Đề xuất mới giúp hộ kinh doanh "bớt lo" khi kê khai thuế từ 1-1-2026

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định về kê khai, tính thuế và sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ kinh doanh , cá nhân kinh doanh. Điểm mới đáng chú ý là thời điểm kê khai doanh thu được phân theo giai đoạn bắt đầu kinh doanh.

Nếu hộ kinh doanh đi vào hoạt động trong 6 tháng đầu năm, doanh thu phát sinh phải kê khai đến hết ngày 30-6 và nộp tờ khai lần đầu chậm nhất ngày 30-7. Trường hợp bắt đầu kinh doanh trong 6 tháng cuối năm, việc kê khai doanh thu phải hoàn tất chậm nhất ngày 31-1 năm sau.

Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nêu trên căn cứ doanh thu thực tế kê khai để tự xác định thuộc đối tượng không chịu thuế, đối tượng không phải nộp thuế, đối tượng chịu thuế, đối tượng phải nộp thuế theo quy định của pháp luật thuế giá trị gia tăng, thu nhập cá nhân từ ngày 1-1-2026. Trường hợp thuộc đối tượng chịu thuế, đối tượng phải nộp thuế thì thời hạn nộp thuế chậm nhất là thời hạn kê khai doanh thu theo quy định nêu trên.

Từ năm tiếp theo, hộ kinh doanh , cá nhân kinh doanh thực hiện theo các quy định nêu trên.

Dự thảo cũng quy định hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỉ đồng trở lên sẽ phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, ứng dụng di động có kết nối trực tiếp dữ liệu với ngành thuế.

Ông Nguyễn Văn Được, thành viên Hội Tư vấn và Đại lý Thuế TPHCM , nhận định khi bắt đầu hoạt động, hộ kinh doanh bắt buộc kê khai doanh thu để cơ quan thuế xác định nghĩa vụ thuế. Nếu không kê khai, hộ kinh doanh có thể bị đưa vào diện theo dõi vì dấu hiệu che giấu doanh thu. Theo chuyên gia này, đây là bước chuyển cần thiết trong bối cảnh bỏ thuế khoán, hướng đến quản lý theo cơ sở dữ liệu thực tế thay vì ấn định.

Với nhóm hộ nhỏ lẻ, hạn chế về công nghệ, ông Được cho biết dự thảo đã tính đến việc hỗ trợ. Hệ thống công nghệ thông tin của ngành thuế sẽ tự động tạo tờ khai gợi ý đối với những hộ bắt buộc dùng hóa đơn điện tử hoặc hóa đơn từ máy tính tiền, giúp họ kê khai nhanh chóng và hạn chế sai sót. Ngoài ra, hộ kinh doanh có thể cài đặt ứng dụng của các đơn vị cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử trên điện thoại để theo dõi doanh thu, lập hóa đơn và tự động chuyển dữ liệu về cơ quan thuế.

Theo ông Được, điều này chứng minh hộ kinh doanh không cần lo lắng về thủ tục phức tạp vì công nghệ đang hỗ trợ thay phần lớn thao tác. Quan trọng nhất là kê khai đúng thời hạn và trung thực để tránh rủi ro xử phạt, đồng thời nắm rõ nghĩa vụ thuế ngay từ đầu, thay cho cách ấn định và khoán trước đây.