư khu vực Đông Nam Á, Tập đoàn Arup, nhận xét việc phát triển đồng bộ các tuyến giao thông và kết nối giữa những khu vực đô thị có ý nghĩa quan trọng trong việc mở rộng không gian phát triển, thu hút nguồn lực tư nhân và nâng cao hiệu quả khai thác các dự án. 

Đối với mô hình phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD), nhà đầu tư cần có thông tin rõ ràng về quy hoạch, tính khả thi tài chính và khung chính sách. Do vậy, vai trò của Chính phủ có ý nghĩa then chốt trong việc định hướng chiến lược, hỗ trợ giảm thiểu rủi ro và đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án. Doanh nghiệp này cũng lưu ý nhà đầu tư quan tâm đến tính ổn định của hệ thống hạ tầng, khả năng cung ứng điện và nguồn nhân lực để triển khai các dự án quy mô lớn.

Trong khi đó, liên quan mảng đầu tư năng lượng tái tạo, ông Phạm Quốc Anh , Chủ tịch Pacifico Energy Việt Nam, cho rằng hạ tầng năng lượng cần đi trước một bước để thu hút FDI và các dự án công nghệ thế hệ mới. Ông đề xuất TP.HCM cần sớm phối hợp với các bộ, ngành xây dựng quy hoạch không gian biển, hệ thống truyền tải điện gió ngoài khơi, gồm trạm gom công suất, hành lang cáp ngầm và điểm tiếp bờ, nhằm sử dụng hạ tầng hiệu quả, tránh đầu tư phân tán. Ngoài ra, nghiên cứu cơ chế kết nối nhu cầu điện của các dự án FDI chiến lược với nhà cung cấp năng lượng, hỗ trợ các bên chuẩn bị thỏa thuận khung về công suất, thời điểm cung ứng và điều kiện thương mại. Khi dự án được triển khai, các thỏa thuận có thể hoàn thiện thành hợp đồng mua bán điện trực tiếp (DPPA) hoặc hình thức phù hợp với quy định pháp luật. "Cách làm này giúp rút ngắn thời gian chuẩn bị, giảm rủi ro và thúc đẩy quyết định đầu tư", ông nói.