Tỷ phú xuất thân từ quê lúa: Sau 16 năm ghép gan vẫn quyết tái thiết ngân hàng, làm chip bán dẫn, robot ở tuổi 67

Cuối tháng 10/2026, chấp nhận dời chuyến công tác Quy Nhơn để tham dự buổi lễ hợp tác chiến lược được Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU) dành riêng cho Tập đoàn Geleximco và Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank ), ông Vũ Văn Tiền đã có cuộc đối thoại thú vị với thế hệ sinh viên tại chính ngôi trường cũ. Tại đây, ông lần đầu nhắc lại biến cố sức khỏe ít người biết: ca phẫu thuật ghép gan cách đây 16 năm.

Thay vì những lời khuyên lý thuyết, ông lấy chính nghịch cảnh thể chất làm dẫn chứng truyền lửa cho người trẻ. "Sức khỏe tôi không tốt như người bình thường. Tôi thay gan mà, nên có thể yếu bất kỳ lúc nào, nhưng nội lực tôi rất tốt. Tôi đam mê, khao khát, làm việc khoa học nên tôi vẫn tồn tại 16 năm nay", doanh nhân sinh năm 1959 bộc bạch. Với góc nhìn thực tế và hóm hỉnh, ông nhắn nhủ sinh viên rằng con người không ai hoàn thiện cả, nên phải hết mình, máu lửa, quyết liệt và đam mê hàng ngày thì mới thành công.

Chính phương pháp "làm việc khoa học" để bù đắp cho giới hạn sức khỏe đã giúp ông Tiền ở tuổi 67 vẫn trực tiếp tham gia điều hành hệ sinh thái gần 50 dự án và doanh nghiệp thành viên, trải dài từ sản xuất công nghiệp, bất động sản đến tài chính – ngân hàng . Để vận hành khối lượng công việc khổng lồ này, ông thiết lập một bộ quy tắc quản trị thời gian khắt khe. Tại hệ thống của ông, mọi cuộc họp đều bị giới hạn tối đa trong vòng một tiếng để buộc các bộ phận đi thẳng vào trọng tâm và chốt phương án xử lý. Ngay cả các cuộc gọi báo cáo công việc cũng chỉ được phép diễn ra trong khoảng 3 đến 5 phút. "Báo cáo lan man là tôi cắt máy ngay, vì như thế chắc chắn người nói đang mơ hồ", ông Tiền nhấn mạnh.

Đi kèm với kỷ luật thời gian là tốc độ xử lý công việc quyết đoán. Xem sự nhanh nhạy là yếu tố sống còn trên thương trường, ông sẵn sàng phê duyệt ngay lập tức khi hồ sơ đạt chuẩn với quan điểm rất thực tế: "Cần là tôi ký ngay, 5–10 phút sau là giải ngân được tiền". Thậm chí trong khâu tuyển dụng nhân sự cấp cao, khi gặp đúng những "siêu nhân" công nghệ có khả năng giải quyết những bài toán phần mềm khó nhất, ông chỉ mất đúng 5 phút phỏng vấn để chốt lời mời hợp tác.

Tư duy quản trị cô đọng và thực chiến ấy thực chất đã được vị doanh nhân tôi luyện từ những bước ngoặt khắc nghiệt ngay thuở lập nghiệp.

Xuất thân trong một gia đình thuần nông tại Tiền Hải, Thái Bình cũ (nay thuộc tỉnh Hưng Yên), sau khi xuất ngũ năm 1982, ông Tiền thi đỗ Đại học Kinh tế Quốc dân. Vì hết chỉ tiêu các khoa mong muốn và dứt khoát từ chối khoa Nông nghiệp do "ở quê ra, sợ nghề đồng áng", ông chọn khoa Kế hoạch chỉ với mục tiêu đơn giản là "học để sau này làm giám đốc". Ngay từ thời sinh viên, ông đã chọn cách nắm bắt các nguyên lý cốt lõi và lắng nghe tranh luận thay vì "trùm chăn học vẹt đến 12 giờ đêm" gây mụ đầu và triệt tiêu sáng tạo.

Sau 6 năm công tác tại Tổng công ty Vật tư Nông nghiệp, tháng 2/1993, ông rẽ hướng khởi nghiệp khi thành lập công ty xuất nhập khẩu với vốn điều lệ 3 tỷ đồng và vỏn vẹn 3 nhân sự gồm bản thân ông, một lái xe và một nhân viên văn phòng.

Thời điểm kinh tế thị trường mới bước vào giai đoạn sơ khai, ông từng phải gõ cửa 6 bộ, ngành để xin đủ 26 con dấu cho một giấy phép xuất nhập khẩu. Ba năm sau, biến cố ập đến khi doanh nghiệp gánh khoản nợ lên tới 11 tỷ đồng – một con số khổng lồ ở thập niên 1990. Thay vì rút lui, áp lực trách nhiệm với người lao động buộc ông tái cấu trúc và từng bước mở rộng Geleximco thành tập đoàn đa ngành như hiện nay.

Từ điểm xuất phát chỉ vỏn vẹn 3 nhân sự với số vốn điều lệ 3 tỷ đồng vào năm 1993, sau hơn ba thập kỷ, ông Vũ Văn Tiền đã xây dựng Geleximco trở thành một trong những tập đoàn kinh tế tư nhân đa ngành lớn nhất Việt Nam với tổng tài sản đạt 80.000 tỷ đồng, doanh thu hàng năm trên 20.000 tỷ đồng và tạo việc làm ổn định cho hơn 10.000 lao động.

Trên thị trường, hệ sinh thái gắn với cái tên Vũ Văn Tiền đã khẳng định vị thế vững chắc với quy mô hàng chục công ty thành viên và liên doanh trải rộng ở các lĩnh vực xương sống của nền kinh tế: từ sản xuất công nghiệp quy mô lớn, hạ tầng – bất động sản, thương mại – dịch vụ cho đến tài chính – ngân hàng .

Nền tảng vững chắc của hệ sinh thái đa ngành cùng tư duy lấy con người làm gốc chính là bệ phóng cho quyết định tái xuất mạnh mẽ của ông trên thương trường. Tháng 11/2025, sau khi chuyển giao vị trí điều hành tại Geleximco cho em trai, ông Vũ Văn Tiền chính thức trở lại ghế Chủ tịch HĐQT ABBank – vị trí ông từng rời bỏ từ tháng 4/2018. Ông tiết lộ lý do trước đây chọn cái tên "An Bình" cho ngân hàng xuất phát từ mong muốn kiến tạo sự bình an, tử tế, không phô trương ồn ào mà đi sâu vào mang lại giá trị tài chính thiết thực cho cộng đồng và người trẻ.

Thế nhưng, tại Đại hội đồng cổ đông tháng 4/2026, ông cũng thẳng thắn chia sẻ rằng mình "không chịu đựng được nữa" khi chứng kiến thị trường ngân hàng chuyển mình từng giờ trong khi ABBank vẫn quá "an bình" và giậm chân tại chỗ. Ngay khi trở lại, ông lập tức đưa kỷ luật tốc độ vào chiến lược số hóa của nhà băng này, với mục tiêu rút ngắn quy trình phê duyệt khoản vay cá nhân từ vài ngày xuống còn 8 đến 10 phút. Song song với việc tối ưu quy trình, ông đặt tham vọng mở rộng quy mô khách hàng từ 500.000 lên mức 5–10 triệu, thậm chí hướng tới 30 triệu người dùng thông qua khai thác hệ sinh thái dữ liệu cùng đối tác chiến lược VNPT.

Sự quyết liệt trên bàn điều hành nhanh chóng phản ánh vào hiệu quả kinh doanh thực tế. Báo cáo tài chính 9 tháng đầu năm 2026 ghi nhận lợi nhuận trước thuế của ABBank đạt hơn 4.301 tỷ đồng, tăng 86,9% so với cùng kỳ và hoàn thành gần 96% kế hoạch cả năm, đưa nhà băng này vào nhóm 3 ngân hàng tăng trưởng ấn tượng nhất hệ thống.

Không dừng lại ở cuộc cải tổ ngân hàng , ở tuổi 67, ông Vũ Văn Tiền còn trực tiếp dẫn dắt tập đoàn tiến sâu vào cuộc đua công nghiệp công nghệ cao – lĩnh vực mà ông thẳng thắn thừa nhận bản thân không phải dân chuyên môn nhưng luôn chọn cách tiếp cận thực dụng: "Không biết thì phải học và hợp tác với những người giỏi nhất".

Nối tiếp thành công của dự án liên doanh sản xuất ô tô với Tập đoàn Chery (Trung Quốc) được xây dựng thần tốc chỉ trong 9 tháng, đến giữa tháng 10/2026, Geleximco tiếp tục bắt tay "ông lớn" ô tô Trung Quốc này ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện để triển khai danh mục 15 dự án quy mô lớn tại Việt Nam.

Cú bắt tay chiến lược này đánh dấu bước mở rộng mạnh mẽ của hệ sinh thái Geleximco sang các lĩnh vực công nghệ lõi đầy thách thức gồm chip bán dẫn, robot và năng lượng xanh. Song song với việc nhận chuyển giao công nghệ từ đối tác quốc tế để đào tạo đội ngũ kỹ sư trong nước, ông Tiền còn chủ động chiêu mộ nhóm chuyên gia trẻ từ Thung lũng Silicon (từng làm việc cho Meta) về xây dựng trung tâm dữ liệu chung cho toàn tập đoàn.